Photo: Alicia Zinn (https://www.pexels.com/@aliciazinn) / Pexels
- 15 ناۋ. 2026 12:00
- 17
عارىشكەر توقتار اۋباكىروۆ: نيل ارمسترونگ ازاندى ەستىمەگەن، ال مەن جۇمباق جارىققا كۋا بولدىم
قازاقتىڭ تۇڭعىش عارىشكەرى، حالىق قاھارمانى توقتار اۋباكىروۆ عارىشقا قاتىستى كەڭ تاراعان كەيبىر اڭىز اڭگىمەلەردىڭ شىندىققا جاناسپايتىنىن ايتتى. ونىڭ سوزىنشە، الەمگە بەلگىلى امەريكالىق استروناۆت نيل ارمسترونگتىڭ عارىشتان ازان داۋىسىن ەستىدى دەگەن اڭگىمەسى – نەگىزسىز تاراعان اقپارات.
بۇل تۋرالى Infohub.kz اقپارات اگەنتتىگى حابارلايدى.
عارىشكەردىڭ ايتۋىنشا، ول نيل ارمسترونگپەن جەكە كەزدەسىپ، وسى ماسەلە جونىندە سويلەسكەن. سول كەزدە ارمسترونگ بۇل اڭگىمەنىڭ قالاي تاراعانىن ءوزى تۇسىندىرگەن.
ارمسترونگ ازاندى ەستىمەگەنىن راستادى
«مەن نيل ارمسترونگپەن كەزدەسكەنمىن. ونىڭ عارىشتان ازاننىڭ داۋىسىن ەستىپتى دەگەن اڭگىمەسى شىندىق ەمەس. ءبىر جۋرناليست سولاي جازىپ جىبەرگەن، كەيىن ءبارى سونى قايتالاي بەرگەن. سودان كەيىن اڭىز بولىپ تاراپ كەتتى»، – دەگەن ەكەن امەريكالىق استروناۆت.
توقتار اۋباكىروۆتىڭ ايتۋىنشا، ارمسترونگ اڭگىمە بارىسىندا تاعى ءبىر جايتتى ايتقان. ونىڭ ءبىر ارىپتەسى مۇسىلماندىقتى قابىلداعانىمەن، ايدان ەشقانداي ەرەكشە دىبىس نەمەسە ازان ەستىلمەگەنىن جەتكىزگەن.
«ول ماعان: «ءيا، مەنىڭ ءبىر جولداسىم مۇسىلماندىقتى قابىلدادى. ءبىراق ايدان ءبىز ەشتەڭەنى، ەشكىمنىڭ داۋىسىن ەستىگەن جوقپىز»، – دەپ اشىق ايتتى»، – دەيدى اۋباكىروۆ.
عارىشكەردىڭ جۇمباق كورىنىسى
سونىمەن قاتار قازاق عارىشكەرى ادامزاتتان وزگە وركەنيەتتەر بولۋى مۇمكىن دەگەن ويدى دا جوققا شىعارمايدى. ونىڭ ايتۋىنشا، ومىرىندە تۇسىندىرە المايتىن ەرەكشە قۇبىلىستىڭ كۋاسى بولعان.
«تاڭعى التى شاماسىندا دالادا جۇرگەنمىن. اسپاندا وتە جارىق جۇلدىز سياقتى نۇكتە كورىندى. قىس مەزگىلى ەدى. ءبىر كەزدە سول جارىق قوزعالىپ، ءدال توبەمە كەلدى. بىرەۋگە ايتساڭ سەنبەيدى، ەرتەگى سياقتى كورىنەدى. سودان جۇگىرىپ بارىپ، قاسىمداعى ءتورت جىگىتتى وياتتىم. ۇشەۋى سىرتقا شىقتى. سول كەزدە الگى تاباقشا بىزگە جاقىنداپ كەلدى دە، ءبىر مەزەتتە زۋ ەتىپ جوعالىپ كەتتى»، – دەپ ەسكە الادى عارىشكەر.
ونىڭ ايتۋىنشا، بۇل وقيعا ءالى كۇنگە دەيىن وزىنە جۇمباق كۇيىندە قالىپ وتىر. ءتىپتى سول كەزدە بىرگە كورگەن ءۇش ازامات كوپ ۇزاماي جاستاي ومىردەن وتكەن.
«بۇل جايت مەنى ءالى كۇنگە دەيىن ويلاندىرادى. ناقتى جاۋابىن تاپقان جوقپىن. سول كەزدە قاسىمدا بولعان ءۇش جىگىت تە كەيىن ەرتە قايتىس بولدى. مۇنىڭ ءوزى دە ءبىر تۇسىنىكسىز جاعداي»، – دەيدى توقتار اۋباكىروۆ.
توقتار اۋباكىروۆ تۋرالى
توقتار وڭعارباي ۇلى اۋباكىروۆ – قازاقتىڭ تۇڭعىش عارىشكەرى. ول 1991 جىلى 2 قازاندا "سويۋز تم-13" عارىش كەمەسىمەن عارىشقا ۇشىپ، وربيتادا شامامەن 8 تاۋلىككە جۋىق ۋاقىت عىلىمي زەرتتەۋلەر جۇرگىزدى. اۋباكىروۆ – كەڭەس وداعىنىڭ سوڭعى، 72-عارىشكەرى ءارى تاۋەلسىز قازاقستان تاريحىنداعى العاشقى عارىشكەر.
اسكەري ۇشقىش-سىناقشى رەتىندە ول 50-دەن استام اسكەري ۇشاق ءتۇرىن مەڭگەرىپ، اۆياسيا سالاسىندا ەرەكشە ەرلىك كورسەتكەن. وسى ەڭبەگى ءۇشىن كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى اتاعىن العان. تاۋەلسىز قازاقستاندا وعان "حالىق قاھارمانى" اتاعى بەرىلدى.
عارىشكەر تەك اۆياسيا سالاسىندا عانا ەمەس، مەملەكەت باسقارۋ ىسىندە دە قىزمەت اتقاردى. ول قازاقستان رەسپۋبليكاسى جوعارعى كەڭەسىنىڭ جانە كەيىن پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى بولىپ، ەلدىڭ قورعانىس جانە قاۋىپسىزدىك ماسەلەلەرىمەن اينالىستى.