Photo: Mikhail Nilov (https://www.pexels.com/@mikhail-nilov) / Pexels
Petropavlda 8 qabatty úıdi buzýǵa sot úkimi shyqty: qujatsyz qurylys daýyna qalaı jetti?
Petropavlovskide Tansholpan kóshesindegi Borkı kentinde boı kótergen kópqabatty úıge qatysty daýly is aıaqtaldy. Soltústik Qazaqstan oblystyq soty qalalyq sottyń 8 qabatty nysandy buzý týraly sheshimin kúshinde qaldyrdy. Sot materıaldaryna sáıkes, qurylys kompanıasy qajetti qujattardyń tolyq paketinsiz úı salǵan.
Bul jaǵdaı qarapaıym qurylys daýlarynan áldeqaıda kúrdeli bolyp shyqty: kórshilerdiń shaǵymdary, Memlekettik sáýlet-qurylys baqylaý basqarmasynyń tekserýleri, aıyppuldar, qurylys bastalǵannan keıin jobany zańdastyrý áreketteri, nysanǵa ınvestısıa salǵanyn málimdegen kompanıalar jáne kóptegen qala turǵyndarynyń «mundaı úı qalaı boı kóterdi?» degen suraǵy týyndady.
İs neden bastaldy?
Sot materıaldarynda kórsetilgendeı, oqıǵa 2023 jyly bastalǵan. «Petromassıv» JSHS Tansholpan kóshesi, 2/5 mekenjaıyndaǵy 0,9989 gektar jer ýchaskesin ýaqytsha óteýli jer paıdalaný quqyǵyn aldy. Jer kóppáterli turǵyn úı salýǵa arnalǵan bolatyn.
Keıin kompanıa sáýlet-josparlaý tapsyrmasyn, sýmen, jylýmen jáne elektrmen jabdyqtaýǵa tehnıkalyq sharttardy aldy. 2025 jyldyń jazynda qurylys bólimi turǵyn úıdiń eskızdik jobasyn kelisti.
Alǵashqyda bári qurylysqa daıyndyq sıaqty kóringenimen, keıin eleýli problemalar týyndady.
Nelikten qurylysqa Memlekettik sáýlet-qurylys baqylaý basqarmasy keldi?
Sot qaýlysyna sáıkes, jospardan tys tekserýge «RIBAT-1» turǵyn úı kesheniniń Turǵyn úı ıeleriniń odaǵy tóraıymy Lılıa Rýppeldiń shaǵymy sebep boldy.
Sodan keıin Memlekettik sáýlet-qurylys baqylaý basqarmasy 2025 jyldyń tamyzynda nysandy tekserdi.
Sot materıaldarynda ınspektorlar birqatar buzýshylyqtardy anyqtaǵany kórsetilgen:
Tekserý kezinde úıdiń qańqasy 8-shi qabatqa deıin turǵyzylǵan.
Qurylys kompanıasy qalaı túsindirdi?
Tekseristen keıin kompanıa ákimshilik jaýapkershilikke tartyldy. Sot qaýlysyna sáıkes, aıyppuldardyń biri 98 300 teńgeni qurady. Aıyppuldar tólendi.
Alaıda, qurylys kompanıasy buzýshylyqtardyń úıdi buzýǵa negiz bola almaıtynyn alǵa tartty. Kompanıanyń ustanymy boıynsha, jobalyq qujattama men saraptamanyń joqtyǵy túzetýge bolatyn buzýshylyqtar, al nysannyń adam ómiri men densaýlyǵyna qaýip tóndiretini týraly dálelder usynylmaǵan.
Sonymen qatar, jaýapker Memlekettik sáýlet-qurylys baqylaý basqarmasy buzýshylyqtardy joıý týraly nusqaý bermegenin aıtty.
Nelikten sot kelispedi?
Sot basqasha sheshim qabyldady. Qaýlyǵa sáıkes, qurylystyń mindetti rásimi kezeńdilik áreketterdi qamtıdy: jerge quqyq alý, jobalaý, saraptamadan ótý, jumystardyń bastalǵany týraly habarlaý jáne tek sodan keıin qurylys júrgizý.
Qurylysty bastap, keıin qujattardy artqa qaraı resimdeýdi sot durys emes dep tapty.
Sondyqtan nysan zańsyz salynǵan qurylys dep tanyldy.
2026 jyldyń aqpanynda mamandandyrylǵan aýdanaralyq ekonomıkalyq soty «Petromassıv» JSHS-ne 8 qabatty monolıtti qurylysty, irgetasyn buzyp, ýchaskeni bastapqy qalpyna keltirýdi mindettedi. Biraq bul sońǵy núkte bolmady.
İske jańa qatysýshylar qosyldy
Apelásıa satysynda iske taǵy 2 kompanıa qosyldy – «Vaık Grýpp» JSHS jáne «Magıstral SK» JSHS. Olar qurylysty qarjylandyrýǵa qatysy bar ekenin málimdedi.
Olardyń aıtýynsha, bir kompanıa paıda tabý maqsatynda aqsha men qurylys materıaldaryn salǵan, ekinshisi beton jetkizgen.
Shaǵymdarda júzdegen mıllıon teńge somasy ataldy. Biraq sot bul dálelderdi qabyldamady. Qaýlyǵa sáıkes, málimdelgen qarajattyń aýdarylǵany týraly naqty dálelder usynylmaǵan, al bul jaǵdaılar qurylystyń zańdylyǵyna áser etpeıdi.
Úleskerler boldy ma?
Bul – mundaı jaǵdaılardaǵy eń ózekti máselelerdiń biri. Sot materıaldaryna sáıkes, qurylys kompanıasy úleskerler qarajatyn tartýǵa ruqsat alýǵa ótinish bermegen. Iaǵnı, nysan resmı túrde úlestik qurylys retinde resimdelmegen.
Úı segiz qabatqa qalaı deıin ósti?
Bul – qala turǵyndary úshin eń basty suraq. Qurylys kompanıasynda jer ýchaskesi, eskızdik joba jáne tehnıkalyq sharttar bolǵan. Biraq sot materıaldaryna sáıkes, mindetti jobalyq qujattama, saraptama jáne qurylys-montaj jumystarynyń bastalýyn zańdy túrde resimdeý bolmaǵan. Al tekserý kezinde alańda segiz qabatty qańqa turǵan.
Dál osy sát kóp talqylaý týdyrary sózsiz.
5 mamyr 2026 jyly Soltústik Qazaqstan oblystyq soty birinshi ınstansıanyń sheshimin ózgertken joq.
«Petromassıv» JSHS, «Vaık Grýpp» JSHS jáne «Magıstral SK» JSHS-niń apelásıalyq shaǵymdary qanaǵattandyrylmady.
Qaýly zańdy kúshine endi. Degenmen, taraptar 6 aı ishinde kasasıalyq ınstansıaǵa júginý quqyǵyn saqtaıdy.
Búgingi tańda sot sheshimi ózgerissiz qalady: segiz qabatty nysan zańsyz salynǵan qurylys dep tanylyp, buzylýǵa jatady.