2026 ж. 26 қазан
Қазан айының толық Айы әлем аспанын нұрландырды
Қазан айының толық Айы әлем аспанын нұрландырды: Аңшы Айы Дербишир, Нью-Йорк, Стамбул, Бағдат және Сан-Францискода байқалды.
2026 ж. 24 қазан
NASA «Артемида IV» миссиясы аясында астронавттарды Айға қондыруға дайындықты жеделдетті
NASA «Артемида IV» миссиясына дайындықты жеделдетті: астронавттарды Айға қондыру 2028 жылға жоспарланған. Агенттік басшысы Джаред Айзекман жұмыс жоспарын ұсынды.
2026 ж. 23 қазан
Британдық ғалымдар: бал аралары жабайы тозаңдандырғыштарды гүлдерден ығыстырады
Британдық ғалымдар бал араларының жабайы жәндіктерді гүлдерден күшпен қуып, қорек көздерін басып алатынын алғаш рет тіркеді.
2026 ж. 23 қазан
Ғалымдар қала құстары әйелдерден ерлерге қарағанда көбірек қорқатынын анықтады
Ғалымдар қала құстары әйелдерден ерлерге қарағанда көбірек қорқатынын анықтады: ер адамдар құстарға бір метрге жуық жақынырақ келе алды. Тәжірибе Еуропаның бес елінде 37 түрді қамтыды.
2026 ж. 23 қазан
Мұздықтардың еруі Жер пішінін өзгертті: планета шарға ұқсай түсуде
Ғалым Кристофер Коцакис поляр мұздықтарының еруінен Жердің қатты беті экваторда тарылып, полюстерде тегістелетінін анықтады.
2026 ж. 22 қазан
Ғалымдар: Жер ядросы миллиардтаған жыл мантияға су беріп отырған
Жаңа симуляциялар Жер ядросы миллиардтаған жыл мантияға жеңіл сутегін беріп отырғанын көрсетті. Исландия мен Канадалық Арктика лаваларындағы дейтерийдің төмен концентрациясы ядродан шығумен түсіндіріледі.
2026 ж. 22 қазан
Жапония Фобос топырағын Жерге жеткізу үшін MMX миссиясын ұшырды
Жапония Марсқа MMX миссиясын ұшырды: салмағы 5 тонна аппарат 2031 жылға қарай Фобос топырағын Жерге жеткізеді. Жоба құны — 578 млн доллар.
2026 ж. 22 қазан
Эмоционалды интеллект жұмысқа берілу мен өмірге қанағаттанумен байланысты
Ливандық ғалымдардың зерттеуі: эмоционалды интеллект жұмысқа берілумен және жұмыс пен жеке өмір арасындағы тепе-теңдікпен тікелей байланысты.
2026 ж. 21 қазан
Солтүстік теңізде 160 метрлік астероид 100 метрлік цунами тудырды
Ғалымдар Солтүстік теңіздегі Сильверпит кратерінің ғарыштық тегін растады: диаметрі 160 метр астероид биіктігі 100 метрден асқан цунами тудырған.
2026 ж. 21 қазан
Вайомингтен юра кезеңінің бөшке тәрізді «кальмары» табылды
Вайомингтен юра кезеңінің жаңа белемнит түрі Wyoteuthis linsterorum сипатталды: бөшке тәрізді 10 см ростр және моллюскінің ұзындығы шамамен 60 см.
2026 ж. 21 қазан
Астрономдар алғашқы гелийді 0,5% дәлдікпен өлшеді: Әлемнің алғашқы минуттары туралы жаңа деректер
Ғалымдар Үлкен жарылыстан кейінгі алғашқы минуттардағы гелий мөлшерін 0,5% қателікпен өлшеді — бұл бұрынғы бағалаудан үш есе дәлірек. Бұл физиканың Стандартты моделін тексеруге көмектеседі.
2026 ж. 20 қазан
Ғалымдар беріктігі бетонмен пара-пар мұз жасап шығарды
Израиль ғалымдары BioPykrete биокомпозиттік мұзын жасады: ол кәдімгі мұздан 10 есе берік әрі бетонға жақын. Материал 70 есе көп энергия сіңіреді.
2026 ж. 20 қазан
Ғалымдар бір жыл мұздатылған шошқа бүйрегін қайта тірілтті
Америкалық ғалымдар шошқа бүйрегін минус 150 градусқа дейін мұздатып, жібітіп, жануарларға трансплантациялады. Витрификация әдісі донорлық органдарды жылдар бойы сақтауға мүмкіндік береді.
2026 ж. 20 қазан
Жасанды интеллект биологиялық қару жасау қаупін күшейтті
Ұлыбритания барлау қызметінің басшысы жасанды интеллект биологиялық қару қаупін күшейтетінін мәлімдеді. Сарапшылар тәуекелдерді азайту жолдарын талқылады.
2026 ж. 20 қазан
Уорик университетінің астрономдары Құс жолынан алғашқы жасыл жұлдызды тапты
Уорик университетінің астрономдары WD J1330+6435 ақ ергежейлі жұлдызын ашып, оның пісте түстес жасыл болып жарқырайтынын анықтады. Себебі — тығыз атмосферадағы натрий.
2026 ж. 19 қазан
Нидерландыда құсқа тұмсығының екі титан 3D-протезі орнатылды
Амстердам хайуанаттар бағында кафр мүйізді құзғынына әлемде алғаш рет тұмсығының екі титан 3D-протезі орнатылды: құс ота жасалған күні-ақ оны қолдана бастады.
2026 ж. 19 қазан
Чернобыль радиациялық бөлшектері болжамнан берік болып шықты
Неміс физиктері Чернобыльден шыққан радиациялық ыстық бөлшектер болжамнан баяу ыдырайтынын анықтады: отынның кристалдық құрылымы күткеннен жақсы сақталған.
2026 ж. 19 қазан
Астрономдар Mrk 501 галактикасындағы қос қара құрдымды алғаш рет тікелей дәлелдеді
Халықаралық астрономдар тобы Mrk 501 галактикасында қос қара құрдымның бар екенін алғаш рет тікелей дәлелдеді: екінші джет пен Эйнштейн сақинасы анықталды.
2026 ж. 19 қазан
Ғалымдар Еуропада ашытылған өнімдерді тұтыну қалай ерекшеленетінін анықтады
53 елден 12 646 ересек адамға жүргізілген сауалнама Еуропада ашытылған өнімдерді тұтынудағы айырмашылықты көрсетті: сүт өнімдері барлық жерде танымал, ал бұршақ пен балық әркелкі.
2026 ж. 19 қазан
Нейротехнологиялар мазасыздық пен депрессияны алғашқы белгілерге дейін анықтауға көмектеседі
fNIRS пен ЭЭГ нейротехнологиялары мазасыздық пен депрессияны симптомдар пайда болғанға дейін анықтауға, жеке ем таңдауға және препараттарға реакцияны бақылауға көмектеседі.
2026 ж. 14 қазан
Астрономдар осінен 4,18 минутта айналатын астероид тапты
Астрономдар диаметрі 2,53 шақырым астероидты тапты. Ол өз осінен 4,18 минутта айналады, бұл белгілі айналу жылдамдығы шегінен асып түседі.
2026 ж. 14 қазан
Ғалымдар күлкінің кейде тоқтаусыз болу себебін түсіндірді
Нейробиологтар күлкінің кейде тоқтаусыз болу себебін анықтады: әлеуметтік және еріксіз күлкі, опиоидты және серотонин жүйелерінің рөлі.
2026 ж. 14 қазан
NASA SpaceX зымыранынан кейінгі аспандағы «медуза» құбылысын түсіндірді
NASA АҚШ аспанында 13 қазанда SpaceX CRS-35 жүк миссиясын ұшырғаннан кейінгі ерекше жарық ізді түсіндірді: «медуза» эффектісі және әлеуметтік желілердегі реакция.
2026 ж. 14 қазан
Астрономдар өліп бара жатқан жұлдыздан екінші буын планетасының пайда болғанын анықтады
Уорик университетінің астрономдары «Хаббл» мұрағатынан HS 0209+0832 ақ ергежейлісінде екінші буын планетасының іздерін тапты: ниобий деңгейі Күндегіден 1000 есе жоғары.
Басқа айдарлар