InfoHub Logo

AQSH prezıdenti Donald Tramp Arktıkadaǵy básekelestik kúsheıgen tusta Grenlandıany «AQSH-qa qajet» dep atady. Onyń sózi Qurama Shtattardyń ulttyq qaýipsizdigi men NATO sheńberindegi kúsh teńgerimine tikeleı qatysty bolǵandyqtan nazar aýdartty.

Bul týraly Infohub.kz aqparat agenttigi habarlaıdy.

Ne aıtty jáne qashan aıtty

Tramp 2026 jylǵy 4 qańtar, jeksenbi kúni The Atlantic jýrnalyna telefon arqyly bergen suhbatynda: «Bizge shynymen Grenlandıa kerek, sózsiz», – dedi. Ol araldyń NATO odaqtasy sanalatyn Danıa quramynda ekenin eske sala otyryp, Grenlandıa mańynda «reseılik jáne qytaılyq kemeler júr» degen ýáj keltirdi.

Danıanyń reaksıasy jáne jelidegi ıshara

Málimdeme áleýmettik jelidegi ısharamen tuspa-tus keldi: Aq úı ákimshiligi basshysynyń orynbasary Stıven Mıllerdiń jubaıy Ketı Mıller X jelisinde (burynǵy Twitter) AQSH týynyń tústerine boıalǵan Grenlandıa kartasyn «Jaqynda» degen jazýmen jarıalaǵan. Buǵan jaýap bergen AQSH-taǵy Danıa elshisi Iesper Móller Sórensen Kopengagenniń Vashıngtonmen odaqtastyǵyn atap, Danıa Koróldigi óziniń terıtorıalyq tutastyǵyna tolyq qurmet kútetinin málimdedi.

Burynǵy qadamdar men josparlar

Tramp Grenlandıaǵa qyzyǵýshylyǵyn buryn da bildirgen. 2024 jylǵy jeltoqsanda ol Truth Social platformasynda Grenlandıany ıelený men baqylaý «ulttyq qaýipsizdik úshin absolútti qajettilik» ekenin jazǵan. 2025 jyly respýblıkashylar AQSH Kongresinde Grenlandıany satyp alý týraly zań jobasyn tanystyrdy.

Sol jylǵy jeltoqsanda Tramp Lýızıana shtatynyń gýbernatory Djeff Lendrıdi AQSH-tyń Grenlandıa jónindegi arnaıy ókili etip taǵaıyndady. Lendrı bul qyzmettiń «Grenlandıanyń AQSH-qa qosylýy isine qyzmet etý» ekenin ashyq aıtqan.

Nege mańyzdy

Grenlandıa – Danıa Koróldiginiń avtonomdy bóligi jáne NATO-nyń strategıalyq aýmaǵy. Arktıkada áskerı-teńiz belsendilik artyp otyrǵan shaqta aral tóńiregindegi kez kelgen qadam AQSH, Eýropa jáne ózge derjavalar arasyndaǵy tepe-teńdikke yqpal etýi múmkin. Tramptyń jańa málimdemesi osy talqylaýdy taǵy da ýshyqtyrdy.