tengrinews.kz
نە وستريتە س موشەننيكامي: ەكسپەرتى پرەدوستەرەگايۋت كازاحستانسيەۆ
كەيبىر قازاقستاندىقتار تەلەفون ارقىلى الاياقپەن سويلەسىپ تۇرعانىن تۇسىنگەندە، ولارمەن ازىلدەسۋگە، ۋاقىتتى سوزدىرۋعا نەمەسە اقىل ايتۋعا تىرىسادى. الايدا، كيبەرقاۋىپسىزدىك ماماندارى مۇنداي اڭگىمەلەردىڭ، ءتىپتى كۇلكىلى تۇردە بولسا دا، زىميانداردىڭ پايداسىنا شەشىلۋى مۇمكىن ەكەنىن ەسكەرتەدى. Tengrinews.kz سايتى الاياقتارمەن قارىم-قاتىناستىڭ ءاميانىڭىزعا قالاي اسەر ەتۋى مۇمكىن ەكەنىن انىقتادى.
بۇل تۋرالى Infohub.kz اقپارات اگەنتتىگى حابارلايدى.
قايتا شابۋىلداردىڭ نىساناسىنا اينالۋ ءقاۋپى
TSARKA پرەزيدەنتى ولجاس ساتييەۆ مۇنداي جاعدايلاردا وزىڭىزگە قويۋعا ءتيىس ماڭىزدى سۇراق – الاياقتارمەن ديالوگقا ءتۇسۋدىڭ قاجەتى بار ما؟ تاجىريبە كورسەتكەندەي، مۇنداي قارىم-قاتىناس زىميانداردىڭ مىنەز-قۇلقىنا اسەر ەتپەيدى جانە زارداپ شەككەن تاراپقا ەش پايدا اكەلمەيدى.
انىقتاما: TSARKA – بۇل كيبەرشابۋىلداردى انىقتاۋمەن جانە الدىن الۋمەن اينالىساتىن «كيبەرشابۋىلداردى تالداۋ جانە زەرتتەۋ ورتالىعى» (ساركا) زتب. كومپانيا 2015 جىلدان بەرى جۇمىس ىستەيدى.
«كەرىسىنشە، ولار بەلگىلى ءبىر نومىرگە نەمەسە اككاۋنتقا قوسىمشا نازار اۋدارۋدى تۋدىرىپ، ودان ءارى ماقساتتى اسەر ەتۋ ارەكەتتەرىنە اكەلۋى مۇمكىن»، – دەپ ەسكەرتەدى ول.
«Docrobot Central Asia» باس ديرەكتورىنىڭ كەڭەسشىسى ەۆگەنيي پيتولين بۇل پىكىردى قولدايدى:
«الاياقتارمەن قارىم-قاتىناس جاساۋداعى ءبىرىنشى جانە باستى ەرەجە – ولارمەن مۇلدەم سويلەسپەۋ. مەملەكەتتىك ورگانداردان قوڭىراۋ شالا المايتىنىن، ەشكىمنىڭ ءسىزدى بوپسالاۋعا نەمەسە شۇعىل ارەكەت ەتۋدى تالاپ ەتۋگە قۇقىعى جوق ەكەنىن تۇسىنگەن كەزدە، اڭگىمە توقتالۋى كەرەك. دالىرەك ايتساق، ول مۇلدەم باستالماۋى كەرەك».
ونىڭ ايتۋىنشا، ەگەر ءسىز الاياقتارمەن سويلەسىپ تۇرعانىڭىزدى تۇسىنسەڭىز، ارەكەت الگوريتمى قاراپايىم:
ءسىزدىڭ سويلەسۋ مانەرىڭىز تۋرالى اقپارات جيناۋ: الاياقتارمەن اڭگىمەلەسۋدىڭ ءقاۋپى
كارتا دەرەكتەرىن ايتپاساڭىز دا، ءوزىڭىز تۋرالى اقپارات بەرەسىز. ولجاس ساتييەۆ كەز كەلگەن الاياقپەن ءوزارا ارەكەتتەسۋ الەۋەتتى تاۋەكەلدەرگە اكەلەتىنىن، ءتىپتى اڭگىمە قارجىلىق وپەراسيالارمەن سۇيەمەلدەنبەگەن جاعدايلاردا دا اتاپ وتەدى.
«اڭگىمە بارىسىندا الاياقتار اشىق دەرەككوزدەرى مەن الەۋمەتتىك جەلىلەردەن الىنعان اقپاراتتاردى، سونداي-اق تىكەلەي اڭگىمە كەزىندە الىنعان رەاكسيانى، سويلەسۋ مانەرىن جانە حاباردارلىق دەڭگەيىن قوسا العاندا، اقپاراتتى جيناپ، تالدايدى»، – دەپ تۇسىندىرەدى TSARKA پرەزيدەنتى.
مامان بۇل دەرەكتەردىڭ الاياقتىق سەنارييلەردىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ ءۇشىن قولدانىلاتىنىن اتاپ ءوتتى.
«ونىڭ ىشىندە شابۋىلداردى جەكەلەندىرۋ جانە اۆتوماتتاندىرىلعان قۇرالدار مەن جاساندى ينتەللەكت تەحنولوگيالارىن قولدانۋ ەسەبىنەن. وسىعان بايلانىستى، ەڭ ءتيىمدى مىنەز-قۇلىق مودەلى – ءوزارا ارەكەتتەسۋدەن تولىق باس تارتۋ»، – دەيدى ول.
«تاربيەلىك» اڭگىمەلەردىڭ ءقاۋپى
ەۆگەنيي پيتولين، ءوز كەزەگىندە، قازاقستاندىقتاردى الاياقتاردى تۋرا جولعا سالۋعا نەمەسە ولارمەن ازىلدەسۋگە تىرىسۋدان كاتەگوريچەسكي باس تارتۋعا شاقىرادى:
«كەز كەلگەن ديالوگقا ءتۇسۋ – ءتىپتى قىزىعۋشىلىقتان، «ورنىنا قويۋ» نەمەسە «ءدارىس وقۋ» نيەتىمەن بولسا دا – ءسىزدىڭ زيانىڭىزعا جۇمىس ىستەيدى. بىرىنشىدەن، بۇل پايداسىز: ءسىز ەشتەڭە دالەلدەي المايسىز جانە ەشكىمدى تاربيەلەي المايسىز. ەكىنشىدەن، الاياقتار اشۋلانىپ، اگرەسسيۆتىرەك ارەكەت ەتۋى مۇمكىن – مىسالى، ءسىزدى سپاممەن تولتىرۋ، ءنومىرىڭىزدى ونداعان قىزمەتتەرگە جازۋ نەمەسە باسقا دا سيفرلىق قولايسىزدىقتار تۋدىرۋى مۇمكىن».
مامان الاياقتاردان «سيقىرلى تابلەتكا» جوق ەكەنىن ەسكە سالادى. ول ولاردىڭ بار ەكەندىگىن قابىلداۋدى، ولاردىڭ ماقساتتارىن ءتۇسىنۋدى جانە ءوزىڭىزدى قورعاي ءبىلۋدى ۇسىنادى.
«ولارعا ءاردايىم ءبىر نارسە كەرەك: اقشا، جەكە دەرەكتەر، بايلانىس اقپاراتى جانە ادامعا قارسى قولدانۋعا بولاتىن كەز كەلگەن اقپارات. سوندىقتان ەڭ سەنىمدى لايفحاك – ءبىلىمىڭىزدى ۇنەمى جاڭارتىپ وتىرۋ جانە سيفرلىق گيگيەنانى ساقتاۋ»، – دەيدى Docrobot باس ديرەكتورىنىڭ كەڭەسشىسى.
قاراپايىم ەرەجەلەر:
دەرەكتەردىڭ اعىپ كەتۋ كوزىن قالاي انىقتاۋعا بولادى: ساراپشىنىڭ لايفحاكى
پراكتيكالىق شارا رەتىندە ەۆگەنيي پيتولين از بەلگىلى، ءبىراق وتە پايدالى ءتاسىلدى ۇسىنادى. ەگەر ءسىز ساۋالنامالاردى، بونۋستىق فورمالاردى تولتىرساڭىز نەمەسە لويالدىلىك باعدارلامالارىنا تىركەلسەڭىز، «اكەسىنىڭ اتى» نەمەسە قوسىمشا اقپارات ورىسىنە ناقتى دۇكەننىڭ نەمەسە قىزمەتتىڭ اتاۋىن كورسەتۋگە بولادى.
«سوندا ءسىز سپام نەمەسە كۇدىكتى حابارلاما العان كەزدە، دەرەكتەرىڭىز قايدان اعىپ كەتكەنىن جانە ولاردى كىم ءۇشىنشى تۇلعالارعا بەرگەنىن ناقتى بىلەتىن بولاسىز»، – دەپ قورىتىندىلايدى سپيكەر.
باستى قورىتىندى
وسىلايشا، الاياقتارمەن سويلەسۋگە – ءتىپتى قىزىعۋشىلىقتان نەمەسە ءازىل ءۇشىن دە – كىرىسۋگە بولمايدى. كەز كەلگەن ديالوگ جەكە دەرەكتەردىڭ اعىپ كەتۋ ءقاۋپىن ارتتىرادى جانە الاياقتارعا قوسىمشا اقپارات بەرە الادى. ەڭ ءقاۋىپسىز تاكتيكا – كۇدىكتى قوڭىراۋلارعا جاۋاپ بەرمەۋ، سپامنان قورعاۋ فۋنكسيالارىن پايدالانۋ جانە سيفرلىق قاۋىپسىزدىكتىڭ نەگىزگى ەرەجەلەرىن ساقتاۋ.
-
ۆ كازاحستانە ۆۆودياتسيا نوۆىە پراۆيلا وپلاتى زا گاز دليا وتوپلەنيا. وجيداەتسيا ۆۆەدەنيە ليميتوۆ پوترەبلەنيا ي ديففەرەنسيروۆاننىح تاريفوۆ.
-
الەۋمەتتىك جەلىلەردە Kaspi.kz وپەراسيا ەرەجەلەرىن جاڭارتىپ، كارتا تاريفتەرىن كوتەرەدى دەگەن اقپارات تارادى. بانك بۇل ماسەلەگە قاتىستى مالىمدەمە جاسادى.
