Photo: Valeriı Volınskıı (https://www.pexels.com/@2158518894) / Pexels
- 09 mam. 2026 04:30
- 26
Dımash Qudaıbergenniń anasy: Qazaqtyń umytylǵan salt-dástúrleri týraly
Tanymal ánshi Dımash Qudaıbergenniń anasy Sveta Aıtbaeva qazaq halqynyń umytylyp bara jatqan salt-dástúrlerine qatysty mańyzdy máseleni kóterdi. Ol ásirese qyz balalardy erte jastan, tipti tús aýǵansha uzatý dástúriniń tereń maǵynasy bar ekenin aıtyp, búgingi kúni bul ádettiń joǵalyp bara jatqanyna alańdaýshylyq bildirdi.
Bul týraly Infohub.kz aqparat agenttigi habarlaıdy.
Ertedegi qyz uzatý dástúri
Sveta Aıtbaevanyń aıtýynsha, buryn qyz balalardy tús aýǵansha uzatýdyń ózindik sebepteri bolǵan. Bul tek ýaqytty únemdeý emes, sonymen qatar jas kelinge jańa ortada beıimdelýge, ata-anasynyń batasyn alýǵa múmkindik bergen.
«Qazaq qyz balany tús aýǵansha uzatqan. Onyń ózindik tereń maǵynasy bar. Sońǵy jyldary túngi 12-de meıramhanadan shyǵaryp jiberetin ádet paıda boldy, múmkin ýaqytty únemdeýdiń sharasy bolar», - dep jazdy ol.
«Qyz – qonaq» dástúri
Anasynyń aıtýynsha, toıdan keıin erteńine arnaıy qoı soıylyp, qyz ben kúıeýge, qudalarǵa qonaqasy beriletin bolǵan. Bul «qyz – qonaq» degen uǵymmen baılanystyrylady. Iaǵnı, qyz óziniń týǵan úıine alǵash ret qonaq retinde kelip, arnaıy syı-sıapattan dám tatyp, sodan keıin óz jurtyna attanady.
«Ákesiniń bosaǵasynan alǵash ret qonaq retinde arnaıy qonaqasyn jep, óz jurtyna attanady. Mańdaıy ashyq bolsyn dep, tań nuryna, kún sáýlesine bólenip, el-jurtynyń batasyn alyp óz bosaǵasynan shyǵady», - dep atap ótti Sveta Aıtbaeva.
Salt-dástúrdiń mańyzy
Salt-dástúrdiń saqtalýyna erekshe mán bergen ana, óz qyzy Raýshantaıdy da ata-baba jolymen, dástúrden aýytqymaı uzatqanyn aıtyp ótti. Jeńgeleriniń qudalardyń kórimdigin alýy, qyz jasaýyn kóshke tıeýi, «quda tartar» saltyn jasap, ázil-qaljyńmen, aq batamen qyzdy shyǵaryp salý sıaqty rásimderdiń mańyzdylyǵyn atap ótti.
Sveta Aıtbaevanyń bul jazbasy kópshiliktiń qyzyǵýshylyǵyn týdyryp, oqyrmandar da óz oılaryn ortaǵa salyp, dástúrlerdi saqtaýdyń mańyzdylyǵyn qoldaıtyndaryn bildirdi.
-
Obshestvennostvozmýshena nedostatochnym vnımanıem k problemam ızvestnyh deıateleı kúltýry, takıh kak Merýert Ýtekeshova ı Saýyk Jahanova.