tengrinews.kz
- 10 ماۋ. 2026 08:30
- 29
شىعىس قازاقستانداعى اۋىلداردا گاز جوق: تۇرعىندار جىلدار بويى پەش جاعۋعا ءماجبۇر
شىعىس قازاقستان وبلىسى زايسان اۋدانىنداعى سەگىز اۋىلدىڭ تۇرعىندارى تابيعي گازعا قوسىلۋ ءۇمىتىن ۇزبەيدى. گازداندىرۋ جۇمىستارى 13 جىل بۇرىن باستالعانىمەن، كەيبىر ەلدى مەكەندەر ءالى كۇنگە كوگىلدىر وتىنسىز وتىر. قازىرگى ۋاقىتتا جاڭا جەلىلەر قۇرىلىسىنىڭ جوباسى مەملەكەتتىك ساراپتامادان ءوتىپ جاتىر. ساراپتاما وڭ قورىتىندى بەرسە، كەلەسى كەزەڭدە قارجىلاندىرۋ كوزى ىزدەستىرىلەدى.
بۇل تۋرالى Infohub.kz اقپارات اگەنتتىگى حابارلايدى.
گاز 2013 جىلدان بەرى اۋدانعا جەتكەن
زايسان اۋدانىنا گاز 2013 جىلى جەرگىلىكتى كەن ورنىن يگەرە باستاعاندا كەلگەن. سول كەزدە اۋدان ورتالىعى مەن وعان جاقىن توعىز اۋىل كوگىلدىر وتىنعا قوسىلدى. قالعان اۋىلدارعا دا كەزەك كەلەتىنى ۋادە ەتىلدى. الايدا، جىلدار ءوتىپ، جاعداي وزگەرمەدى. اسىرەسە، سارىتەرەك، دايىر جانە كوكجىرا اۋىلدارى سياقتى سەگىز ەلدى مەكەندە ماسەلە وزەكتى بولىپ تۇر.
تۇرعىنداردىڭ شاعىمى
تۇرعىنداردىڭ ايتۋىنشا، گاز جابدىقتارى بارلىق سەگىز اۋىلدىڭ شەكاراسىنا دەيىن جەتكىزىلگەن. الايدا، ولار بۇل يگىلىكتى سەگىز جىلدان بەرى پايدالانا الماي كەلەدى. سەزدەگى كورشى ەلدى مەكەندەردە كومىر مەن وتىن جاعۋدى ۇمىتىپ كەتكەنىمەن، بۇل اۋىلداردا ءالى كۇنگە پەش جاعىلىپ، كۇل شىعارۋ كۇندەلىكتى تىرشىلىككە اينالعان. مىسالى، 70 جاسقا جۋىقتاپ قالعان زەينەتكەر تولەۋ قىرعىشبايەۆا ءۇشىن بۇل تەك تۇرمىستىق قيىندىق ەمەس، اۋىر فيزيكالىق جۇمىس.
«پەش جاعۋ جىلدان-جىلعا قيىنداپ بارادى. كومىر اكەلىپ، كۇل شىعارۋ كەرەك. ءبىزدىڭ جاستا بۇل وڭاي ەمەس. سوندىقتان گازدى اسىعا كۇتەمىز. كورشى جامبىل اۋىلىندا گاز بار، ال بىزدە ءالى جوق. ءبىراق ءۇمىتىمىزدى ۇزبەيمىز»، - دەيدى ول.
دەپۋتاتتار دا ماسەلەنى كوتەرىپ ءجۇر
تۇرعىندار بۇل ماسەلەنى بيلىك وكىلدەرىمەن كەزدەسۋلەردە ۇنەمى كوتەرەدى. اۋداندىق ءماسليحات دەپۋتاتتارى دا بۇل تاقىرىپتى كۇن تارتىبىنەن تۇسىرمەي وتىر. زايسان اۋداندىق ءماسليحاتىنىڭ ءتوراعاسى ەركەبۇلان زاعىپاروۆ:
«گاز قورىنىڭ جەتكىلىكسىزدىگى تۋرالى اڭگىمە ون جىلدان استام ۋاقىتتان بەرى ايتىلىپ كەلەدى. ءبىراق قانشا گاز قالعانى تۋرالى ناقتى دەرەكتەردى ەشكىم ۇسىنعان جوق. حالىق گاز ءوندىرىلىپ، ءالى پايدالانىلىپ جاتقانىن كورىپ وتىر. سوندىقتان وعان اۋداننىڭ بارلىق اۋىلىنىڭ قول جەتكىزۋى كەرەك دەپ سانايدى»، - دەپ ءتۇسىندىردى.
جوبانىڭ كەشەۋىلدەۋ سەبەبى
ماسەلەنى شەشۋ مۇمكىندىگى 2019 جىلى پايدا بولعان. سول كەزدە جاڭا گاز جەلىلەرىن تارتۋ جۇمىستارى باستالعان ەدى. الايدا، جوبا مەردىگەرلەر اراسىنداعى سوت داۋلارىنا ىلىككەن. بىرنەشە جىلعا سوزىلعان داۋلار اياقتالعان سوڭ، جوبالىق-سمەتالىق قۇجاتتامانى تۇزەتۋ قاجەت بولدى. وسىنىڭ سالدارىنان جۇمىس بيىلعى جىلعا دەيىن سوزىلدى.
جوبانىڭ قۇنى جانە بولاشاعى
قازىرگى ۋاقىتتا جوبانىڭ قۇنى شامامەن 4 ميلليارد تەڭگە دەپ باعالانىپ وتىر. ساراپتامادان وتكەننەن كەيىن بۇل سوما وزگەرۋى مۇمكىن. دەگەنمەن، دايىر، ءبىرجان، سارىتەرەك، كوكجىرا، سارىجىرا، قۋانىش، جارسۋ جانە باقاس اۋىلدارى ءۇشىن بۇل ماڭىزدى ماسەلە قايتادان قوزعالىپ، شەشىمىن تابۋعا جاقىن قالدى. بۇل شەكارا ماڭىنداعى اۋىلداردىڭ كوگىلدىر وتىنعا قول جەتكىزۋگە دەگەن ءۇمىتىن ارتتىرادى.