InfoHub Logo

Shyǵys Qazaqstan oblysynda altyn óndirýge qatysty daýlar men zańsyzdyqtar jıilep ketti. TOO «SOK Gold» kompanıasynyń ruqsatsyz altyn barlaý jumystaryn júrgizgeni týraly aqparat jazdyń jartysynda eldi shýlatty. Al kúzde Ulan aýdanynda zańsyz altyn óndirý toqtatylyp, 300 mıllıon teńgege jýyq shyǵyn keltirgen «EastGoldStone» JSHS-nyń top-menedjeri ustaldy.

Bul týraly Infohub.kz aqparat agenttigi habarlaıdy.

«Altyn» daýlary men ákimdiktiń qamqorlyǵy

Jergilikti turǵyndardyń narazylyǵyn týdyrǵan taǵy bir kompanıa – «GOK Manka». Bul kompanıanyń da altyn barlaý jáne óndirý jumystary oblysta júrgizilip jatyr. Burynǵy ákim Danıal Ahmetovtiń kezinde bul kompanıa ákimdiktiń «qoldaýynda» bolǵan desedi. Mysaly, 2022 jyldyń jeltoqsanynda Kúrshim aýdanyndaǵy «Ońtústik Altaı» memlekettik tabıǵı qoryǵynyń aýmaǵy 1 354 gektarǵa qysqartyldy. Bul sheshimdi Smaılov basqarǵan úkimet qabyldaǵan.

Lısenzıa kóp, salyq az

«GOK Manka» JSHS 2020 jyly qurylǵan. Kompanıa dırektory – Babıı Aleksandr Anatolevıch. Kompra saıtynyń málimetinshe, kompanıa búdjetke barlyǵy 47 mıllıon teńgedeı salyq tólegen. Bul soma, ásirese, kompanıanyń 24 lısenzıaǵa ıe ekenin eskersek, kúmán týdyrady. Onyń ishinde barlaý, óndirý jáne ekologıalyq ruqsattar bar.

Sotqa berilgen eki istiń birinde mamandandyrylǵan tehnıka jetkizýshi «TiRex» JSHS-men daýlasý bolǵan.

Kompanıanyń negizgi qyzmeti – «Asyl (baǵaly) metaldar óndirý». Ofısi Marqakól aýylynda, Momyshuly kóshesi, 1-úı mekenjaıynda ornalasqan. Qyzyǵy, bul ǵımaratta «Terekti» KMK jáne «GRK Manka» JSHS-y da jumys isteıdi.

«Altynnyń» artynda kim tur?

«GOK Manka» JSHS-nyń quryltaıshysy – Astanadaǵy Qonaev kóshesi, 12/1 mekenjaıynda tirkelgen «Altyn Tau Ltd» jeke kompanıasy. Ony Koshanov B.M. basqarady. Bul kásiporynnyń 2021 jyldan beri búdjetke tólegen salyq somasy bar bolǵany 3 349 803,54 teńge. Bul da salyq bereshegi bar ekenin kórsetedi.

Óz kezeginde, «Altyn Tau Ltd» kompanıasynyń ıesi – Túrkıanyń tanymal konglomeraty «Yildirim International Investment Holding B.V.».

Bul holdıńti Túrkıada Robert Iyldyrymnyń otbasy basqarady. Olar metalýrgıa, taý-ken óndirý, porttardy basqarý, kómir jáne koks ónerkásibi, tyńaıtqyshtar men hımıalyq zattar óndirý, energetıka jáne teńiz tasymaly salalaryndaǵy iri oıynshy retinde belgili.

Qazaqstanda bul holdıńtiń «Vosqod-Oriel» taý-ken kompanıasy, «IstKazAlloız», «Qazaq Soda» jáne «New Star» sıaqty birneshe jobasy bar. Barlyq kompanıalar Astanadaǵy Qonaev kóshesi, 12/1 mekenjaıyndaǵy «Amanat» partıasy ǵımaratynda ornalasqan.

Robert Iýksel Iyldyrym týraly ınternette kóptegen aqparat bar. Ol burynǵy «Eýrazıalyq úshtik» olıgarhy Aleksandr Mashkevıchtiń jaqyn dosy bolǵan. Qazaqstan men Reseıge jıi kelip turǵan ol, Ýkraınada soǵys bastalǵannan keıin saparlaryn toqtatqan. Túrkıanyń eń baı adamdarynyń qataryna kiredi, quny 50 mıllıon AQSH dollarynan asatyn «Sarastar» ıahtasynyń ıesi.

Eskiniń jańarǵan túri

Derekkózderdiń habarlaýynsha, Robert Iýksel Iyldyrym «Eski Qazaqstan» elıtasy arasynda bedeldi tulǵa. Qańtar oqıǵalaryna deıin ol Qazaqstanda belsendi jumys istep, birneshe ret Nursultan Nazarbaevtyń qabyldaýynda bolǵan.

Sondaı-aq, Iyldyrym «Samuryq-Qazyna» qorynyń burynǵy basshylyǵymen kezdesip, Qazaqstannyń birqatar ken oryndary men kásiporyndaryn satyp alý múmkindikterin talqylaǵan.

Josparlar zor bolǵan

Holdıńtiń «Vosqod-Oriel» (Aqtóbe oblysy) jáne «Qazaq Soda» (Jambyl oblysy) jobalary áli de jalǵasyp jatyr. Alaıda, «Vosqod-Oriel» kompanıasy hrom óndirisin azaıtyp, ekologıalyq zańnamany buzǵany úshin tekserýlerge jıi ushyrap, qarjylandyrý máselelerine tap bolyp, EBRR-ge úlken qaryz bolyp otyr. Aqtóbe oblysynyń halqy túrikter ýáde etken áleýmettik jaýapkershilikti áli kórgen joq.

Al Jambyl oblysyndaǵy kálsılendirilgen soda zaýytynyń qurylysy 2021 jyldan beri aıaqtalmaı keledi. Zaýytty paıdalanýǵa berý merzimi únemi keıinge shegerilip otyr.

Qorytyndy

Qazaqstanǵa tán model kórinedi: ken oryndary kezdeısoq paıda bolmaǵan, burynnan tanys, senimdi jáne eski Qazaqstan zamanynan beri qoldaý tapqan kompanıalarǵa beriledi. Alaıda, tanymal ınvestordyń nátıjeleri, jumsaq aıtqanda, asa joǵary emes. Tehnologıada da, tıimdilikte de, qoǵamdyq eseptilikte de jetistik joq. Al qyzyǵýshylyq aıasy oılaǵannan keńirek: búgin – altyn men hrom, erteń ne bolar eken?