InfoHub Logo

Almaty qalasy qazir úlken qurylys alańyna aınaldy. Megapolıste birneshe mańyzdy nysandarda bir mezgilde buzý, qaıta jańartý jáne jóndeý jumystary júrip jatyr. Bul ózgerister qalanyń kelbetin aıtarlyqtaı ózgertkenimen, keıbir nysandardyń tarıhı qundylyǵy men jumystardyń merzimine qatysty turǵyndar arasynda alańdaýshylyq týdyrýda.

Bul týraly Infohub.kz aqparat agenttigi habarlaıdy.

Buzylǵan nysandar

Jaqynda ǵana almatylyqtar 1908 jyly salynǵan burynǵy «Jetisý» qonaq úıiniń buzylǵanyna tań qaldy. Bul ǵımarat tek jasymen ǵana emes, tarıhymen de erekshelenedi. Keıbir derekter boıynsha, 1928 jyly qysta jer aýdarylyp kelgen Lev Troskıı osynda turǵan.

Memlekettik aktıvter basqarmasynyń málimetinshe, Gogol kóshesi, 45 mekenjaıyndaǵy eki qabatty ǵımarat tarıh jáne mádenıet eskertkishteriniń tizimine enbegen jáne tıisti mártebesi bolmaǵan. 2022 jyldan bastap ǵımarat «tehnıkalyq jaǵdaıy nashar bolǵandyqtan is júzinde paıdalanylmaǵan». Alaıda, jergilikti turǵyndar bul jerde jaqynda ǵana Medeý aýdanynyń ýchaskelik polısıa bólimshesi ornalasqanyn aıtady.

2025 jylǵy tehnıkalyq tekserý nátıjeleri boıynsha, ǵımarat apatty dep tanylyp, qalpyna keltirýge jaramsyz dep sheshilgen. Sondyqtan ony buzý týraly sheshim qabyldandy. Qazir bul jerde bos jatyr. Jer ýchaskesi memlekettik jer qoryna berilgeni belgili. Nysannyń pasporty joq, sondyqtan bul jerdiń bolashaǵy belgisiz.

Taǵy bir joǵalǵan nysan – 1938 jyly salynǵan №1 qalalyq perzenthana ǵımaraty. Ol bir aı buryn buzyldy. Sheneýnikter bul ǵımarattyń tirek konstrýksıalary men ınjenerlik jelileriniń 100% tozǵanyn tehnıkalyq tekserý kórsetkenin aıtty. Sondaı-aq, eski perzenthana medısınalyq kómek kórsetý standarttaryna sáıkes kelmegen.

Qazirgi ýaqytta bul jerde úlken shuńqyr qazylǵan. Joba boıynsha aýdany 10 myń sharshy metrden asatyn úsh qabatty ǵımarat salý kózdelgen. Jańa perzenthana 155 tósek-orynǵa arnalmaq. Nysan pasportynda qurylys jumystary 15 aıǵa sozylatyny kórsetilgen.

Qaıta jańartýdaǵy nysandar

№56 mektep-gımnazıa 2025 jyldyń kúzinde qaıta jańartýǵa jiberildi. Merdigerdiń ádisi jurtshylyqtyń nazaryn aýdardy. Áleýmettik jelilerde jumysshylardyń ǵımarattyń belgili karnızin buzyp jatqany týraly vıdeolar tarady. Keıinnen ákimdik ǵımarattyń tarıhı fasady saqtalatynyn málimdedi. Qazir gımnazıa áli de qaıta jańartylýda, ony 2026 jyldyń sáýirine deıin aıaqtaý josparlanýda.

Almaly aýdany ákiminiń apparaty ǵımaraty da qaıta jańartylýda. Qala turǵyndary onyń tarıhı kelbetine alańdaýly. Nysan pasportyndaǵy renderler onyń syrtqy kórinisin aıtarlyqtaı jeńildetken. Degenmen, ákimdik ony saqtaıtynyna sendiredi. Qurylysshylar ǵımarattyń qasbetin bólshektep jatyr.

Sonymen qatar, Natalá Sas atyndaǵy Jastar men jasóspirimder teatry da qaıta jańartylýda. Naýryzbaı aýdany ákiminiń apparaty da jóndeýden ótýde. Obekt pasporty boıynsha jumystar 2026 jyldyń 25 aqpanynda aıaqtalýy tıis bolǵan, biraq aıaqtalmaǵan sıaqty.

Kóptegen almatylyqtar úshin mańyzdy nysan – «Medeý» bıik taýly muz aıdyny 2025 jyldyń kúzinde qaıta jańartýǵa jabyldy. Turǵyndardyń aıtýynsha, jumystar 2027 jylǵa deıin jalǵasady. Birinshi prezıdent saıabaǵynda da rekonstrýksıa bastaldy. Jumystar saıabaqtyń ońtústik bóliginde júrgiziledi jáne ol ýaqytsha jabyq bolady. Jobanyń aıaqtalý merzimi 2026 jyldyń jeltoqsanyna josparlanǵan.

Toqtap turǵan nysandar

M. Áýezov atyndaǵy Qazaq memlekettik akademıalyq drama teatrynyń qaıta jańartylýy 2024 jyly bastaldy. Alaıda, bıylǵy qańtar aıynyń basynda jóndeý jumystary toqtatylyp, qarjy bólinbegeni týraly aqparat tarady. Mádenıet jáne aqparat mınıstrligi bul jumystar «toqtatylmaǵanyn», joba «jańa qarjy jylynyń bastalýyn kútip turǵanyn» jáne jumystar jalǵasatynyn habarlady. Alaıda, 26 aqpandaǵy jaǵdaı boıynsha jumystar júrgizilmedi.

Teatrdyń janynda ataqty Neke saraıy da qaıta jańartýdy kútip tur. Ol birneshe jyldan beri bos tur. Ony 2026 jyldyń tórtinshi toqsanynda ashý josparlanǵan, biraq jumystar áli bastalmaǵan sıaqty.

2025 jyldyń kúzinde «Qyzyl Tań» matalar úıinen burynǵy jalgerler shyǵaryldy. Olar nysandy saqtaý mindettemelerin 20 jyldan astam oryndamaǵan. Jańa basshylyq ony qalpyna keltiretinin málimdedi. Biraq 2026 jyldyń aqpanynyń sońyna deıin jumystar bastalmady.

Taǵy bir tanymal nysan – Jasyl bazar da qaıta jańartýdy kútip tur. Qurylys-montaj jumystary 2025 jyldyń 13 qarashasynda bastaldy jáne 2026 jyldyń 13 mamyrynda aıaqtalýy tıis. Bazardyń shatyryndaǵy belgili pıramıdalar saqtalady dep ýáde etilgen. Qazirgi ýaqytta bazar jumys istep tur, al oǵan irgeles aýmaqtarda burynǵydaı saýda oryndary ornalasqan.

Jalpy, Almatyda jóndeýge nemese qaıta jańartýǵa jabyq nysandardyń kóptigi baıqalady. Jumystardyń merziminde bastalmaıtyny nemese aıaqtalmaıtyny, keıbiriniń múldem toqtap turǵany kóptegen suraqtar týdyrady. Qala turǵyndary bul nysandardyń taǵdyryna beıjaı qaramaı, olardyń jańartylý prosesin muqıat baqylap otyr.