InfoHub Logo

Алматыдағы "Саяхат" автовокзалы маңындағы көлік-аялдама кешендерінің құрылысы әлі жалғасып жатыр. Бастапқыда 2025 жылы аяқталуы тиіс болған жоба мерзімі қайтадан ұзартылды. Біз бұл "суперостановкалардың" бюджетке қанша шығын әкелетінін және қазіргі жағдайын анықтадық.

Бұл туралы Infohub.kz ақпарат агенттігі хабарлайды.

Ерекше аялдамалар

2025 жылдың басында Алматы тұрғындары Райымбек даңғылы бойындағы алып металл конструкцияларды байқап, оның не екенін білмей дал болды. Кейін бұл нысандардың қалалық және қала маңы автобустарының қозғалысын реттеуге арналған ірі павильондар – көлік-аялдама кешендері (КАК) екені белгілі болды.

Ақпаратқа сәйкес, бұл аялдамалар болашақ BRT инфрақұрылымының бір бөлігі ретінде жоспарланған. "Қонаев", "ТРЦ Мерей", "Пушкин" және "Саяхат автовокзалы" аялдамалары 63 бағытқа қызмет көрсетіп, агломерациядан келетін жолаушылар ағынын қабылдауы керек еді.

Әр аялдамада 50 метрлік шатыр орнатылып, алты автобустың бір мезгілде тоқтауына мүмкіндік беруі тиіс болды. Сондай-ақ, келесідей жабдықтар қарастырылған:

Жұмыстарды 2025 жылдың үшінші тоқсанында аяқтау жоспарланғанымен, мерзімдер бұзылды. Кейіннен осындай "суперостановкалар" Қалқаманда және "Сәлем" базары маңындағы Солтүстік айналма даңғылында пайда болды. Ондағы нысандар пайдалануға берілсе, "Саяхат" автовокзалы маңындағы кешен әлі күнге дейін аяқталмаған күйінде қалып отыр.

"Саяхат" автовокзалы аялдамасының қазіргі көрінісі

2025 жылдың желтоқсанында "Tengrinews.kz" тілшілері "Саяхат автовокзалы" аялдамасының құрылыс алаңына барғанда, нысанның 31 желтоқсанға дейін аяқталуы тиіс еді. Кейін, қаңтар айында билік құрылысты 2026 жылдың ақпанының соңына дейін аяқтаймыз деп уәде берді.

Алайда, 19 наурызда қайта барғанда, нысанның әлі дайын емес екені көрінді. Құрылыс жалғасуда: болашақ кешеннің металл каркастары тұр, құрылысшылар жұмыс істеп жатыр, 50 метрлік шатырдың бір бөлігі орнатылған, бірақ аяқталуына әлі уақыт бар.

Шатыр астындағы брусчатка әлі төселмеген, айналада құрылыс материалдары мен лестері шашылып жатыр. Аумақты абаттандыру жұмыстары туралы әзірге сөз жоқ.

Құрылыс мердігері – "Golden City DS" ЖШС.

Қызықты дерек: нысан паспортындағы жұмысты аяқтау күні өшіріліп тасталған. Бұған дейін онда 2025 жылдың 31 желтоқсаны деп көрсетілген болатын.

Бұл торап қала мен агломерация, соның ішінде Талғар бағытындағы көліктер үшін маңызды байланыс нүктесі болып қала береді.

Қазіргі уақытта бұл учаскеде қозғалыс қиындап, жолаушылар Жангелдин көшесіндегі аялдамаға жету үшін қоршаулар мен құрылыс конструкцияларын айналып өтуге мәжбүр.

Жаңа мерзім: "Күтіңіздер"

Алматы қаласы әкімдігінің хабарлауынша, жұмыстарды аяқтаудың жаңа мерзімі белгіленді:

""Саяхат" маңындағы үш көлік-аялдама кешенінің құрылысы осы жылдың сәуір айында аяқталады", – деп хабарлады әкімдік.

Алайда, жауапта нақты қай аялдамалар туралы сөз болып отырғаны нақтыланбаған. Бастапқыда жобада төрт нысан болған: "Қонаев", "ТРЦ Мерей", "Пушкин" және "Саяхат автовокзалы".

"Саяхат" "суперостановкалары" үшін 1,6 миллиард

Әкімдіктің ресми жауабына сәйкес, "Саяхат" маңындағы үш аялдаманың құрылысына бюджеттен 1 миллиард 658 миллион теңге жұмсалған.

Салыстыру үшін:

Ескерту: 2023 жылы №7 ҚКА жанындағы аялдамада автобус қатысқан өліммен аяқталған жол апаты болды. Жолаушы жол ақысын төлемегені үшін ескерту алғаннан кейін жүргізушіге қол жұмсаған. Ол есінен танып, аялдамада тұрған адамдарды қағып кеткен. Салдарынан үш адам қаза тауып, бірнешеуі жарақат алды. Осы оқиғадан кейін қалада мұндай көлік тораптарын жаңғырту қажеттілігі туралы мәселе қайта көтерілді. 2024 жылдың 26 сәуірінде Алматы соты жүргізушіге шабуыл жасаған жолаушыны 8 жылға бас бостандығынан айырды.

Мердігердің тарихы

Айта кетейік, "Саяхат автовокзалы" КТҰ құрылысымен "Golden City DS" ЖШС айналысады.

Бұл компанияға қатысты қала тұрғындарының көптеген сұрақтары бар: дәл осы мердігер үш жылдан бері Әл-Фараби даңғылындағы Есентай өзені арқылы өтетін вело-жаяу көпірлерін сала алмай жүр.

Анықтама: Әл-Фараби даңғылындағы көлік көпірін реконструкциялау және екі вело-жаяу көпірін салу 2023 жылы 2 миллиард теңгеден астам қаржыға басталған. Егер негізгі көпір 2023 жылдың қыркүйегінде пайдалануға берілсе, вело-жаяу көпірлерінің құрылысы жылдар өтсе де аяқталмай келеді.

Қараша айының соңында мәслихаттың кезектен тыс сессиясында депутат Салтанат Серікова мерзімдердің бірнеше рет ауыстырылғанын атап өткен болатын: 2023 жылдың соңынан 2024 жылдың желтоқсанына, содан кейін – 2025 жылдың мамыры мен маусымына дейін.

2025 жылдың 18 желтоқсанында редакцияның сұрауына берген жауабында басқарма оңтүстік жаяу жүргіншілер көпірінің құрылысы аяқталғанын, аумақты абаттандыру жұмыстары жүргізіліп жатқанын хабарлады. Солтүстік көпірді 2026 жылдың маусымына дейін аяқтау жоспарлануда.

Сондай-ақ, бізге "Егер мердігер кестеден артта қалса, тапсырыс беруші шарт талаптарына сәйкес шаралар қабылдайды" деп сендірді.

Мердігер компания туралы

"Golden City DS" ЖШС 2005 жылдан бері нарықта жұмыс істейді және Талдықорғанда тіркелген. Компанияның екі құрылтайшысы бар.

Kompra.kz сервисіндегі компания БИНін тексеру 2025 жылы компанияның Талдықорған мен Алматы арасында төрт рет заңды мекенжайын өзгерткенін көрсетеді.

Мемлекеттік сатып алу сайтындағы 20 наурыздағы мәліметтерге сәйкес, ЖШС мемлекеттік сатып алуға қатысушылардың сенімсіз қатысушылар тізімінде тұр.

Өз тарихында компания 83 сот ісінде аталған, оның 61-інде жауапкер болған. ЖШС-ға салынған айыппұлдар мен өсімақылардың жалпы сомасы 312 миллион теңгеден асты.

Осыған қарамастан, компания мемлекеттік сатып алуларға белсенді қатысуын жалғастыруда: барлығы 543 мемлекеттік келісімшарт жасалған, оның ішінде жүздеген миллион және миллиард теңгеге созылған жолдарды күрделі жөндеу, тұрғын үйлер, газ құбырлары және Қазақстан бойынша басқа да нысандарды салу бойынша әрекеттегі келісімшарттар бар.

Соңғы жылдары компанияның салықтық аударымдары күрт төмендеді: 2022-2023 жылдары ол қазынаға шамамен бір миллиард теңге төлесе (2022 жылы 994 миллион теңге және 2023 жылы 939 миллион теңге), 2025 жылы – тек 95 миллион, ал 2026 жылдың алғашқы айларында – бар болғаны 4,4 миллион теңге.

Анықтама: Ресми түрде компания тұрғын емес ғимараттарды салумен, темірбетон бұйымдарын дайындаумен, құбырлар мен электр беру желілерін салумен айналысады.

Басты қорытынды

Жоба бастапқыда қаладағы ең күрделі учаскелердің біріндегі көлік кептелісін шешу ретінде қабылданған болатын. Алайда, мерзімдердің бұзылуы, аяқталмаған нысандар оның жүзеге асу қарқынына күмән келтіреді.

Соған қарамастан, жұмыстар жалғасуда. Мәселе тек "Саяхат" маңындағы негізгі торапты қашан аяқтайтынында және жаңа аялдамалар жолаушылар ағынын шынымен де жеңілдете ала ма дегенде ғана.