InfoHub Logo

Қазақстанда интернеттегі жалған діни «авторитеттердің» қызметіне құқықтық баға беріліп, мұндай контенттің жолы кесілуі тиіс. Бұл туралы Мәжіліс депутаты Ермұрат Бапи «сыйға берілген» әйел туралы резонансты жағдайға қатысты пікір білдірді.

Оның айтуынша, бұл жекелеген жағдай емес, қоғамдық тұрақтылықты шайқалтып, елдің ұлттық мәдени бірегейлігі мен ақпараттық қауіпсіздігіне қауіп төндіретін құбылыс.

Бапи бас прокурор Берік Асыловтың атына жолдаған депутаттық сауалында дін саласын желеу етіп, интернетте пайдаланушылардың санасын манипуляциялайтын жалған діни уағызшыларға назар аударды.

«Адамды сыйлау – адам саудасымен тең»

«Ашығын айтсақ, бұл қарапайым «уағызшылар» біздің ұлттық құндылықтарымызды бұзып, мемлекет пен қоғам негіздерін әлсіретіп отыр», - делінген депутат сауалында.

Бапи мысал ретінде өткен аптада болған резонансты жағдайды келтірді.

«Интернет-подкасттардың бірінде ресми діни құрылымдарға еш қатысы жоқ, өзін жалған имаммын деп таныстырған бір адам үш әйелі бар екенін және соңғысын шәкіртіне «сыйлағанын» ашық айтты», - деп ашуланды депутат.

Мәжілісменнің пікірінше, мұндай мәлімдеме тек адамгершілікке жатпайтын әрекет қана емес, сонымен қатар неке туралы заңнаманы өрескел бұзу, қазіргі Қазақстандағы дәстүрлі дінді қорлау және оның құндылықтарына саналы түрде зиян келтіру болып саналады.

«Адамды сыйлау – бұл іс жүзінде адам саудасымен тең және қылмыс ретінде қарастырылуы керек», - деп атап өтті ол.

Бапи сондай-ақ діни нормаларды өз бетінше түсіндіріп, заңнаманы елемейтін мұндай әрекеттердің жолын кесу қажеттігін айтты.

Журналистік этикаға да сын

Депутат болған жағдайдың адамгершілік аспектісіне де тоқталды.

«Тіпті жануарларға да мейірімділік көрсетуге үйрететін діннің өкілі әйелдерге мал сияқты қарап, қоғамдық айыптауға лайық әрекет жасауы тиіс», - делінген сауалда.

Сонымен қатар, ол мұндай контенттің авторларын да сынға алды. Депутаттың ойынша, бұл жағдайда кәсіби этика мен журналистика стандарттары сақталмаған.

«Подкаст авторы – журналист те, хайп қуамын деп, кәсіби этика мен журналистика стандарттарын кем дегенде сақтамаған. Нәтижесінде, өзі әкімшілік жауапкершілікке тартылды», - деді депутат.

Осыған байланысты Бапи БАҚ өкілдері мен медиа саласының басқа да қатысушыларын популизм үшін ұлттық мүдделерді құрбан етпеуге және кәсіби, адамгершілік, азаматтық принциптерді қатаң сақтауға шақырды.

«Әр редакция мен әр журналист есте ұстауы керек: ғасырлар бойы қалыптасқан ұлттық құндылықтарды бұзуға және қоғамдық сананың деградациясына жол беруге болмайды», - делінген сауалда.

Қорытындылай келе, депутат мұндай контентті тарату заңнаманы өрескел бұзушылық болып саналуы және тиісті құқықтық бағалануы керек деп атап өтті.

Еске салайық, наурыз айының соңында Алматыда өзін діни ағым өкілімін деп таныстырған ер адамның видеосы бойынша тексеру жүргізілген болатын. Мұның себебі – суфизм бағытындағы өкілдің екінші әйелін шәкіртіне «бергенін» айтқан сұхбаты болды.

Алматы қаласы дін істері басқармасы мұндай мәлімдемелерді заңнаманы бұзатыны және қоғамға қауіп төндіретіні анықталды. Нәтижесінде, ер адам ҚР ӘҚБтК-нің 490-бабы бойынша әкімшілік жауапкершілікке тартылып, айыппұл салынды.