InfoHub Logo

Qazaqstanda ótken respýblıkalyq referendýmnan keıin Ortalyq referendým komısıasyna (ORK) eki talap-aryz kelip túsken. Komısıa múshesi Ásel Janabılovanyń aıtýynsha, sottar eki ótinishti de qarap, talapkerlerdiń talaptaryn qanaǵattandyrýdan bas tartty.

Bul týraly Infohub.kz aqparat agenttigi habarlaıdy.

Bir talap-aryz Aqtóbe oblysyndaǵy ýchaskede Braıl shrıftimen jazylǵan trafarettiń oqylmaıtynyna qatysty bolsa, ekinshisi Astanadaǵy ýchaskelik komısıanyń baqylaýshyny shyǵarý týraly sheshimine qarsy berilgen. Sottar eki talap-aryzdy da qanaǵattandyrýdan bas tartty.

Jalpy 35 ótinish kelip tústi

Ásel Janabılovanyń sózinshe, daýys berý kúni jalpy 35 ótinish kelip túsken. Olar zańnamany, referendýmnyń mánin, ýchaskelik komısıalardyń jumysyn jáne sheteldegi daýys berýdi qamtyǵan.

Barlyq ótinishter boıynsha túsinikteme berilip, keıbiri aýmaqtyq komısıalar men tıisti organdarǵa joldandy.

Astanada – 11, Almatyda – 6, Mańǵystaý oblysynda – 4, Shymkentte, Abaı jáne Qyzylorda oblystarynda – 3-ten, Almaty, Aqmola, Shyǵys Qazaqstan, Jambyl jáne Pavlodar oblystarynda bir-birden ótinish tirkelgen.

«Ótinishter referendýmnyń máni, daýys berý prosesi, ýchaskelerdi aýystyrý, otkrepıtelnyı talondar alý, ýchaskelerdiń ornalasýy jáne daýys berý kúnindegi buzýshylyqtarǵa qatysty boldy. Aýmaqtyq komısıalar 33 ótinishke zańnamaǵa sáıkes jaýap berdi», - dedi Janabılova.

ORK barlyq ótinishter belgilengen tártippen qaralǵanyn atap ótti. Kelip túsken ótinishter men eskertýler daýys berýdiń barysyna jáne referendýmnyń qorytyndysyna eleýli áser etpegen.

Jańa Konstıtýsıa týraly

Búgin ORK jańa Konstıtýsıany qabyldaý boıynsha referendýmnyń qorytyndysyn jarıalady. Komısıa derekteri boıynsha, jańa Konstıtýsıany 7 954 667 azamat qoldap daýys bergen. Bul daýys bergender sanynyń 87,15 paıyzyn quraıdy. Qarsy 898 099 adam daýys berdi.

Konstıtýsıa mátininiń shamamen 84 paıyzy ózgeriske ushyrady. Basty jańalyqtar qatarynda vıse-prezıdent laýazymynyń engizilýi, bir palataly Parlament – Quryltaıǵa kóshý jáne Qazaqstan halyq keńesi atty jańa konsýltatıvtik organ qurý bar.

Prezıdenttikke kandıdattarǵa qoıylatyn talaptar da ózgerdi: endi olardyń memlekettik qyzmette nemese saılanbaly laýazymdarda keminde bes jyl jumys ótili bolýy kerek. Prezıdent bir merzimge ǵana saılanatyny týraly norma saqtalady.

Sonymen qatar, Konstıtýsıada azamattardyń quqyqtary men bostandyqtary, jeke derekterdi qorǵaý, tilderdiń mártebesi, din, sondaı-aq nekeni er men áıeldiń odaǵy retinde bekitetin jańa erejeler engizildi. Halyqaralyq sharttar, óńirlerdegi arnaıy quqyqtyq rejımder jáne uıymdardyń sheteldik qarjylandyrýynyń ashyqtyǵy týraly erejeler de engizildi.