- 01 ماۋ. 2018 00:00
- 390
بالالاردىڭ ۆالەولوگيالىق ىسكەرلىكتەرى مەن داعدىلارىن قالىپتاستىرۋ، سالاۋاتتى ءومىر سالتىنىڭ قۇندىلىقتارىن مەڭگەرۋگە بەيىمدەۋ
مىندەتتەرى:
- ءوزىنىڭ دەنەسى مەن دەنساۋلىعىنا، اعزاسىنا ۇقىپتى قاراۋ داعدىلارىن قالىپتاستىرۋ؛
- مادەني-گيگيەنالىق داعدىلارى مەن سالاۋاتتى ءومىر سالتى داعدىلارىن جەتىلدىرۋ؛
- قورشاعان ورتادا ءوزىن-وزى ۇستاۋ قاۋىپسىزدىك ەرەجەلەرىن ۇيرەتۋ؛
- وز-وزىنە قاراۋ داعدىلارىن (اۋا رايىنا بايلانىستى كيىنۋ، جۋىنۋ، تارانۋ، بەت ورامال قولدانۋ، كيىمىندەگى كەمشىلىكتەردى جوندەۋ)؛
- دۇرىس تاماقتانۋ، اۋرۋدىڭ الدىن الۋ داعدىلارىن؛
- ەڭبەك پەن دەمالىستى كەزەكتەستىرە ءبىلۋ داعدىلارىن قالىپتاستىرۋ جانە دامىتۋ؛
- ءوز ەرىكتەرىمەن گيگيەنالىق شارالاردى ورىنداۋ داعدىلارىن بەكىتۋ.
بالا اعزاسىن شىنىقتىرۋ ماقساتىندا ءىس-شارالار وتكىزۋ، ءار ءتۇرلى شىنىقتىرۋ شارالارىن (بەتى، قولىن، موينىن سالقىن سۋمەن جۋۋ، جالاڭ اياق ءجۇرۋ، سالقىن سۋمەن اۋزىن شايۋ، اياق-قولىنا سۋ قۇيۋ) جۇزەگە اسىرۋ. كۇن تارتىبىنە بايلانىستى كۇندەلىكتى بالالاردىڭ تازا اۋادا بولۋىن قامتاماسىز ەتۋ. اۋا رايىنا بايلانىستى كيىنۋگە، ۇنەمى سەرۋەندەۋگە، جاتتىعۋلارمەن اينالىسۋعا، كۇن ءتارتىبىن بۇزباۋعا ۇيرەتۋ. گيمناستيكا مەن سىلاۋ (ماسساج) شارالارىن (تاڭتاڭعى، تىنىس الۋ، ارتيكۋلياسيالىق گيمناستيكا، كوزگە، تىسكە ارنالعان گيمناستيكا جانە ءتىس جيەگىنە، قول مەن تابانعا ارنالعان سىلاۋ، نۇكتەلى سىلاۋ) جۇرگىزۋ. تابيعات جاعدايىندا ادامداردىڭ ارەكەتتەرىمەن بايلانىستى (كوزگە بوگدە زاتتاردىڭ تۇسۋىنەن قورعانۋ، قۇلاپ قالۋ، جاراقاتتانۋدان ساقتانۋ، تانىس ەمەس ادامدارمەن كەزدەسكەندە ساقتىق جاساۋ، وزىنە تانىس ەمەس ساڭىراۋقۇلاق پەن جەمىستەردى جەمەۋ، تانىس ەمەس جانۋارلارمەن بايلانىسقا تۇسپەۋ، تانىس ەمەس سۇيىقتىقتىڭ ءدامىن تاتىپ كورمەۋ) ءوزىن-وزى ۇستاۋ قاۋىپسىزدىك داعدىلارىمەن تانىستىرۋ. قيىن جاعدايلاردا بىر-بىرىنە كومەك كورسەتۋ تاسىلدەرىمەن تانىستىرۋ. باعدارشاممەن، كوشەدەگى جول بەلگىلەرىمەن (جولاۋشى بولىگى مەن جاياۋ جۇرگىنشىلەر جولى)، جولدا ءجۇرۋ ەرەجەلەرىمەن (جولدان قاي جەردەن جانە قالاي ءوتۋ) تانىستىرۋ. مادەني-گيگيەنالىق شارالار جەكە باسىنىڭ تازالىعى مەن سالاۋاتتى ءومىر سالتى تۋرالى جالپى بىلىمدەرى مەن ۇعىمدارىن كەڭەيتىپ، بالالاردىڭ داعدىلارىن جەتىلدىرۋ. دەنە تازالىعىن ساقتاۋ (كوشەدەن كەلگەننەن سوڭ، دارەتحانادان كەيىن، تاماق ىشەر الدىندا، ءىشىپ بولعان سوڭ قولىن جۋۋ، كۇندەلىكتى جۋىنۋ، ءتىسىن تازالاۋ، ۇقىپتى كيىنۋ، تارانۋ)، ءوز ەركىمەن كيىمىندەگى، شاشىنداعى كەمشىلىكتەردى جوندەۋ جانە ساباق وتەتىن، وينايتىن، سەرۋەندەيتىن جەرلەردى تازا ۇستاۋ سياقتى پايدالى داعدىلارىن جەتىلدىرۋ. بالالاردى ۇستەل باسىندا ىڭعايلى، دۇرىس قالىپتى ساقتاپ، اسحانا قۇرالدارىن، ورامالدى قولدانۋعا ۇيرەتۋ. تاماقتانۋدىڭ مادەني داعدىلارىن قالىپتاستىرۋ. ساباق وتەتىن، وينايتىن، سەرۋەندەيتىن جەرلەردىڭ تازالىعىن قاداعالاۋ، كيىمدەرى مەن ويىنشىقتارىن، كىتاپتارىن ءوز ورىندارىنا جيناۋ سياقتى پايدالى داعدىلارىن جەتىلدىرۋ. ءوزىنىڭ جانە وزگەنىڭ زاتتارىنا ۇقىپتى قاراۋعا تاربيەلەۋ.
قورىتا كەلگەندە، بۇل دەنساۋلىق ءبىلىم بەرۋ سالاسىنىڭ بازاسىنىڭ نەگىزگى مىندەتى بالالاردى ونەگە تاربيەگە باۋلىپ، ەڭبەكسۇيگىشتىك قاسيەتتەرىن قالىپتاستىرۋ، ادامنىڭ كوركەمدىك-اسەمدىك تانىمىنا اسەر ەتۋ. دەنە كۇشىن جان-جاقتى دامىتۋعا ارنالعان جاتتىعۋلار دەنە شىنىقتىرۋ ءۇردىسى كەزىندە سپورتشىلاردىڭ قيمىل شەبەرلىگىن، داعىدىسىن جەتىك يگەرۋىنە كومەكتەسۋى كەرەك. دەنە شىنىقتىرۋ قاعيداسىنىڭ ەڭبەك ەتۋ جانە وتان قورعاۋعا بەيىمدەيتىن قولدانبالى ەرەكشەلىگىن كورسەتەدى. دەنە شىنىقتىرۋ جاتتىعۋلارىمەن اينالىسۋ ادامنىڭ دەنساۋلىعىن نىعايتىپ، قيمىل ەپتىلىگى مەن داعدىسىن مەڭگەرۋگە كومەكتەسەدى. جۇمىس ىستەۋگە ىنتاسىن ارتتىرادى.