Photo: Juan Pablo Serrano (https://www.pexels.com/@juanpphotoandvideo) / Pexels
- 12 اقپ. 2026 09:30
- 21
قازاقستاندا دارى-دارمەككە ققس الىنىپ تاستالادى: حالىققا نە پايدا؟
قازاقستاندا دارى-دارمەك باعاسىنىڭ وسۋىنە توسقاۋىل قويىلىپ، حالىقتىڭ الەۋمەتتىك جاعدايى جاقسارا ءتۇسۋى مۇمكىن. سەبەبى، ەندىگى ۋاقىتتا الەۋمەتتىك ماڭىزى بار جانە سيرەك كەزدەسەتىن دارى-دارمەكتەرگە قوسىمشا قۇن سالىعى (ققس) الىنىپ تاستالادى.
بۇل تۋرالى Infohub.kz اقپارات اگەنتتىگى حابارلايدى.
دارى-دارمەككە جەڭىلدىك جاسالدى
فارماسيەۆتيكا نارىعى ءۇشىن اپتانىڭ باستى جاڭالىعى – دارى-دارمەكتەر مەن مەديسينالىق بۇيىمدارعا سالىناتىن سالىق جۇكتەمەسىنە قاتىستى ۇزاققا سوزىلعان داۋلارعا نۇكتە قويعان حاتتاماعا قول قويىلدى. ق ر پرەمەر-مينيسترىنىڭ ورىنباسارى – ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترى سەرىك جۇمانعارين سيرەك كەزدەسەتىن جانە الەۋمەتتىك ماڭىزى بار دارى-دارمەكتەردى ققس-تان بوساتۋدى تاپسىردى. بۇل جەڭىلدىك بۇكىل جەتكىزۋ تىزبەگى بويىنشا، ياعني وندىرۋشىدەن باستاپ ءدارىحاناداعى ساتۋ نۇكتەسىنە دەيىن قولدانىلادى.
«اتامەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسى ءتوراعاسىنىڭ ورىنباسارى تيمۋر جاركەنوۆ بۇل شەشىمدى ەلدىڭ دارى-دارمەك قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋدەگى ستراتەگيالىق قادام دەپ اتادى. ونىڭ ايتۋىنشا، بۇل تەك بيزنەسكە قولداۋ كورسەتۋ عانا ەمەس، ناۋقاستاردىڭ مۇددەسىن قورعاۋ بولىپ تابىلادى. ءار كەزەڭدەگى سالىقتىق اۋىرتپالىقتى الىپ تاستاۋ ارقىلى، ماڭىزدى دارى-دارمەكتەردىڭ قۇنى فيسكالدىق وزگەرىستەرگە بايلانىستى بولمايتىنداي جاعداي جاسالادى.
باعانى انىقتايتىن جاڭا جۇيە
باعا بەلگىلەۋ جۇيەسىنە قاتىستى تاعى ءبىر ماڭىزدى وزگەرىس بار. جاڭا حاتتاماعا سايكەس، دارى-دارمەكتەر مەن مەديسينالىق بۇيىمداردىڭ ەڭ جوعارى باعالارى ەندى ققس-تى ەسەپكە الماي قالىپتاستىرىلادى. بۇل سالىقتىڭ ۇستىنە سالىق قوسىلىپ، الەۋمەتتىك جاعدايى ناشار حالىق ءۇشىن قولجەتىمسىز بولىپ قالاتىن جاعدايدى جويادى.
سونداي-اق، شيكىزات يمپورتى ماسەلەسى دە شەشىمىن تاپتى. ەندى ءدارى سۋبستانسيالارى مەن بالك-ونىمدەردىڭ (ودان ءارى وندىرۋگە ارنالعان دايىن كومپونەنتتەر) ماقساتتى قولدانىلۋىن راستاۋ، وندىرۋشىلەرگە سالىق جەڭىلدىكتەرىن پايدالانۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. بۇل شەتەلدىك كومپونەنتتەرگە تاۋەلدى وتاندىق فارمزاۆودتاردىڭ دامۋىنا سەرپىن بەرەدى.
بۇدان بولەك، كەدەندە كەدەرگى بولاتىن بيۋروكراتيالىق ماسەلەلەرگە دە نازار اۋدارىلدى. اتاپ ايتقاندا، دياگنوستيكالىق رەاگەنتتەر مەن شىعىن ماتەريالدارى ءۇشىن 4 تاڭبالى تن ۆەد كودى قولدانىلاتىن بولادى. بۇرىن جەڭىلدىكتەر تىزىمىندەگى انىق ەمەس فورمۋليروۆكالارعا بايلانىستى سالىق ورگاندارىمەن داۋلار تۋىنداپ، جەتكىزىلىمدەردىڭ كەشىگۋىنە سەبەپ بولاتىن.
تيمۋر جاركەنوۆتىڭ ايتۋىنشا، بۇل جۇمىستار مەملەكەتتىك ورگاندارمەن تىعىز ديالوگتا جۇرگىزىلدى. دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنە، قارجى مينيسترلىگىمەن جانە ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترلىگىمەن بىرلەسىپ، ءبىرقاتار ۇكىمەت قاۋلىلارىنا تۇزەتۋلەر ەنگىزۋگە ءۇش اپتا مەرزىم بەرىلدى.
كوكتەمنىڭ باسىنا قاراي، باعا مەن ۇستەمەاقىنى رەتتەۋ ەرەجەلەرىن قامتيتىن نورماتيۆتىك بازا تولىق جاڭارتىلۋى ءتيىس. بۇل قاراپايىم تۇتىنۋشى ءۇشىن ومىرلىك ماڭىزى بار دارى-دارمەكتەردىڭ قولجەتىمدىلىگىن ساقتايتىنىن بىلدىرەدى.