ەلەنا نيكيتەنكو
اۆتو كولىكتەرگە قويىلاتىن تالاپتار وزگەرەدى: «كەنگۋرياتنيك»، LED فارالار مەن گبو جايلى نە ءبىلۋ كەرەك؟
قازاقستاندا اۆتوكولىكتەرگە تەحنيكالىق بايقاۋ جۇرگىزۋ سالاسىندا جاڭا وزگەرىستەر ەنگىزىلۋدە. كولىك مينيسترلىگى حالىقارالىق تاجىريبەلەردى زەرتتەپ، جاڭا باقىلاۋ تەحنولوگيالارىن ەنگىزۋ مۇمكىندىگىن قاراستىرىپ جاتىر.
بۇل تۋرالى Infohub.kz اقپارات اگەنتتىگى حابارلايدى.
بولاشاقتا قازاقستاندا دياگنوستيكالىق جابدىقتاردان دەرەكتەردى وپەراتورلارسىز تىكەلەي مەملەكەتتىك بازالارعا بەرۋ جۇيەلەرى، سونداي-اق تەحنيكالىق بايقاۋ پروسەستەرىن تاۋلىك بويى ونلاين بەينەباقىلاۋ ەنگىزىلۋى مۇمكىن. مينيسترلىك بۇل شارالار پروسەدۋرالاردىڭ اشىقتىعىن ارتتىرىپ، فورمالدى تەكسەرۋلەردى ازايتادى دەپ سانايدى.
اۆتوكولىكتەردى قايتا جابدىقتاۋدى زاڭداستىرۋ قيىندادى
بيىل ىشكى ىستەر مينيسترلىگى اۆتوكولىكتەردى قايتا جابدىقتاۋدى زاڭداستىرۋ تارتىبىنە وزگەرىستەر ەنگىزگەنىن حابارلادى. 2026 جىلدىڭ 27 قاڭتارىنان باستاپ كولىك قۇرىلىمىنا ەنگىزىلگەن وزگەرىستەردى زاڭداستىرۋ قيىنداي ءتۇستى. جاڭا ەرەجەلەر كوپتەگەن تانىمال قايتا جابدىقتاۋ تۇرلەرىنە قاتىستى:
«كەنگۋرياتنيكتەر» تۋرالى ءىىم نە دەيدى؟
رەداكسياعا جول تالعامايتىن كولىكتەردىڭ، جەڭىل اۆتوكولىكتەردىڭ يەلەرى مەن تيۋنينگ اۋەسقويلارى ءجيى حابارلاسادى. ولاردىڭ باستى سۇراقتارىنىڭ ءبىرى – «كەنگۋرياتنيكتەر»، قۋاتتى بامپەرلەر، پلاستيك جاقتاۋلار جانە باسقا دا سىرتقى تيۋنينگ ەلەمەنتتەرى جاڭا تالاپتارعا ساي بولا ما، الدە ولاردى قوسىمشا زاڭداستىرۋ قاجەت بولا ما دەگەن ماسەلە توڭىرەگىندە.
ءىىم-نىڭ جاۋابىندا كولىك قۇرالدارىنا م1 جانە N1 ساناتتارىنا الدىڭعى بامپەر سىزىعىنان شىعىپ تۇراتىن جانە بولاتتان نەمەسە ولارعا ۇقساس بەرىكتىگى بار ماتەريالداردان جاسالعان كونسترۋكسيالاردى ورناتۋعا تىيىم سالىناتىنى ايتىلعان. م1 ساناتىنا جۇرگىزۋشىمەن قوسا سەگىز ورىننان اسپايتىن جەڭىل اۆتوكولىكتەر، ال N1 ساناتىنا سالماعى 3،5 تونناعا دەيىنگى جەڭىل جۇك كولىكتەرى جاتادى. بۇل قازاقستان جولدارىندا كۇندەلىكتى جۇرەتىن كولىكتەردىڭ كوپشىلىگىنە قاتىستى. تەك زاۋىتتىق كونسترۋكسياعا سايكەس كەلەتىن نەمەسە بەلگىلەنگەن باعالاۋ راسىمىنەن وتكەن ەلەمەنتتەر عانا رۇقسات ەتىلەدى. الايدا، ءىىم جاۋابىنان بامپەرلەردىڭ كەز كەلگەن سىرتقى تيۋنينگى جاڭا تالاپتارعا ساي بولاتىنى كورىنبەيدى. ۆەدومستۆو تەك كولىك گاباريتتەرىنەن شىعىپ تۇراتىن جانە سوقتىعىس كەزىندە قاۋىپسىزدىككە اسەر ەتۋى مۇمكىن قۋاتتى بامپەرلەر مەن مەتالل قورعانىش دوعالارىنا توقتالادى. پلاستيك جاقتاۋلار مەن باسقا دا ۆيزۋالدى جاڭارتۋلاردىڭ جاڭا ەرەجەلەرگە ساي بولاتىنى ناقتى ايتىلماعان. رەداكسيا بۇل ماسەلە بويىنشا قوسىمشا انىقتامالار الۋعا تىرىسۋدا.
LED-لينزالارعا قاتىستى جاعداي
كوپتەگەن وقىرماندار كولىكتەردىڭ ستاندارتتى وپتيكاسىنا زاماناۋي LED-لينزالاردى ورناتۋ ماسەلەسى بويىنشا دا سۇراقتار قويعان. اۆتوكولىك يەلەرىنىڭ ايتۋىنشا، ساپالى LED-مودۋلدەر جولدى جاقسى جارىقتاندىرىپ، قوزعالىس قاۋىپسىزدىگىن ارتتىرادى. الايدا، بۇل جاڭارتۋدى زاڭداستىرۋ مۇمكىندىگى تۋرالى رەسمي اقپارات جوق. ءىىم-نىڭ حابارلاۋىنشا، قولدانىلاتىن جارىق كوزدەرى كولىك ءوندىرۋشىسىنىڭ تالاپتارىنا نەمەسە سەرتيفيكاتتالعان جابدىقتارعا سايكەس بولۋى ءتيىس. سىرتقى جارىق اسپاپتارىنا كەز كەلگەن وزگەرىس تر تس 018/2011 تالاپتارىن ساقتاعان جاعدايدا عانا رۇقسات ەتىلەدى. جارىق اسپاپتارى جول قاۋىپسىزدىگىنە تىكەلەي اسەر ەتەتىن جانە مىندەتتى سەرتيفيكاتتاۋعا جاتاتىن كومپونەنتتەر بولىپ تابىلادى.
زەرتحاناسىز قايتا جابدىقتاۋدى راسىمدەۋ مۇمكىن ەمەس
بيىلعى باستى جاڭالىق – اككرەديتتەلگەن سىناق زەرتحاناسىندا مىندەتتى تەكسەرۋدەن ءوتۋ. بۇرىن كوپتەگەن وزگەرىستەر سەرۆيستىك ورتالىقتار ارقىلى راسىمدەلسە، ەندى قايتا جابدىقتالعاننان كەيىن كولىك قاۋىپسىزدىگىنە تولىق باعالاۋدان ءوتۋى كەرەك. زەرتحانا كولىك قۇرالىنىڭ كەدەن وداعىنىڭ تر تس 018/2011 تەحنيكالىق رەگلامەنتى مەن ق ر ست 1418-2018 ۇلتتىق ستاندارتى تالاپتارىنا سايكەستىگىن راستاۋى ءتيىس. تەك ءتيىستى حاتتاما العاننان كەيىن عانا يەسى وزگەرىستەردى راسىمدەۋ ءراسىمىن اياقتاي الادى.
قانداي قۇجاتتار قاجەت؟
قاۋىپسىزدىك تالاپتارىنا سايكەستىك تۋرالى كۋالىك الۋ ءۇشىن كەلەسى قۇجاتتار ۇسىنىلۋى ءتيىس:
زەرتحانالاردى قايدان تابۋعا بولادى؟
سىناق زەرتحانالارىنىڭ قولجەتىمدىلىگى ماسەلەسى ءالى دە وزەكتى. ءىىم تۇسىندىرگەندەي، اككرەديتتەلگەن سىناق زەرتحانالارىنىڭ ءتىزىمىن ساۋدا جانە ينتەگراسيا مينيسترلىگى جۇرگىزەدى. تەستىلەۋ ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداعىنىڭ سايكەستىكتى باعالاۋ ورگاندارىنىڭ ءبىرىڭعاي تىزىلىمىنە ەنگىزىلگەن زەرتحانالاردا جۇرگىزىلۋى ءتيىس. الايدا، تاجىريبەدە جاعداي باسقاشا. ۇلتتىق اككرەديتتەۋ ورتالىعىنىڭ تىزىلىمىندە بارلىعى 374 زەرتحانا بار، ءبىراق ولاردىڭ كوپشىلىگى الماتى مەن استانا قالالارىندا شوعىرلانعان. كەيبىر وڭىرلەردە تەك ءبىر ۇيىم جۇمىس ىستەيدى، ال ولار تۋرالى اقپارات قاراپايىم اۆتوكولىك يەلەرى ءۇشىن قولجەتىمسىز. قازىرگى ءتىزىلىم تەحنيكالىق رەتتەۋ سالاسىنداعى ماماندارعا ارنالعان جانە اۆتوكولىك يەلەرىنە ارنالعان ءبولىمى جوق. زەرتحانالاردى وڭىرلەر بويىنشا ىزدەۋگە بولاتىن ىڭعايلى ءتىزىلىم قۇرۋ مۇمكىندىگى تۋرالى ءىىم ازىرگە ناقتى جاۋاپ بەرمەدى.
باعالار ءوسۋى مۇمكىن
جاڭالىقتاردىڭ ەڭ ايقىن سالدارى – قايتا جابدىقتاۋدى راسىمدەۋ قۇنىنىڭ ءوسۋى. ەگەر مىندەتتى زەرتحانالىق ساراپتاما وزگەرىستەردى زاڭداستىرۋدىڭ جالعىز جولى بولسا، وندا قولدانىستاعى زەرتحانالارعا جۇكتەمە ارتادى، اسىرەسە زەرتحانالار از شوعىرلانعان وڭىرلەردە. تەحنيكالىق بايقاۋدى سيفرلاندىرۋ، باقىلاۋدى كۇشەيتۋ جانە پروسەستەردى اۆتوماتتاندىرۋ جوسپارلارى ەسكەرىلگەندە، قايتا جابدىقتالعان كولىكتەرگە قويىلاتىن تالاپتار الداعى جىلدارى تەك قاتايا تۇسەتىن بولادى. بۇل تيۋنينگتەلگەن كولىك يەلەرى ءۇشىن كەز كەلگەن قۇرىلىمدىق وزگەرىستەردى الدىن الا كەلىسىپ، بارلىق ەرەجەلەر بويىنشا راسىمدەۋ قاجەتتىگىن بىلدىرەدى.