InfoHub Logo

Qazaqstanda koýchıng salasyna qatysty jańa talaptar kúshine enedi. Májilis depýtaty Asqat Aımaǵambetovtiń aıtýynsha, bul ózgerister 2026 jyldyń 14 aqpanynan bastap qoldanysqa beriledi. Endi «koýchpyn» dep ózin tanystyra salý jetkiliksiz bolady, maman óz bilimi men kásibı daıyndyǵyn arnaıy qujattarmen rastaýy tıis.

Bul týraly Infohub.kz aqparat agenttigi habarlaıdy.

«Erteńnen bastap ózińdi koýchpyn dep aıta salý múmkin bolmaıdy. 14 aqpanda elimizde Koýchıng qyzmetiniń kásibı standarty resmı túrde kúshine enedi. Bul jaı ǵana sán nemese BIO-daǵy ádemi sóz emes, memleket retteıtin mamandyq. Eń bastysy – koýchtardyń bilimi men biliktiligin rastaıtyn arnaıy qujattary bolýy qajet, basqa da talaptar bar», – dep jazdy depýtat Asqat Aımaǵambetov Threads jelisindegi paraqshasynda.

Jańa standarttyń maqsaty

Jańa standart koýchterdiń kásibı quzyretin aıqyndap, olardyń daıyndyq deńgeıine naqty talaptar qoıady. Sarapshylar bul ózgeristerdiń qyzmet sapasyn arttyrýǵa, tutynýshylar quqyǵyn qorǵaýǵa jáne kásibı daıyndyǵy joq adamdardyń naryqqa erkin kirýin shekteýge baǵyttalǵanyn atap ótýde.

Sońǵy jyldary ózin «jeke damý sarapshysy», «motıvasıa treneri» nemese «koých» dep tanystyratyndar kóbeıgenimen, olardyń kásibı deńgeıi men biliktiligine naqty baqylaý bolmaǵan. Bul jaǵdaı qoǵamda alańdaýshylyq týdyryp, úkimettiń nazaryn aýdardy.

Koýchıng – beıresmı bilim berý formaty

Qoldanystaǵy zańnamada koýchıng eresekterge arnalǵan beıresmı bilim berý qyzmeti retinde qarastyrylady. Oqytý formasy, uzaqtyǵy nemese ótkizý orny naqty reglamenttelmegen. Negizgi ıdeıa – adamǵa ózin damytýǵa, áleýetin ashýǵa, ómirlik baǵyt-baǵdaryn anyqtaýǵa kómektesý.

Alaıda, bul salanyń rettelmeýi túrli kúmándi qyzmetterge jol ashqan. Keıbir «mamandar» áleýmettik jeliler arqyly kýrstar satyp, túrli ýáde berip, biraq naqty nátıje usyna almaı otyrǵany jıi aıtylady. Kóp jaǵdaıda beriletin sertıfıkattardyń da mazmuny men sapasyna eshqandaı baqylaý joq.

Sheteldegi koýchıng standarttary

AQSH pen Eýropa elderinde koých bolý úshin arnaıy kýrstardan ótip, kásibı qaýymdastyqtardan sertıfıkat alý talap etiledi. Mysaly, International Coaching Federation (ICF) sekildi uıymdar koýchterdiń kásibı standarttaryn bekitip, akredıtasıa júrgizedi. Reseı men Japonıada da saǵattyq oqý talaptary men qaıta daıarlaý júıesi bar.

Al Qazaqstanda buǵan deıin koýchıng qyzmetin bastaý úshin lısenzıa, ruqsat nemese mindetti kásibı biliktilik talap etilmegen. Kez kelgen adam ózin koých retinde tanystyryp, kýrs ótkize alatyn. Bul jaǵdaı tutynýshylardyń quqyqtarynyń qorǵalmaýyna jáne sapasyz qyzmettiń kóbeıýine sebep bolyp otyrǵan.