- 14 sáý. 2015 00:00
- 165
Ańda júrip shóldegen Asham patsa...
Ańda júrip shóldegen Asham patsa,
Ańsaǵanǵa qandaı em, sýsyn tapsa?!
Alysta jaıaý qoıshy kórinipti,
Móldir bulaq sý izdep kele jatsa.
Ýázir men joldastary sony kórip,
Aıǵaılap shaqyrypty atoı berip.
«Sender atty, men jaıaý, bara almaımyn,
Ákimsinbeı aıt,– depti,– biriń kelip».
Jýandar yza boldy «kelmeı tur» dep,
«Keremet kórsetelik buǵan bir» dep.
Qoıshyǵa bir jendeti jetip keldi,
«Anaý top shaqyrady, jyldam júr!» dep.
Qoıshy aıtty: «Aqyrasyń nege bulaı,
Senbisiń jaratýshy kúshti Qudaı?
Jasqanyp jerge kirip kete almaımyn,
Jelkildegen eken dep bir top qýraı».
Yza bop shaqyrýshy qaıta shapty,
«Kejir kedeı eken» dep jamandapty.
Qarsy aıtsa, basyn kesip almaq bolyp,
Qoıshyny bári kelip qamap apty.
Qoıshy ony elemepti adam bar dep,
Qymsynbaıdy óltirer, ne qınar dep.
Han aqyrdy: «Sen bizdi kim dep tursyń
Jón aıtpasań moıynyń shabylar»,–dep.
Qoıshy aıtty: «Bilip turmyn baǵanadan,
Minezderiń aıqyndap aıtty maǵan.
Jer táńirisiń, jeligip eldi jeýdi
Paryz qylyp qoıǵan ǵoı saıtan saǵan».
Han aıtty: «Saǵan bir is qylamyn,– dep,
Ózińdi-óziń ólimge unadyń»,– dep.
Qasyndaǵy jendetke buıryq qyldy:
«Kóp sóıletpeı basyn al mynanyń» dep.
Qoıshy aıtty: «Dát bar ma?» dep surarmysyń,
Óltir dep kekireıip turarmysyń,
Burynǵy aıtqan sózimniń bári de shyn,
Taǵy bir shyn aıtaıyn, uǵarmysyń?»
Han aıtty: «Munyń jaıyn kim bilmedi,
Álde bir esalańdaý jyndy ma edi.
Ólerdegi sózińdi synǵa alaıyq,
Qanikı, dátińdi aıtshy endi?» – dedi.
Qoıshy aıtty: «Bir ash suńqar sen sıaqty
Jemek bop bir torǵaıdy ilip apty.
Suńqardyń tuıaǵynda kele jatyp,
Sol torǵaı «bir dát aıtqyz» dep surapty.
«Aıt» degen soń torǵaıdyń aıtqan dáti:
«Meni jegen suńqardyń joq uıaty.
Qoıa qylyp qusarsyń jún men súıek,
Tumsyǵyńa juǵady boqtyń taty.
Syrtym túk, qarynym boq, túk etim joq,
Tamaq bop tabylmaıdy kóńil shaty.
«Qaz ile almaı, qańǵyryp torǵaı ilip»
Dep basyńnan arylmas jamanaty.
Sen meni jegenmenen toımassyń da,
Ań alǵan ádetińdi qoımassyń da.
Meıirimsiz mıyńa sóz kirmese,
Keıingi meıirimdiler oılassyn da».
Suńqar tyńdap bosatty sol torǵaıdy,
Qarýsyz qyzyl til de jan qorǵaıdy.
Qus qurly mıyń bolsa, meni bosat,
Bir qoıshyny óltirgen kúsh bolmaıdy.
Meni óltirseń alasyń jaman ataq,
Ony uǵarsyń, bolmasa mıyń shataq.
Qasyńdaǵy joldasyń aıtpaǵanmen,
Ósek qylyp jamandar ózge jat-aq».
Muny estip Asham patsa oıǵa tústi,
Buryn kórgen emes qoı mundaı kúshti.
Qoıshynyń qolyn ustap keshý aldy,
Dedi de: «Men kúshti emes, taǵdyr kúshti».
Ot shyǵar ósekshiniń shaǵymynan,
Kúshti joq jaralystyń aǵymynan.
Taýyp aıtqan tatymdy sóz qutqarar,
Kóz baılaǵysh saıtannyń saǵymynan.
Ańsaǵanǵa qandaı em, sýsyn tapsa?!
Alysta jaıaý qoıshy kórinipti,
Móldir bulaq sý izdep kele jatsa.
Ýázir men joldastary sony kórip,
Aıǵaılap shaqyrypty atoı berip.
«Sender atty, men jaıaý, bara almaımyn,
Ákimsinbeı aıt,– depti,– biriń kelip».
Jýandar yza boldy «kelmeı tur» dep,
«Keremet kórsetelik buǵan bir» dep.
Qoıshyǵa bir jendeti jetip keldi,
«Anaý top shaqyrady, jyldam júr!» dep.
Qoıshy aıtty: «Aqyrasyń nege bulaı,
Senbisiń jaratýshy kúshti Qudaı?
Jasqanyp jerge kirip kete almaımyn,
Jelkildegen eken dep bir top qýraı».
Yza bop shaqyrýshy qaıta shapty,
«Kejir kedeı eken» dep jamandapty.
Qarsy aıtsa, basyn kesip almaq bolyp,
Qoıshyny bári kelip qamap apty.
Qoıshy ony elemepti adam bar dep,
Qymsynbaıdy óltirer, ne qınar dep.
Han aqyrdy: «Sen bizdi kim dep tursyń
Jón aıtpasań moıynyń shabylar»,–dep.
Qoıshy aıtty: «Bilip turmyn baǵanadan,
Minezderiń aıqyndap aıtty maǵan.
Jer táńirisiń, jeligip eldi jeýdi
Paryz qylyp qoıǵan ǵoı saıtan saǵan».
Han aıtty: «Saǵan bir is qylamyn,– dep,
Ózińdi-óziń ólimge unadyń»,– dep.
Qasyndaǵy jendetke buıryq qyldy:
«Kóp sóıletpeı basyn al mynanyń» dep.
Qoıshy aıtty: «Dát bar ma?» dep surarmysyń,
Óltir dep kekireıip turarmysyń,
Burynǵy aıtqan sózimniń bári de shyn,
Taǵy bir shyn aıtaıyn, uǵarmysyń?»
Han aıtty: «Munyń jaıyn kim bilmedi,
Álde bir esalańdaý jyndy ma edi.
Ólerdegi sózińdi synǵa alaıyq,
Qanikı, dátińdi aıtshy endi?» – dedi.
Qoıshy aıtty: «Bir ash suńqar sen sıaqty
Jemek bop bir torǵaıdy ilip apty.
Suńqardyń tuıaǵynda kele jatyp,
Sol torǵaı «bir dát aıtqyz» dep surapty.
«Aıt» degen soń torǵaıdyń aıtqan dáti:
«Meni jegen suńqardyń joq uıaty.
Qoıa qylyp qusarsyń jún men súıek,
Tumsyǵyńa juǵady boqtyń taty.
Syrtym túk, qarynym boq, túk etim joq,
Tamaq bop tabylmaıdy kóńil shaty.
«Qaz ile almaı, qańǵyryp torǵaı ilip»
Dep basyńnan arylmas jamanaty.
Sen meni jegenmenen toımassyń da,
Ań alǵan ádetińdi qoımassyń da.
Meıirimsiz mıyńa sóz kirmese,
Keıingi meıirimdiler oılassyn da».
Suńqar tyńdap bosatty sol torǵaıdy,
Qarýsyz qyzyl til de jan qorǵaıdy.
Qus qurly mıyń bolsa, meni bosat,
Bir qoıshyny óltirgen kúsh bolmaıdy.
Meni óltirseń alasyń jaman ataq,
Ony uǵarsyń, bolmasa mıyń shataq.
Qasyńdaǵy joldasyń aıtpaǵanmen,
Ósek qylyp jamandar ózge jat-aq».
Muny estip Asham patsa oıǵa tústi,
Buryn kórgen emes qoı mundaı kúshti.
Qoıshynyń qolyn ustap keshý aldy,
Dedi de: «Men kúshti emes, taǵdyr kúshti».
Ot shyǵar ósekshiniń shaǵymynan,
Kúshti joq jaralystyń aǵymynan.
Taýyp aıtqan tatymdy sóz qutqarar,
Kóz baılaǵysh saıtannyń saǵymynan.