InfoHub Logo

Adamnyń ómir súrý uzaqtyǵyn tek genetıka emes, kúndelikti ómir salty aıqyndaıtyny belgili boldy. Gerontologtardyń aıtýynsha, keıbir zıandy ádetter densaýlyqqa eleýli nuqsan keltirip, ómirdi 10 jylǵa deıin qysqartýy múmkin.

Bul týraly Infohub.kz aqparat agenttigi habarlaıdy.

Temeki shegý – ómirge qaterli

Sarapshylar temeki shegýdi uzaq ómirge eń úlken qaýip tóndiretin faktorlardyń biri dep atady. Temekiden bas tartý – ómir súrý uzaqtyǵyn arttyrýǵa jáne densaýlyqty jaqsartýǵa baǵyttalǵan eń mańyzdy qadamdardyń biri.

London ýnıversıtettik kolejiniń zertteýshisi Sara Djeksonnyń aıtýynsha, árbir shekken temeki adamnyń ómirin qysqartady. Temekiden neǵurlym erte bas tartsa, soǵurlym paıdasy mol.

Durys tamaqtanbaýdyń saldary

Mamandar rasıonda kókónis pen jemis-jıdekterdiń az bolýy, al zıandy taǵamdardyń kóp bolýy densaýlyqqa keri áser etetinin eskertedi. Bul artyq salmaq jınaýǵa jáne júrek-qantamyr júıesine túsetin salmaqty arttyrýǵa ákeledi.

Qozǵalyssyzdyq pen uıqynyń jetispeýshiligi

Uzaq ýaqyt boıy qozǵalyssyz otyrý, dene belsendiliginiń tómendigi jáne jetkiliksiz uıqy da aǵzaǵa zıan keltiredi. Bul faktorlar sozylmaly aýrýlardyń qaýpin arttyryp, qartaıý prosesin jedeldetýi múmkin.

Jalpy áseri

Atalǵan zıandy ádetterdiń jıyntyǵy ýaqyt óte kele adam densaýlyǵyna aıtarlyqtaı nuqsan keltirip, ómir súrý uzaqtyǵyn shamamen on jylǵa qysqartýy yqtımal. Sondyqtan mamandar uzaq ári sapaly ómir súrý úshin kúndelikti ómir saltyna basa nazar aýdarý qajettigin atap ótti.