Photo: Ayazhan (https://www.pexels.com/@ayazhan-3173683) / Pexels
- 22 naý. 2026 00:00
- 19
«Bul týraly aıtý óte uıatty». Toqaev ǵylym salasyndaǵy 11 qylmystyq is boıynsha tergeý týraly aıtty
Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev ǵylym salasyndaǵy árbir damý elge naqty paıda ákelýi kerektigin aıtty. Bul týraly ol Ál-Farabı atyndaǵy QazUÝ-da ǵylymı qaýymdastyqpen kezdesýinde málimdedi.
Memleket basshysy Inovasıalardy damytý qoryna jańa mindetter júktelgenimen, qordyń qyzmeti kóbinese «is-áreketti ımıtasıalaýmen» aınalysatynyn atap ótti. Sondyqtan onyń naqty qyzmeti praktıkalyq turǵydan zerdeleýdi qajet etedi.
«Nege ózimizdi aldaýymyz kerek? Ǵylym bar sıaqty, biraq naqty praktıkalyq nátıje bermeıdi. Maǵan 3000-nan astam qoldanbaly ǵylymı jobanyń tek 193 jobasy boıynsha ǵana komersıalandyrýǵa paıdaly nátıje alynǵany, naryqqa tek 29 joba shyqqany týraly baıandaldy. Iaǵnı, ındýstrıalyq áser, qaıtarym – óte az, bul shyndyq», – dedi prezıdent.
Ol sondaı-aq, zamanaýı óndirister qurý úshin bólingen jer telimderiniń bos turǵanyn aıtty. Al ǵylym qory óz jumysynda eleýli qatelikter jibergenine qaramastan, memlekettik qarajatty qaıtarmaǵan, tipti quqyq qorǵaý organdaryna júginbegen.
«Eshteńe bolmaǵandaı. Al arada quqyq qorǵaý organdary grant retinde alynǵan aqshany Ulttyq ǵylymı-tehnıkalyq saraptama ortalyǵy men Ǵylym qorynyń qyzmetkerlerine aýdarý faktilerin anyqtady. Tergeý qorytyndysy boıynsha 11 qylmystyq is boıynsha tergeý júrip jatyr. Naýryz merekesi qarsańynda bul týraly aıtý óte uıatty, ásirese men úlken qurmet kórsetetin ǵylym qyzmetkerleri týraly sóz bolǵanda. Biraq Zań men Tártiptiń konstıtýsıalyq qaǵıdaty ǵylym salasyndaǵylarǵa da qatysty», – dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Memleket basshysynyń aıtýynsha, bul ǵylymı qaýymdastyqtyń bedelin túsirgen jaǵymsyz oqıǵa jaýapkershiliktiń shatańdyǵynan, baqylaýdyń álsizdiginen jáne prosesterdi sıfrlandyrýdyń tómen deńgeıinen týyndaıtynyn kórsetedi. Barlyq ǵylymı ázirlemeler qoldanbaly sıpatta bolyp, ekonomıkanyń naqty sektoryna belsendi engizilýi tıis.
«Árıne, qazaq ǵylymynyń damýynda da tabysty mysaldar bar, basymyzǵa kúl sebýdiń qajeti joq. Biraq tabysqa jetkimiz kelse, sátsizdikterden sabaq alýymyz kerek. Shynydy aıtý qajet. Men shyndyqty boıamalaýǵa úzildi-kesildi qarsymyn, biraq sonymen birge bos sózdi, dańǵazalyqty jáne jeńis týraly jalǵan habarlardy qabyldamaımyn», – dep málimdedi memleket basshysy.