tengrinews.kz
- 02 mam. 2026 09:00
- 16
Top-3 jaǵdaı: Qan tobyńyz qalaı ózgerýi múmkin?
Áleýmettik jelide keıbir qazaqstandyqtardyń qan analıziniń nátıjelerindegi kenetten bolatyn ózgerister týraly pikirleri qyzý talqylanyp jatyr. Adamdar ondaǵan jyldar boıy birdeı qan tobyn kórsetip kelgenimen, keıinnen ol basqasha bolyp shyqqan jaǵdaılardy baıandaýda. Osyǵan baılanysty, TengriHealth tilshisi bul bıologıalyq sıpattamanyń shynymen ózgerýi múmkin be jáne onyń sebepteri qandaı ekenin anyqtaýǵa tyrysty.
Bul týraly Infohub.kz aqparat agenttigi habarlaıdy.
Ne boldy?
Jeli qoldanýshylarynyń biri óziniń týǵannan beri 3-shi teris qan toby bolǵanyn aıtty. Bul balalar emhanasyndaǵy jazbalar men donorlyq nátıjelermen rastalǵan. Alaıda, eki jyl buryn operasıa aldynda taldaý nátıjesi kútpegen jerden 4-shi teris bolyp ózgergen.
«Men qaıta tapsyrýǵa bardym – taǵy da 4-shi teris. Bir jyldan keıin taǵy bir operasıa – nátıjesi sol kúıinde qaldy», - dep atap ótti er adam.
Onyń aıtýynsha, jaqynda zerthanada taǵy bir taldaý tapsyryp, nátıjesi 4-shi teris qan tobyn rastaǵan.
Basqa da qoldanýshylar komentarılerde osyndaı oqıǵalarmen bólisken.
Qan toby nege ózgerýi múmkin?
Transfýzıolog dáriger Merýert Jadyger túsindirgendeı, qan toby men rezýs-faktor ómir boıy ózgermeıdi.
Sarapshy týraly: Merýert Jadyger – Qan quıý ǵylymı-óndiristik ortalyǵynyń ımmýnogematologıalyq zertteýler jáne qannyń bıohımıalyq zertteýleri bóliminiń dáriger-transfýzıology.
«Bul derekter adam ata-anasynan alatyn gendermen anyqtalady jáne olarmen ómir boıy birge bolady», - deıdi sarapshy.
Alaıda, sırek jaǵdaılarda adamǵa belgili bolǵan kórsetkishter men taldaý kezinde anyqtalǵandar arasynda sáıkessizdikter týyndaýy múmkin. Mine, sondyqtan áleýmettik jelilerde sıpattalǵandaı jaǵdaılar oryn alady. Mysaly:
1. Qan quıýdan keıin
Bul prosedýradan keıin donor men resıpıenttiń jasýshalary aralasyp ketýi múmkin, nátıjesinde topty anyqtaý taldaýy turaqsyz bolýy yqtımal.
2. Qan aýrýlary kezinde
Keıbir dıagnozdar, mysaly, leıkozdar jáne qan túzýdiń basqa buzylýlary kezinde antıgenderdiń aıqyndylyǵy ózgerýi múmkin, bul keıde taldaýlardyń beınesiz nátıjeler kórsetýine sebep bolady.
3. Zerthanadaǵy qatelikter
Dárigerdiń aıtýynsha, bul sáıkessizdikterdiń eń jıi kezdesetin sebebi.
«Adam aǵzasynyń bıologıalyq júıesi ózi buzylmaıdy, ol turaqty. İske adam faktory aralasady», - dep atap ótti Merýert Jadyger.
Maman, eger kúmándansańyz, qatelikterdi nemese ýaqytsha faktorlardy joıý úshin taldaýdy birneshe ret tapsyrýǵa keńes beredi.
Qan tobynyń shynymen ózgeretin jalǵyz jaǵdaıy – bul súıek kemigin kóshirý, bul kezde qan túzý donorlyq jasýshalardan bastalady.
Anyqtama: Qan túzý (gemopoez) – bul qan jasýshalarynyń qalyptasý, damý jáne jetilý prosesi, ol qan quramynyń turaqty jańarýyn qamtamasyz etedi.
Mysal retinde, [Iýrıı Alóshkınniń oqıǵasyn](https://tengrinews.kz/tengri-health/article/naiti-svoego-geneticeskogo-blizneca-kak-almatinskii-pilot-3936/) keltirýge bolady. Ol leıkozdan zardap shekken jas jigitti qutqarý úshin donor bolǵan. Ol Qaraǵandylyq Kárim Gaısınge súıek kemiginiń jasýshalaryn bergen. Operasıaǵa deıin Kárimniń úshinshi, al qazir Iýrıı sıaqty birinshi qan toby bolǵan.
Qan tobyńyzdy qalaı bilýge bolady?
Dáriger birneshe ádisti atap ótti: