tengrinews.kz
- 20 нау. 2026 04:00
- 30
Ормуз бұғазындағы қауіпсіздік: жеті ел кеме қатынасын қамтамасыз етуге дайын
Ұлыбритания, Франция, Германия, Италия, Нидерланд, Жапония және Канада елдері Иранмен шиеленіс кезінде Ормуз бұғазы арқылы кемелердің қауіпсіз өтуін қамтамасыз етуге дайындықтарын білдірді. Бұл туралы бейсенбі күні, 19 наурызда, Ұлыбритания үкіметінің сайтында жарияланған елдер басшыларының бірлескен мәлімдемесінде айтылған.
Бұл туралы Infohub.kz ақпарат агенттігі хабарлайды.
Бірлескен күш-жігерге үлес қосуға дайындық
«Біз бұғаз арқылы қауіпсіз өтуді қамтамасыз ету жөніндегі бірлескен күш-жігерге үлес қосуға дайын екенімізді білдіреміз», - делінген бірлескен мәлімдемеде.
Құжатта елдердің бұғаздағы кеме қатынасын қалпына келтіруге нақты қалай атсалысатыны нақтыланбаған.
Иранның әрекеттері айыпталды
Жеті елдің басшылары Иранның бейбіт сауда кемелері мен азаматтық инфрақұрылымға жасаған шабуылдарын және Тегеранның Ормуз бұғазын іс жүзінде жабуын айыптады.
Мәлімдемеде халықаралық кеме қатынасына араласу және энергиямен жабқтаудың жаһандық тізбектерін бұзу «халықаралық бейбітшілік пен қауіпсіздікке қауіп төндіреді» деп атап өтілді.
«Осыған байланысты біз азаматтық инфрақұрылымға, соның ішінде мұнай-газ нысандарына жасалатын шабуылдарға дереу жан-жақты мораторий жариялауға шақырамыз», - делінген мәлімдемеде.
НАТО да мәселені талқылауда
Сол күні НАТО бас хатшысы Марк Рютте альянс одақтастарының АҚШ-пен Ормуз бұғазын ашу жолдарын талқылап жатқанын хабарлады.
«Бұл бұғаз жабық қала алмайды, оны мүмкіндігінше тезірек ашу керек, өйткені бұл маңызды теңіз жолы… Қазіргі уақытта одақтастардың бір-бірімен, АҚШ-пен алға қарай қалай жылжу керектігін және осы үлкен қауіпсіздік мәселесін қалай шешу керектігін қарқынды талқылап жатқанын байқап отырмын», - деді ол.
АҚШ пен Израиль 28 ақпанда Иран аумағындағы нысандарға, соның ішінде Тегеранға соққылар жасай бастады, азаматтардың қаза тапқаны және қирағандығы туралы хабарланды. Иран Израиль аумағына, сондай-ақ Таяу Шығыстағы аймақтағы АҚШ әскери нысандарына жауап ретінде соққылар жасауда.
Иран айналасындағы эскалация Парсы шығанағы елдерінен әлемдік мұнай мен сұйылтылған табиғи газ жеткізудің негізгі бағыты болып табылатын Ормуз бұғазының іс жүзінде жабылуына әкелді, сондай-ақ аймақ елдерінің мұнай экспорты мен өндіру деңгейіне әсер етті.
Осыған байланысты АҚШ президенті Дональд Трамп Қытайға, Францияға, Жапонияға, Оңтүстік Кореяға, Ұлыбританияға және басқа да елдерге Ормуз бұғазына кемелер жіберуге шақырды.