اۋرۋحانا (سيۋجەتتىك - رولدىك ويىن)
ءبىلىم سالاسى: «الەۋمەتتىك ورتا».
تاقىرىبى: «اۋرۋحانا» (سيۋجەتتىك - رولدىك ويىن)
ماقساتى: بالانىڭ ءسوز قورىن، ءتىل بايلىعىن دامىتۋ. ءبىر - بىرىنە دەگەن جاعىمدى قارىم – قاتىناس، كوڭىل - كۇي سەزىمدەرىن، وي - قيالىن ودان ءارى دامىتۋ؛ ويىن ارقىلى بالالارعا قورشاعان ءومىر جايلى كەڭ ءبىلىم قولدانا وتىرىپ، تاربيەلەۋ. ويىن بارىسىندا اق حالاتتى ابزال جانداردىڭ يگىلىكتى ەڭبەگىنە دەگەن بالالاردىڭ سۇيىسپەنشىلىگىن ارتتىرۋ. دارىگەردىڭ سەزىمتالدىعى مەن كىشىپەيىلدىگى، قامقورلىعى سياقتى جاقسى قاسيەتتەرىن جەتكىزە ءبىلۋ جانە تاربيەلەۋ.
قۇرال - جابدىقتارى: اق حالات، ويىنشىقتار، ءتۇرلى سيۋجەتتەگى پلاكاتتار، مەديسينالىق ويىنشىق قۇرال - جابدىقتار.
الدىن - الا جۇمىستار: توپتىڭ ءىشى اۋرۋحاناداعىداي بەزەندىرىلگەن، ءتۇرلى سالا بويىنشا كابينەتتەر جاسالعان، (ءتىس دارىگەرى، كوز دارىگەرى، ت. ب.) ماكەتتەر قويىلعان.
بارىسى:
بالالارمەن بىرگە شاتتىق شەڭبەرىن قۇرۋ:
اسپانىمىز اشىق بولسىن،
ەلىمىز تىنىش بولسىن.
دەنىمىز ساۋ بولسىن،
دوستارىمىز امان بولسىن!
تاربيەشى: ءبىز ءتىسىمىز، ءىشىمىز اۋىرسا قايدا بارامىز؟
بالالار: دارىگەرگە.
تاربيەشى: دارىگەر قايدا جۇمىس جاسايدى؟
بالالار: اۋرۋحانادا، ەمحانادا.
تاربيەشى: ولاي بولسا، بۇگىن ءبىز سەندەرمەن «اۋرۋحانا» ويىنىن وينايمىز. قانە، بالالار وزدەرىڭ ورىندارىڭا بارىپ جايعاسا قويىڭدار.
بالالار وزدەرىنىڭ ورىندارىنا بارىپ جايعاسادى.(الدىن الا رولدەرگە بولىنگەن بالالار دارىگەرلىك سالا بويىنشا «اۋرۋحانا كابينەتتەرىندە» وتىرادى).
العاش بولىپ، بالالار دارىگەرىنە ءبىر انا قىزىمەن كەلەدى.
انا (بانۋ):- سالاماتسىز با، دارىگەر؟
دارىگەر (نەسىبەلى):- سالاماتسىز با؟
انا:- مەنىڭ قىزىما ەكپە سالۋ كەرەك ەدى، قىزىمدى تەكسەرىپ جىبەرىڭىزشى.
دارىگەر:- جارايدى (قىزدى تەكسەرىپ، وكپەسىن تىڭدايدى) قىزىڭىزدىڭ تاماققا تابەتى قالاي؟
انا:- يا، جاقسى.
دارىگەر:- ولاي بولسا، مىنا جەكە مەديسينالىق كىتاپشاسىن الىپ، مەدبيكەگە بارىڭىز. سىزگە ەكپە سالىپ بەرەدى.
(پەدياترعا (بالالار دارىگەرىنە) تاعى كەزەكتە تۇرعان اتا - انا بالاسىمەن كىرەدى).
اتا - انا (توعجان):- سالاماتسىز با، مەنىڭ قىزىمنىڭ ءىشى اۋىرىپ تۇ، ر تاماققا تابەتى جوق.
دارىگەر: سالاماتسىز با، قانە قىزىڭىزدى تەكسەرەيىن. اۋزىڭدى اشا عوي، كەشە قانداي تاماق جەدىڭ؟
اتا - انا: كەشە كەشكىسىن كوكونىستەردى كوپ جەپ قويعان.
دارىگەر: (تەكسەرىپ كورەدى دە، قاعازعا رەسەپت جازىپ بەرەدى). مىنا دارىلەردى الىپ، كۇنىنە 2 مەزگىل بەرىڭىز.
اتا - انا: راحمەت دارىگەر. ساۋ بولىڭىز!
(كەلەسى كابينەتتە ءتىس دارىگەرى (ستوماتولوگ) وتىرادى. ءبىر اتا - انا بالاسىمەن كىرەدى).
اتا - انا:- سالاماتسىز با، دارىگەر.
ءتىس دارىگەرى:- سالاماتسىز با، كەلىڭىز.
اتا - انا:- مەنىڭ بالامنىڭ ءتىسى تۇنىمەن اۋىرىپ شىقتى. كورىپ جىبەرىڭىزشى.
دارىگەر:– قانە، اۋزىڭدى اشا عوي. (تەكسەرىپ كورەدى). ءتىسىڭدى قۇرت جەپ قويىپتى. ءتاتتى نارسەنى كوپ جەمە. كۇنىنە 2 مەزگىل ءتىسىن تازالاۋ كەرەك. (بالانىڭ ءتىسىن ەمدەيدى.)
اتا - انا: – راحمەت سىزگە، دارىگەر!
دارىگەر: - 2 ساعاتتاي ەش نارسە جەمەڭىزدەر، ساۋ بولىڭىز!
(كەلەسى كابينەتتە كوز دارىگەرى (وكۋليست) وتىرادى. وكۋليستكە ءبىر اتا - انا بالاسىمەن كەلەدى).
اتا - انا:- سالاماتسىز با؟ مەنىڭ بالامنىڭ كوزى قىزارىپ كەتتى، تەكسەرىپ جىبەرىڭىزشى.
كوز دارىگەرى: – سالاماتسىز با! قانە، كوزىڭدى اشا عوي. (كوزىن ارنايى قۇرالمەن تەكسەرىپ كورەدى). كوزىڭدى شاڭ - توزاڭنان قورعاۋ كەرەك، تەلەديداردىڭ الدىندا كوپ وتىرۋعا بولمايدى، كومپيۋتەرمەن دە ويناما، مىنا دارىلەردى كۇنىنە 2 مەزگىل تامىزۋ كەرەك.
اتا - انا:- راحمەت، دارىگەر. ساۋ بولىڭىز.
(ورتادا «ءدارىحانا» (اپتەكا) بولادى.)
2 - اتا - انا:- سالاماتسىز با!
ءدارىحاناشى: – سالاماتسىز با!
اتا - انا:- مىنا دارىلەردى ماعان بەرىڭىزشى.
ءدارىحاناشى: (رەسەپت بويىنشا دارىلەردى تاۋىپ بەرەدى). - مىنەكەي الىڭىز. اۋىرماڭىزدار، ساۋ بولىڭىز!
4 - اتا - انا:- سالاماتسىز با!
ءدارىحاناشى: – سالاماتسىز با!
اتا - انا:- ماعان كوزگە تامىزاتىن ءدارى كەرەك (قاعازىن بەرەدى).
ءدارىحاناشى: - مىنەكەي ءدارىڭىز. اۋىرماڭىزدار، ساۋ بولىڭىز!
(سيۋجەتتىك - رولدىك ويىن وسى جەردەن اياقتالادى).
تاربيەشى: بالالار، جارايسىڭدار. ال ەندى، بالالار، بىزگە بۇگىن قوناق كەلە جاتقان سياقتى.
(وسى كەزدە ەسىكتەن بالاباقشانىڭ مەدبيكەسى كىرىپ كەلەدى.)
مەدبيكە:- سالاماتسىڭدار ما، بالالار! قال - جاعدايلارىڭ جاقسى ما؟ دەنساۋلىقتارىڭ قالاي؟ بۇگىن بارلىعىڭ اپپاق بولىپ، ادەمى بولىپ كەتىپسىڭدەر.
تاربيەشى: سالاماتسىز با، دارىگەر. ءبىز بۇگىن «اۋرۋحانا» ويىنىن ويناپ، دارىگەر رولىندە بولدىق. قۇرمەتتى دارىگەر، ءبىزدىڭ بالالارىمىزدىڭ سىزدەرگە ارنالعان تاقپاق، ماقال - ماتەلدەرى بار. تىڭداپ كورىڭىز.
(بانۋ. اياجان. سىمبات.)
مەدبيكە: وي جارايسىڭدار، بالالار، وسىلاي اقىلدى بالا بولىڭدار. ال ەندى مەن سەن سەندەردىڭ اڭعارىمپازدىقتارىڭدى بايقايىن. ماعان ءبىر ويىن ويناپ بەرىڭدەرشى.
تاربيەشى: قانەكي، بالالار، ءبىز ءقازىر سەندەرمەن «نە ارتىق؟» دەگەن ويىن وينايىق.
(ورتادا تۇرعان مەديسينالىق قۇرالداردىڭ اراسىندا جەمىس - كوكونىستەر، ويىنشىقتار تۇرادى. بالالار ارتىق زاتتى تابۋ كەرەك.)
تاربيەشى: ال، بالالار، قۇرال - جابدىقتىڭ بارلىعى اۋرۋحاناعا قاجەتتى زاتتار. ال ەندى وسىنىڭ ىشىندە مەديسينالىق قۇرالعا جاتپايىن نە نارسە. قانەكەي نە ارتىق؟
(بالالار ارتىق زاتتاردى الىپ، كورسەتەدى).
تاربيەشى: جارايسىڭدار، بالالار، تاپقىرلىق تانىتتىڭدار.
دارىگەر:– جارايسىڭدار، بالالار، تاپقىر ەكەنسىڭدەر. راحمەت سەندەرگە. ال ەندى مەن سەندەرگە ءوز سىيلىعىمدى الا كەلدىم. سەندەرگە وتە پايدالى، قۇنارلى تاماقتانۋ كەرەك. كۇندەلىكتى جۋىنىپ، تازا بولىپ ءجۇرۋ كەرەك جانە دارۋمەندەر پايدالانۋ كەرەك. مەن سەندەرگە بۇگىن دارۋمەندەر الا كەلدىم. مىنەكەي الا قويىڭدار.
تاربيەشى: راحمەت سىزگە، دارىگەر!
ال، بالالار، وسىمەن بۇگىنگى «اۋرۋحانا» ويىنىمىز اياقتالدى. اۋىرمايىق، دەنىمىز ساۋ بولسىن!
كۇتىلەتىن ناتيجە:
جاڭعىرتادى: اۋرۋحانا تۋرالى بالالار بىلەتىن تۇسىنىكتەرىن ەسكە تۇسىرەدى؛
تۇسىنەدى: دارىگەرلەردىڭ ءتۇرلى سالاعا ءبولىنىپ، قىزمەت ەتەتىندىكتەرىن تۇسىنەدى؛
قولدانادى: رولدەرگە ءبولىنىپ ويناۋ ارقىلى دارىگەر ەڭبەگىن باعالاپ، ۇيرەنەدى،
ولاردىڭ قيىن جۇمىستارىنا قۇرمەتپەن قارايدى.
تاقىرىبى: «اۋرۋحانا» (سيۋجەتتىك - رولدىك ويىن)
ماقساتى: بالانىڭ ءسوز قورىن، ءتىل بايلىعىن دامىتۋ. ءبىر - بىرىنە دەگەن جاعىمدى قارىم – قاتىناس، كوڭىل - كۇي سەزىمدەرىن، وي - قيالىن ودان ءارى دامىتۋ؛ ويىن ارقىلى بالالارعا قورشاعان ءومىر جايلى كەڭ ءبىلىم قولدانا وتىرىپ، تاربيەلەۋ. ويىن بارىسىندا اق حالاتتى ابزال جانداردىڭ يگىلىكتى ەڭبەگىنە دەگەن بالالاردىڭ سۇيىسپەنشىلىگىن ارتتىرۋ. دارىگەردىڭ سەزىمتالدىعى مەن كىشىپەيىلدىگى، قامقورلىعى سياقتى جاقسى قاسيەتتەرىن جەتكىزە ءبىلۋ جانە تاربيەلەۋ.
قۇرال - جابدىقتارى: اق حالات، ويىنشىقتار، ءتۇرلى سيۋجەتتەگى پلاكاتتار، مەديسينالىق ويىنشىق قۇرال - جابدىقتار.
الدىن - الا جۇمىستار: توپتىڭ ءىشى اۋرۋحاناداعىداي بەزەندىرىلگەن، ءتۇرلى سالا بويىنشا كابينەتتەر جاسالعان، (ءتىس دارىگەرى، كوز دارىگەرى، ت. ب.) ماكەتتەر قويىلعان.
بارىسى:
بالالارمەن بىرگە شاتتىق شەڭبەرىن قۇرۋ:
اسپانىمىز اشىق بولسىن،
ەلىمىز تىنىش بولسىن.
دەنىمىز ساۋ بولسىن،
دوستارىمىز امان بولسىن!
تاربيەشى: ءبىز ءتىسىمىز، ءىشىمىز اۋىرسا قايدا بارامىز؟
بالالار: دارىگەرگە.
تاربيەشى: دارىگەر قايدا جۇمىس جاسايدى؟
بالالار: اۋرۋحانادا، ەمحانادا.
تاربيەشى: ولاي بولسا، بۇگىن ءبىز سەندەرمەن «اۋرۋحانا» ويىنىن وينايمىز. قانە، بالالار وزدەرىڭ ورىندارىڭا بارىپ جايعاسا قويىڭدار.
بالالار وزدەرىنىڭ ورىندارىنا بارىپ جايعاسادى.(الدىن الا رولدەرگە بولىنگەن بالالار دارىگەرلىك سالا بويىنشا «اۋرۋحانا كابينەتتەرىندە» وتىرادى).
العاش بولىپ، بالالار دارىگەرىنە ءبىر انا قىزىمەن كەلەدى.
انا (بانۋ):- سالاماتسىز با، دارىگەر؟
دارىگەر (نەسىبەلى):- سالاماتسىز با؟
انا:- مەنىڭ قىزىما ەكپە سالۋ كەرەك ەدى، قىزىمدى تەكسەرىپ جىبەرىڭىزشى.
دارىگەر:- جارايدى (قىزدى تەكسەرىپ، وكپەسىن تىڭدايدى) قىزىڭىزدىڭ تاماققا تابەتى قالاي؟
انا:- يا، جاقسى.
دارىگەر:- ولاي بولسا، مىنا جەكە مەديسينالىق كىتاپشاسىن الىپ، مەدبيكەگە بارىڭىز. سىزگە ەكپە سالىپ بەرەدى.
(پەدياترعا (بالالار دارىگەرىنە) تاعى كەزەكتە تۇرعان اتا - انا بالاسىمەن كىرەدى).
اتا - انا (توعجان):- سالاماتسىز با، مەنىڭ قىزىمنىڭ ءىشى اۋىرىپ تۇ، ر تاماققا تابەتى جوق.
دارىگەر: سالاماتسىز با، قانە قىزىڭىزدى تەكسەرەيىن. اۋزىڭدى اشا عوي، كەشە قانداي تاماق جەدىڭ؟
اتا - انا: كەشە كەشكىسىن كوكونىستەردى كوپ جەپ قويعان.
دارىگەر: (تەكسەرىپ كورەدى دە، قاعازعا رەسەپت جازىپ بەرەدى). مىنا دارىلەردى الىپ، كۇنىنە 2 مەزگىل بەرىڭىز.
اتا - انا: راحمەت دارىگەر. ساۋ بولىڭىز!
(كەلەسى كابينەتتە ءتىس دارىگەرى (ستوماتولوگ) وتىرادى. ءبىر اتا - انا بالاسىمەن كىرەدى).
اتا - انا:- سالاماتسىز با، دارىگەر.
ءتىس دارىگەرى:- سالاماتسىز با، كەلىڭىز.
اتا - انا:- مەنىڭ بالامنىڭ ءتىسى تۇنىمەن اۋىرىپ شىقتى. كورىپ جىبەرىڭىزشى.
دارىگەر:– قانە، اۋزىڭدى اشا عوي. (تەكسەرىپ كورەدى). ءتىسىڭدى قۇرت جەپ قويىپتى. ءتاتتى نارسەنى كوپ جەمە. كۇنىنە 2 مەزگىل ءتىسىن تازالاۋ كەرەك. (بالانىڭ ءتىسىن ەمدەيدى.)
اتا - انا: – راحمەت سىزگە، دارىگەر!
دارىگەر: - 2 ساعاتتاي ەش نارسە جەمەڭىزدەر، ساۋ بولىڭىز!
(كەلەسى كابينەتتە كوز دارىگەرى (وكۋليست) وتىرادى. وكۋليستكە ءبىر اتا - انا بالاسىمەن كەلەدى).
اتا - انا:- سالاماتسىز با؟ مەنىڭ بالامنىڭ كوزى قىزارىپ كەتتى، تەكسەرىپ جىبەرىڭىزشى.
كوز دارىگەرى: – سالاماتسىز با! قانە، كوزىڭدى اشا عوي. (كوزىن ارنايى قۇرالمەن تەكسەرىپ كورەدى). كوزىڭدى شاڭ - توزاڭنان قورعاۋ كەرەك، تەلەديداردىڭ الدىندا كوپ وتىرۋعا بولمايدى، كومپيۋتەرمەن دە ويناما، مىنا دارىلەردى كۇنىنە 2 مەزگىل تامىزۋ كەرەك.
اتا - انا:- راحمەت، دارىگەر. ساۋ بولىڭىز.
(ورتادا «ءدارىحانا» (اپتەكا) بولادى.)
2 - اتا - انا:- سالاماتسىز با!
ءدارىحاناشى: – سالاماتسىز با!
اتا - انا:- مىنا دارىلەردى ماعان بەرىڭىزشى.
ءدارىحاناشى: (رەسەپت بويىنشا دارىلەردى تاۋىپ بەرەدى). - مىنەكەي الىڭىز. اۋىرماڭىزدار، ساۋ بولىڭىز!
4 - اتا - انا:- سالاماتسىز با!
ءدارىحاناشى: – سالاماتسىز با!
اتا - انا:- ماعان كوزگە تامىزاتىن ءدارى كەرەك (قاعازىن بەرەدى).
ءدارىحاناشى: - مىنەكەي ءدارىڭىز. اۋىرماڭىزدار، ساۋ بولىڭىز!
(سيۋجەتتىك - رولدىك ويىن وسى جەردەن اياقتالادى).
تاربيەشى: بالالار، جارايسىڭدار. ال ەندى، بالالار، بىزگە بۇگىن قوناق كەلە جاتقان سياقتى.
(وسى كەزدە ەسىكتەن بالاباقشانىڭ مەدبيكەسى كىرىپ كەلەدى.)
مەدبيكە:- سالاماتسىڭدار ما، بالالار! قال - جاعدايلارىڭ جاقسى ما؟ دەنساۋلىقتارىڭ قالاي؟ بۇگىن بارلىعىڭ اپپاق بولىپ، ادەمى بولىپ كەتىپسىڭدەر.
تاربيەشى: سالاماتسىز با، دارىگەر. ءبىز بۇگىن «اۋرۋحانا» ويىنىن ويناپ، دارىگەر رولىندە بولدىق. قۇرمەتتى دارىگەر، ءبىزدىڭ بالالارىمىزدىڭ سىزدەرگە ارنالعان تاقپاق، ماقال - ماتەلدەرى بار. تىڭداپ كورىڭىز.
(بانۋ. اياجان. سىمبات.)
مەدبيكە: وي جارايسىڭدار، بالالار، وسىلاي اقىلدى بالا بولىڭدار. ال ەندى مەن سەن سەندەردىڭ اڭعارىمپازدىقتارىڭدى بايقايىن. ماعان ءبىر ويىن ويناپ بەرىڭدەرشى.
تاربيەشى: قانەكي، بالالار، ءبىز ءقازىر سەندەرمەن «نە ارتىق؟» دەگەن ويىن وينايىق.
(ورتادا تۇرعان مەديسينالىق قۇرالداردىڭ اراسىندا جەمىس - كوكونىستەر، ويىنشىقتار تۇرادى. بالالار ارتىق زاتتى تابۋ كەرەك.)
تاربيەشى: ال، بالالار، قۇرال - جابدىقتىڭ بارلىعى اۋرۋحاناعا قاجەتتى زاتتار. ال ەندى وسىنىڭ ىشىندە مەديسينالىق قۇرالعا جاتپايىن نە نارسە. قانەكەي نە ارتىق؟
(بالالار ارتىق زاتتاردى الىپ، كورسەتەدى).
تاربيەشى: جارايسىڭدار، بالالار، تاپقىرلىق تانىتتىڭدار.
دارىگەر:– جارايسىڭدار، بالالار، تاپقىر ەكەنسىڭدەر. راحمەت سەندەرگە. ال ەندى مەن سەندەرگە ءوز سىيلىعىمدى الا كەلدىم. سەندەرگە وتە پايدالى، قۇنارلى تاماقتانۋ كەرەك. كۇندەلىكتى جۋىنىپ، تازا بولىپ ءجۇرۋ كەرەك جانە دارۋمەندەر پايدالانۋ كەرەك. مەن سەندەرگە بۇگىن دارۋمەندەر الا كەلدىم. مىنەكەي الا قويىڭدار.
تاربيەشى: راحمەت سىزگە، دارىگەر!
ال، بالالار، وسىمەن بۇگىنگى «اۋرۋحانا» ويىنىمىز اياقتالدى. اۋىرمايىق، دەنىمىز ساۋ بولسىن!
كۇتىلەتىن ناتيجە:
جاڭعىرتادى: اۋرۋحانا تۋرالى بالالار بىلەتىن تۇسىنىكتەرىن ەسكە تۇسىرەدى؛
تۇسىنەدى: دارىگەرلەردىڭ ءتۇرلى سالاعا ءبولىنىپ، قىزمەت ەتەتىندىكتەرىن تۇسىنەدى؛
قولدانادى: رولدەرگە ءبولىنىپ ويناۋ ارقىلى دارىگەر ەڭبەگىن باعالاپ، ۇيرەنەدى،
ولاردىڭ قيىن جۇمىستارىنا قۇرمەتپەن قارايدى.