InfoHub Logo

Qazaqstan aýyl sharýashylyǵynda jumys isteıtin adam tapshylyǵyna tap boldy. Bul jaǵdaı eldiń azyq-túlik qaýipsizdigine qaýip tóndirip otyr.

Bul týraly Infohub.kz aqparat agenttigi habarlaıdy.

Azyq-túlik qaýipsizdigine tónetin qater

Jýyrda Májilis depýtaty Temir Qyryqbaev aýyldarda «kadr tapshylyǵy» bar ekenin aıtty. Onyń aıtýynsha, malshy, saýynshy, mehanızator, veterınar sıaqty mamandar jetispeıdi. Adamdardyń aýyldan ketýine jalaqynyń azdyǵy men áleýmettik qoldaýdyń joqtyǵy sebep bolyp otyr. Bul óz kezeginde búkil agroónerkásip keshenine keri áser etedi.

Depýtat úkimettiń 2028 jylǵa deıin eldi ózimizdiń ónimdermen qamtamasyz etý jospary bar ekenin eske saldy. Alaıda, aýyldan adamdar kóship jatqanda, bul jospardyń oryndalýy ekitalaı.

«Aýyl eńbekkerleri kóterip otyrǵan kadr máselesin tolyq sheshpeıinshe, 2028 jylǵa deıin azyq-túlikpen tolyq ózin-ózi qamtamasyz etýge qol jetkizý múmkin emes», – dedi Qyryqbaev Ulttyq ekonomıka mınıstrine joldaǵan depýtattyq saýalynda.

Ulttyq ekonomıka mınıstri Serik Jumanǵarın bul pikirmen kelispedi. Ol memlekettiń eń kem degende eń qajetti mamandardy tartýǵa tyrysyp jatqanyn aıtty.

«Jyl basynda mal sharýashylyǵyn damytýdyń 2026–2030 jyldarǵa arnalǵan keshendi jospary bekitildi. Onda áleýmettik qorǵaýdy arttyrý sharalary qarastyrylǵan. Qazir malshylar men shopandar úshin jumys oryndaryn sýbsıdıalaý máselesi pysyqtalýda. Sondaı-aq, olardy eńbegi zıandy jaǵdaılarda isteıtin qyzmetkerler tizimine qosý múmkindigi qarastyrylýda», – delingen mınıstrdiń jaýabynda.

Qarapaıym tilmen aıtqanda, malmen jumys isteıtinderge qosymsha aqsha tólep, jeńildikter bermekshi.

Al veterınarlar she?

Bul – eń ózekti máselelerdiń biri, sebebi bul salada mamandardyń jetispeýshiligi aıqyn seziledi. Mınıstr sandyq derekterdi keltirdi. Memleket buǵan deıin de qarjy bólgen, endi de jalǵastyratynyn aıtty.

«2023–2025 jyldary 29,6 mlrd teńge baǵyttaldy. 2026–2028 jyldarǵa jyl saıyn 12,2 mlrd teńgeden qarastyrylǵan. Nátıjesinde, veterınarlardyń ortasha jalaqysy 119,7 myń teńgeden 271,5 myń teńgege deıin ósti. Sondaı-aq, qaýipti bıologıalyq agenttermen jumys istegeni úshin 50%-ǵa deıin ústemeaqy engizilip, qosymsha tólemder qarastyryldy», – dedi mınıstr.

Alaıda, bul tek veterınarlarǵa qatysty. Qalǵan aýyldyq mamandyqtar mınıstrdiń jaýabynda sırek kezdesedi.

Salyqtar áldeqashan tómen

Depýtat salyqty azaıtyp, aýyl turǵyndaryna kóbirek qarajat berýdi suraǵan bolatyn. Mınıstrdiń jaýaby boıynsha, jeńildikter jetkilikti.

Ol salyq mólsherlemelerin tizip shyqty. Aýyl sharýashylyǵy kompanıalary úshin paıda salyǵy – 3%. Áleýmettik salyq – 1,8%. Múlik jáne kólik salyǵy 70%-ǵa tómendetilgen. Al sharýalar tabysynan 0,5% tóleıdi. Jeke qojalyqtardyń keıbir tabystary tipti salyq salynbaıdy.

Qorytyndylaı kele, jaýap qarapaıym. Másele moıyndalady. Qarjy bólinedi, biraq tek belgili bir salalarǵa. Jańa úlken jeńildikter ázirge ýáde etilmeıdi.