
- 04 sáý. 2025 21:46
- 18
Ýkraınanyń «aqyldy qarýy»: Soǵys dalasynan tehnologıalyq serpinge deıin
Kúni keshe ǵana soǵys órtine oranǵan Ýkraına búginde jahandyq qaýipsizdik ındýstrıasyndaǵy oıyn erejesin qaıta jazyp jatyr. Aýyr artılerıamen atoı salyp, shekarasyn buzyp kirgen Reseı armıasy men áskerı ústemdigin saqtap qalýǵa tyrysqan AQSH – endi Kıevtiń ınovasıalyq serpininen alańdaı bastaǵan. Óıtkeni Ýkraına soǵysqa degen kózqarasty, ásirese qarý óndirý men qoldaný logıkasyn túbegeıli ózgertip otyr.
Tankige qarsy tehnıka ma, álde áskerı fılosofıa ma?
Soǵystyń alǵashqy sátterinde Reseı tankileri ýkraın dalasyn torýyldap júrgende, ýkraın sarbazdarynyń qolyndaǵy Javelin zymyrandary sheshýshi faktorǵa aınaldy. Buryn tek teorıa júzinde tıimdiligi aıtylyp kelgen bul qarý, Ýkraınada naqty nátıjesin kórsetti. Vashıngtondaǵy mamandar ony alǵash kórgende, tańdanystaryn jasyra almady.
Sol sekildi HIMARS júıesiniń de Ýkraınada qaıta týǵanyn aıtpaı ketý múmkin emes. Burynǵy 100 metrlik aýytqýdy ýkraın ınjenerleri bar bolǵany birneshe metrge deıin qysqartty. Bul – oqty únemdeý ǵana emes, maıdandaǵy strategıany algorıtmge baǵyndyrý degen sóz.
Drondar dáýiri bastaldy
Búgingi tańda Ýkraına dron óndirisiniń jańa ortalyǵyna aınalyp otyr. Munda jasalyp jatqan drondar búdjettik jaǵynan tıimdi, biraq tıimdiligi jaǵynan alpaýyt elderdiń óniminen kem emes. Ásirese shaǵyn drondar arqyly strategıalyq nysandardy kózdep, áskerı taktıkany múlde basqa arnaǵa buryp jiberdi. Bul – «asımetrıalyq soǵys» uǵymynyń jańa túsinigi.
Eger buryn dron tek barlaý quraly retinde qabyldansa, qazir ol maıdan shebiniń negizgi oıynshysyna aınaldy. Bul quraldar – búdjettik shekteýge qaramaı, naqty nátıje kórsetýdiń sımvolyna aınaldy.
Kıev – jańa áskerı tehnohab
Ýkraınada búginde qanatty zymyrandar men joǵary dáldiktegi soǵys quraldary jasalyp jatyr. Olardyń baǵasy Batys qarýlarynan birneshe ese arzan. Biraq dáldigi, senimdiligi – esh kem túspeıdi. Bul – Ýkraına tek maıdanda emes, tehnologıalyq jarysta da kóshbasshy ekenin dáleldep otyr.
Keı sarapshylar Ýkraınany áskerı tehnologıa boıynsha Izraılmen salystyra bastady. Bul el úshin soǵys – búrokratıaǵa tunshyǵyp jatqan dástúrli armıalar sekildi uzaq merzimdi jospar emes, kún saıyn ómir men ólim arasyndaǵy sheshim. Sondyqtan olarda jańashyldyq tez, naqty jáne ıkemdi.
AQSH pen Reseı: jańa qaýiptiń kóleńkesinde
Kıevtiń mundaı qarqynmen damýy, árıne, dástúrli áskerı alpaýyttardyń uıqysyn buzyp otyr. Tramp ákimshiliginiń Ýkraınaǵa sýyq qabaq tanytýynyń bir sebebi – dál osy ınovasıalyq qarýdan týyndaǵan básekelestik. Al Pýtın úshin bul – postkeńestik keńistiktegi Reseı ústemdiginiń kúıreýi. Eger ýkraın qarýy basqa elderge tarasa, Máskeýdiń burynǵy bedeli qaıta kelmeske keteri anyq.
Eýropa úshin tarıhı sát
Búgingi Ýkraına – kómekke zárý el ǵana emes, qaýipsizdik salasynda tyń paradıgma usynyp otyrǵan seriktes. Eýroodaq bul múmkindikti qalt jibermeı, Kıevke saıası jáne tehnologıalyq qoldaý kórsetýi qajet. Óıtkeni Ýkraına – endi tek maıdan emes, ıdeıalar men ınovasıalar maıdanyna aınaldy.
Kishkentaı elder úlken ózgeris jasaı almaıdy degen eski túsinik Ýkraınamen birge kúırep jatyr. Búgingi shaıqas – tek oqpen emes, aqylmen de júrip jatyr.