InfoHub Logo

9 naýryzda Nú-Iork – Tashkent baǵytyndaǵy reıste bir jolaýshy kenetten esinen tanyp qaldy. Borttaǵy jalǵyz dáriger, qazaqstandyq travmatolog Ersin Júnisov jerdegi áriptesimen baılanysyp, naýqastyń ómiri úshin 10 saǵatqa jýyq kúresti.

Bul týraly Infohub.kz aqparat agenttigi habarlaıdy.

Arktıka aspanyndaǵy tótenshe jaǵdaı

Medısına ǵylymdarynyń doktory, profesor, travmatolog-ortoped Ersin Júnisov Amerıka ortoped-hırýrgtar akademıasynyń (AAOS) kongresinen keıin Qazaqstanǵa oralyp bara jatqan. Ol Nú-Iork – Tashkent, odan ári Tashkent – Astana baǵytymen ushaqqa mingen.

«Osy uzaq ushaq saparyn tynysh ótkizemin dep oıladym. Biraq bári basqasha boldy», - dep eske alady ol.

Ushaq ushyp shyqqannan keıin 2,5 saǵattan soń bortserik daýys zoraıtqysh arqyly: «Jolaýshylar arasynda dáriger bar ma?» dep surady. Bir jolaýshynyń jaǵdaıy nasharlap, tahıkardıa men qan qysymynyń kóterilýi baıqalǵan.

Borttaǵy 246 adamnyń ishinde jalǵyz dáriger Ersin Júnisov bolyp shyqty.

«Jolaýshynyń arterıalyq qysymy 150/100 mm syn. baǵ., púlsi mınýtyna 140 soqqy, tynys alý jıiligi buzylǵan. Jaǵdaıdy qıyndatqany – naýqas esin joǵaltqan, suraqtarǵa jaýap bere almady. Al bortserik biz Soltústik polús arqyly ushyp bara jatqanymyzdy, jaqyn áýejaıǵa deıin 3 saǵattan astam ýaqyt bar ekenin habarlady», - deıdi Ersin Júnisov.

Ekıpaj usynǵan fonendoskop arqyly júrek soǵysyn tyńdaǵan dáriger, júrektiń toqtap qalatyn kezderi baryn baıqaǵan. Bul júrek yrǵaǵynyń buzylýyna meńzep, kez kelgen sátte toqtap qalýy múmkin ekenin kórsetken.

«Eshkim joq ekenin bilgende qatty qoryqtym. Ádette mundaı jaǵdaılarda birneshe maman kómekke keledi. Eger júrek-ókpe reanımasıasy qajet bolsa, ne isteıtinimdi oıladym», - dep aǵynan jaryldy ol.

«Biri aspanda, biri jerde»: 10 saǵattyq jedel kómek

Borttaǵy Wi-Fi arqyly dáriger Astanadaǵy áriptesi, kardıoarıtmolog Aıan Abdrahmanovpen baılanysqa shyǵa aldy.

«Biz birge jumys istedik: biri aspanda, biri jerde. Aıan Abdrahmanov dereý ushaqta qandaı dári-dármek bar ekenin, naýqastyń jaǵdaıy qandaı ekenin jáne meniń qandaı dıagnoz qoıǵanymdy naqtylady», - deıdi Ersin Júnisov.

Ushaqta tek mehanıkalyq tonometr, fonendoskop, ottegi balony jáne «Papazol» preparaty bolǵan. Jolaýshylardan «Valıdol», «Kaptoprıl» jáne elektrondy tonometr tabylypty.

«Aıan Abdrahmanov naýqas esinde bolsa, tynys alýyn barynsha ustap turýdy suraýǵa bolatynyn aıtty. Bul keıde júrek yrǵaǵyn qalypqa keltirýge kómektesedi. Eger bul kómektespese, qusý refleksin shaqyrýǵa bolady – bul da júrek yrǵaǵyna áser etýdiń bir joly», - dep bólisti dáriger.

Alaıda, jolaýshy álsiz kúıinde qalyp, esinen tanyp qala berdi. Bul ádisterdiń eshqaısysy da kómektespedi. Sondyqtan Ersin Júnisov únemi qan qysymyn ólshep, ár bes-jeti mınýt saıyn púlsin tekserip otyrdy.

«Naýqasqa ottegi maskasyn kıgizdim. Shamamen 40-45 mınýttan keıin ol birtindep esin jıa bastady jáne suraqtarǵa jaýap bere aldy. Biz aýdarmashylar arqyly sóılestik: ol orysshany, men ózbekshe bilmedim. Jolaýshylar arqyly ol ólýden qorqatynyn jáne júregi «keýdesinen shyǵyp kete jazdaǵanyn» aıtty.

Shamamen 1,5-2 saǵattan keıin qan qysymy da birtindep tómendeı bastady, biraq púls joǵary kúıinde qaldy. Ottegi terapıasynyń arqasynda er adamnyń jaǵdaıy jaqsara bastady. Qonýǵa jaqyndaǵanda ol anyq sóıleı aldy, biraq álsizdigi basylmady.

Qorytyndy jáne keńester

10 saǵatqa jýyq tyǵyz baqylaýdan keıin jolaýshynyń jaǵdaıy turaqtaldy. Ushaq Tashkentke aman-esen qondy, al ushaq kapıtany Ersin Júnisovke borttaǵy ómirdi qutqaryp qalǵany úshin jeke alǵysyn bildirdi.

Dárigerdiń ózi áriptesterine jedel medısına daǵdylaryn únemi jetildirip otyrýǵa keńes beredi. Ózi travmatolog bolǵandyqtan, tájirıbesinde jol-kólik jáne óndiristik jaraqattardan, sondaı-aq avıasıalyq apattardan keıingi aýyr naýqastarmen jıi kezdesken, sondyqtan shuǵyl kómek kórsetý negizderin jaqsy biledi.

«Biraq tájirıbem bolsa da, 246 jolaýshynyń arasynda, bıik áýede, medbıkesiz jáne basqa dárigerlersiz jalǵyz qalǵanymda barlyq jaýapkershilikti sezindim. Mundaı sátterde sizdiń borttaǵy jalǵyz maman ekenińizdi jáne barlyǵy sizge qarap turǵanyn aıqyn túsinesiz», - deıdi profesor.

Jolaýshylarǵa dáriger ushý aldynda óz jaǵdaılaryna muqıat qaraýǵa jáne aǵzanyń aspandaǵy júktemeni kótere alatynyna kúmán týyndasa, táýekelge barmaýǵa keńes beredi.