InfoHub Logo

Сәуір айында Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорының (ЕНПФ) валюталық активтерінің үлесі 40 пайыздан төмен түскендіктен, Қазақстан Ұлттық банкі биржа саудасынан 502 миллион доллар сатып алды. Бұл туралы Ұлттық банктің валюта нарығы бойынша хабарламасында айтылған.

Бұл туралы Infohub.kz ақпарат агенттігі хабарлайды.

Не болды?

Сәуір айының қорытындысы бойынша теңге бағамы 3,1 пайызға нығайып, бір доллар үшін 463,09 теңгеге жетті. Ай соңында доллар бағамы 2024 жылдың жазындағы ең төменгі деңгейге дейін құлады. Бұл ЕНПФ-ның зейнетақы активтеріндегі валюта үлесінің 40 пайыздан төмендеуіне әкелді. Теңгерімді қалпына келтіру үшін Ұлттық банк биржаға шығып, жарты миллиард доллардан астам сомаға шетел валютасын сатып алды.

«Зейнетақы жарналарының түсуі және теңге бағамының нығаюы есебінен ЕНПФ-ның валюталық үлесі 40 пайыздан төмендегендіктен, Ұлттық банк сәуір айында биржа саудасында шетел валютасын сатып алды. Оның жалпы сомасы 502 миллион АҚШ долларына немесе сауда көлемінің шамамен 5,8 пайызына жетті», - делінген хабарламада.

Ұлттық банк бұдан әрі шешімдерді «зейнетақы активтерін басқару аясында нарықтық жағдайды ескере отырып» қабылдайтынын атап өтті.

Бұл не үшін қажет болды?

Ұлттық банк доллар сатып алу арқылы қазақстандықтардың зейнетақы ақшасының тек теңгеде ғана емес, шетел валютасында да диверсификациялануын қамтамасыз етті. Бұл тәуекелдерді азайтады: егер теңге уақыт өте келе әлсіресе, валюталық активтер жинақтардың нақты құнын сақтауға және болашақ зейнетақыларды бағамның күрт ауытқуы мен инфляциядан қорғауға көмектеседі. Әртүрлі валюталар әлемдік экономикалық оқиғаларға әртүрлі реакция береді, сондықтан қаражатты олардың арасында бөлу зейнетақы портфелін тұрақты етеді.

Сәуірде Ұлттық банк қандай басқа да операциялар жүргізді?

Ұлттық банк мәліметіне сәйкес, сәуір айында Ұлттық қордан 300 миллион доллар көлемінде валюта сатылды. Бұл республикалық бюджетке трансферттерді бөлуге мүмкіндік берді. Мамыр айында бұл сома үкіметтің алдын ала болжамдарына сәйкес 400-500 миллион доллар аралығында болуы мүмкін.

Сонымен қатар, Ұлттық банк сәуір айында экономикадан шамамен 354 миллиард теңге көлемінде қаражатты алып тастады. Бұл бағамға және инфляцияға қысымды азайтуға бағытталған шара. Бұл «стерилизация» деп аталады – яғни, артық ликвидтілікті нарықтан уақытша алып тастау. Мамыр айында бұл мақсатта дәл осындай сомаға валюта сату жоспарлануда. Ұлттық банк валюта сатқанда, ол теңгені қайтарып алып, айналымдағы ақшаның мөлшерін қайтадан азайтады.

Хабарламада айтылғандай, сәуір айында Ұлттық банк валюталық интервенциялар жүргізбеген. Айдың қорытындысы бойынша валюталық түсімдерді сату көлемі шамамен 273 миллион долларды құрады.