InfoHub Logo

Kóktem kelgende jol belgileriniń joǵalyp ketýi – qazaqstandyq júrgizýshilerge etene tanys másele. Biraq bul jaǵdaıdyń saldarynan aıyppul tóleýge májbúr bolsaq, ony daýlaýǵa bola ma? Tengri Auto tilshisi osy máseleniń anyq-qanyǵyn bilýge tyrysty.

Bul týraly Infohub.kz aqparat agenttigi habarlaıdy.

Jol qaýipsizdigin qamtamasyz etýde sapaly jol belgileriniń mańyzy zor. Alaıda, tájirıbede bul belgilerdiń kelesi maýsymǵa deıin jetpeıtini jıi baıqalady. «QazAvtoJol» UK» AQ málimetinshe, jol belgileriniń sapasy men onyń qyzmet etý merzimine birneshe faktor áser etedi.

Jol belgileri nege tez joıylady?

Ádettegi jol boıaýy belgilengen merziminen buryn, ıaǵnı shamamen 3 aıdyń ornyna odan da tez óship qalady eken. Osy sebepti, jol belgileý jumystary jylyna eki ret – kóktemde jáne kúzde júrgiziledi.

Júrgizýshilerdiń shaǵymdary men İshki ister mınıstrliginiń eskertýlerinen keıin, boıaý sapasyna qoıylatyn talaptar qataıtyldy. Endi onyń eń az qyzmet etý merzimi uzartyldy:

Bul normalar Qazaqstandaǵy qoldanystaǵy standarttarǵa sáıkes keledi. Alaıda, belgilerdiń qyzmet etý merzimi joldyń paıdalaný qarqyndylyǵyna (ásirese júk kólikteriniń áseri), joldyń jaı-kúıine, klımatqa (temperatýranyń aýytqýy, qar, tuzdy reagentter) jáne belgini qalaı salǵanyna baılanysty ózgerýi múmkin.

Sonymen qatar, bıylǵy jyldan bastap konkýrstyq qujattamada boıaýdyń shyǵarylǵan jylyna da mán beriledi. Eger boıaý buryn shyǵarylyp, durys saqtalmasa, onyń qasıetteri joǵalýy yqtımal.

Jol belgileýde qandaı materıaldar qoldanylady?

Qazaqstanda jol belgileý úshin ST RK jáne GOST standarttarynda qarastyrylǵan materıaldar qoldanylady. Olarǵa boıaý, termoplastık jáne sýyq plasık jatady.

Eń kóp taraǵan jáne únemdisi – ádettegi boıaý (emal). Ol orta eseppen 3-6 aıǵa deıin qyzmet etedi. Boıaýdyń kórinýin jaqsartý úshin oǵan shyny sharlar qosylady.

Termoplastık ártúrli ýchaskeler men belgilerge baılanysty qoldanylady. Ol ystyq kúıde jaǵylady jáne tozýǵa tózimdi qalyń qabat túzedi. Ádette, júk aǵyny kóp jerlerde qoldanylyp, shamamen 2 jylǵa deıin qyzmet etedi.

Sýyq plasık – budan da zamanaýı ári berik materıal. Ol eki komponentten turady, jaqsy jabysady jáne joǵary tózimdilikke ıe. Ásirese, jaıaý júrginshiler ótetin joldar sıaqty uzaq merzimdi belgiler qajet jerlerde qoldanylady. Mundaı belgiler 3 jylǵa deıin saqtalýy múmkin. Biraq is júzinde bári materıalǵa ǵana emes, trafıkke, klımatqa jáne sapaly jaǵylýyna baılanysty.

Qysta jol belgilerimen ne bolady?

Mamandardyń aıtýynsha, qys aıaǵynda jol belgileriniń ishinara nemese tolyǵymen óship qalýy qalypty jaǵdaı. Munyń negizgi sebepteri:

Qysta belgilerdiń óship qalýy – joldardy kútip ustaý kezinde eskeriletin qalypty jaǵdaı. Sondyqtan belgilerdi jańartý dástúrli túrde ár kóktemde júrgiziledi.

Tózimdirek boıaý bar ma?

2025 jyly 2830 shaqyrym avtojolǵa jol belgileri jańartyldy. Jumystar «Taraz – Qaınar», «Merke – Shý – Býrybaıtal» jáne «Shymkent – Qyzylorda» sıaqty birneshe ýchaskelerde júrgizildi. Bul joldarda otandyq kompanıalar shyǵaratyn «SprınterDUO» eki komponentti boıaýy qoldanyldy. Ol ádettegi boıaýǵa qaraǵanda tózimdirek jáne tez kebedi. Osyǵan baılanysty 2026 jyldan bastap konkýrstyq qujattamada osyndaı eki komponentti boıaýdy qoldaný qarastyrylady.

Jol belgisi óship qalsa, júrgizýshi kýáliginen aıyrylýy múmkin be?

Kóbinese júrgizýshiler jol belgisiniń óship nemese kórinbeı qalýy saldarynan aq nemese qos syzyqty qıyp ótedi. Mundaı jaǵdaıda zań boıynsha júrgizýshi kýáliginen aıyrylýy múmkin be degen suraq týyndaıdy.

QR Ákimshilik quqyq buzýshylyq týraly kodeksiniń 741-babynyń 2-bóligine sáıkes, eger jol belgisi:

onda quqyq buzýshylyqtyń quramy bolmaǵandyqtan, is toqtatylady.

Syzyqtyń anyq emestigin qalaı dáleldeýge bolady?

Eger aıyppul jazylǵan bolsa, ne isteý kerek?

Eger siz óship qalǵan jol belgisin qıyp ótkenińiz úshin aıyppul tóleýge nemese júrgizýshi kýáliginen aıyrylýǵa tıis bolsańyz, qaýlyny 10 kún ishinde daýlaýǵa bolady.