InfoHub Logo

Atyraý qalasynyń mańyndaǵy Talǵaıran kentinde áleýmettik osal toptarǵa arnalǵan turǵyn úı qurylysy jobasy bastalǵan bette toqtap, uzaqqa sozylǵan qurylysqa aınaldy. Jobaǵa 33 mıllıard teńgeden astam qarjy jumsalǵan.

Bul týraly Infohub.kz aqparat agenttigi habarlaıdy.

Atyraý qalasynyń qasyndaǵy qala-serik jobasy

Atyraý bıligi Talǵaıran aýyly mańyndaǵy úlken aýmaqty ıgerý josparyn ótken onjyldyqta, ıaǵnı 2016 jyly Atyraý qalasynyń Bas jospary bekitilgennen keıin alǵash ret jarıalady. Aqtóbe-Laetı dep atalǵan turǵyn alabynda 94 kóppáterli turǵyn úı (onyń 70-i búdjet esebinen, qalǵany komersıalyq) jáne áleýmettik ınfraqurylym nysandary, avtojoldar salynýy tıis boldy. Keıinnen bul shaǵyn aýdan Bolashaq, Jastar, Spýtnık degen attarmen de ataldy.

Jobanyń bastapqy kezeńi men kedergiler

2019 jyly alǵashqy 24 turǵyn úıdiń (1080 páter) qurylysy bastalǵan bul jańa shaǵyn aýdandy qala ákimdigi Atyraýdyń úlken qala-seriginiń bastamasy retinde kórsetken edi. Alaıda, ýaqyt óte kele, aldymen pandemıa kóptegen jobalardy toqtatty, sodan keıin bul shaǵyn aýdan týraly resmı esepterde sırek aıtyla bastady.

Oblys ákimi bolǵan Mahambet Dosmuhambetov bul jaǵdaıdy túsindirip bergende, másele pandemıada ǵana emes, qurylystyń tıisti deńgeıde daıyndalmaǵanynda ekeni belgili boldy. Ákimniń aıtýynsha, ınjenerlik komýnıkasıalardyń jobalyq-smetalyq qujattamasy (JSQ) áli daıyn bolmaǵandyqtan, qurylys jumystaryn toqtatýǵa týra kelgen.

Qurylystyń aıaqtalmaýy jáne shyǵyndar

2026 jylǵa kelgende, áleýmettik osal toptarǵa arnalǵan 24 úı áli kúnge deıin bos tur. Áleýmettik nysandardyń tek 900 oryndyq mektebi ǵana paıdalanýǵa berildi, ony da KTK kompanıasynyń demeýshilik qarajatymen salynǵan.

Atyraý qalasy ákimdiginiń málimetinshe, osy 24 úıdiń qurylysyna barlyǵy 17,6 mlrd teńge bólingen, alǵashqy paıdalanýǵa berý merzimi 2020 jyl bolatyn. Úılerdi jeti merdiger kompanıa saldy. Injenerlik komýnıkasıalardy tartýǵa arnalǵan JSQ ázirleýge 234,5 mln teńge jumsaldy. Qazirgi tańda barlyq ınjenerlik-kommýnıkasıalyq ınfraqurylym (sýmen jabdyqtaý, kanalızasıa, elektr energıasy, gaz, jylý) tolyq júrgizilgen. Kanalızasıa jelisiniń qurylysy 60%-ǵa oryndalǵan, ony bıyl aıaqtaý josparlanǵan. Sondaı-aq, Talǵaıran eldi mekeni úshin 99 Gkal/saǵ qýattylyǵy bar qazandyq qurylysyna tenderlik rásimder jasalýda. Injenerlik-kommýnıkasıalyq ınfraqurylymnyń qurylysy búdjetke 11,2 mlrd teńgege túsken.

Ákimdik qurylys merzimderiniń keıinge shegerilýine pandemıadan bólek, qurylys materıaldarynyń qymbattaýy men ınjenerlik jeliler jobalaryna túzetýler engizý qajettiligi áser etkenin atap ótti. Avtojoldardyń syrtqy bóliginiń qurylysy 50%-ǵa aıaqtalǵan, bul jumystarǵa 1,6 mlrd teńge jumsaldy. İshki avtojoldar men abattandyrý jumystaryna 2,6 mlrd teńge ketken.

Shaǵyn aýdanda áleýmettik ınfraqurylymnyń is júzinde joq ekenine qaramastan, 24 úıdi bıyl paıdalanýǵa berý josparlanýda. Qala-serik jobasyn bastapqy jospar boıynsha júzege asyrý nıeti bar-joǵy ázirge belgisiz.

Jalpy, jeti jylǵa sozylǵan bul qurylys salyq tóleýshilerge shaqqanda 33 mıllıard 234 mıllıon 500 myń teńgege shyqty.