InfoHub Logo

Taıaý Shyǵystaǵy shıelenis kúrdelene túsýde. Irannyń sońǵy áreketteri aımaqtaǵy tepe-teńdikti buzyp, jańa qaýip tóndirýde. Bul jaǵdaıdy saıasatker Sultan Ákimbekov tereń taldap, Irannyń bul oıynynyń artynda kimder turǵanyn jáne onyń saldary qandaı bolatynyn baıandady.

Bul týraly Infohub.kz aqparat agenttigi habarlaıdy.

Irannyń táýekeldi arttyrýy

Saıasatkerdiń aıtýynsha, Iran sońǵy kezderi belsendiligin arttyryp, tek AQSH-tyń áskerı nysandaryna ǵana emes, Parsy shyǵanaǵyndaǵy arab elderiniń, sonyń ishinde Oman men Katardyń azamattyq ınfraqurylymyna da soqqylar jasap otyr. Bul áreketter Irannyń jaǵdaıdy ýshyqtyrýǵa daıyn ekenin kórsetedi.

Irannyń maqsaty ne?

Ákimbekovtiń pikirinshe, Iran bul áreketteri arqyly eki maqsatty kózdeıdi. Birinshisi – aımaqtaǵy elder arqyly AQSH-qa qysym kórsetý. Ekinshisi – Ormýz buǵazynyń jabylý qaýpin týdyryp, munaı baǵasyn ósirý arqyly álemdik ekonomıkaǵa yqpal etý.

Musylman elderiniń reaksıasy

Degenmen, saıasatker Irannyń musylman elderiniń yntymaǵyna súıenýi ekitalaı ekenin atap ótti. Sebebi, arab elderiniń kópshiligi súnnetti ustanady jáne olardyń shııttik Iranǵa degen kózqarasy árdaıym saqtyqqa toly bolǵan. Tipti Irak sıaqty shııtter basym elderdiń ózinde bılik basyndaǵylar bul soǵysqa aralasýdan bas tartýy múmkin.

Proksı kúshteriniń álsireýi

Irannyń aımaqtaǵy yqpalyndaǵy «Hezbolla» men hýsıtter sıaqty proksı kúshteriniń áleýeti burynǵydaı emes. Olardyń qarjylyq jáne áskerı múmkindikteri aıtarlyqtaı azaıǵan. Degenmen, Iran bul kúshterdi paıdalanýǵa tyrysatyny sózsiz.

İshki saıasattaǵy kúres

Irandaǵy bılik úshin kúres te shıelenisip barady. Ásirese, eldiń dinı kósemi Alı Hameneıdiń qaıtys bolýynan keıin bul kúres odan ári asqyna túsýde. Korpýstyń (KSIR) ókilderiniń yqpaly artyp, jańa dinı kósemniń (rahbar) paıda bolýyna qatysty belgisizdik saqtalýda. Bul jaǵdaı Irannyń syrtqy saıasatyna da áser etýi múmkin.

Qorytyndy: Resýrstardyń taýsylýy

Qorytyndylaı kele, saıasatker Irannyń bul oıynynyń nátıjesi resýrstardyń kimde erte taýsylatynyna baılanysty bolatynyn aıtty. Irannyń áýe shabýyldaryna qanshalyqty tótep bere alatyny jáne ishki turaqtylyqty saqtaı alatyny – eń basty suraq bolyp qala bermek. Eger Iran shynymen de «bar oıynyn oınap» otyrsa, onda ol sońyna deıin kúresýi nemese kelissózderge kelýi tıis.