Photo: Orbit Communication (https://www.pexels.com/@orbit-communication-500637227) / Pexels
- 05 қаң. 2026 23:09
- 37
2026 жылы жинақты қай валютада сақтау тиімді: деректер тенгенің пайдасын көрсетті
Қазақстандықтардың жинағын қай валютада сақтау тиімді деген сұрақ 2026 жылы нақты жауапқа жақындады: бірқатар халықаралық және отандық институттар жоғары мөлшерлеме мен нарықтық күтулерді ескере отырып, теңгенің пайдасын алға тартады.
Бұл туралы Infohub.kz ақпарат агенттігі хабарлайды.
Неге теңге ұтады: кірістілік пен математика
Бүгін долларды 510–515 теңгеден сатып алған салымшының операциясы өзін-өзі ақтауы үшін жыл соңына дейін курс кемі 620–630 теңгеге жетуі керек. Ал теңгелік депозиттер 18–20% жылдық кіріс ұсынып отыр — бұл айырмашылықты бастапқыда-ақ жабатын қорғаныс жастығы.
Болжам не дейді: 2026 жылғы орташа курс
Еуразиялық даму банкі (ЕАДБ) өзінің жаңа макрошолуларында 2026 жылға орташа көрсеткіш ретінде 535 теңге деңгейін нысанға қояды (дереккөз). Халықаралық валюта қоры (ХВҚ) мен Қазақстан қаржыгерлерінің қауымдастығы (АФҚ) 535–560 теңге дәлізін атап өтеді (ХВҚ, АФҚ). Демек 620+ теңгелік «нөлдік нүкте» мен 550 теңге маңайындағы консенсус арасындағы алшақтық — валюта сақтаған азамат үшін есепті шығын.
Ішкі өсім: 5,5% және жаңа драйверлер
ЕАДБ 2026 жылы Қазақстанның ЖІӨ өсімі 5,5% шамасында тұрақты болады деп күтеді. Қозғаушы күштер ретінде ұлттық инфрақұрылымдық жоспардың іске қосылуы және «Инвестицияға тапсырыс» бағдарламасы аталады.
Экономика бір ғана шикізатқа тәуелділікті азайтып, ішкі сұраныс пен өңделген экспортқа көбірек сүйеніп келеді. Металл бағасының айқын серпілісі (алтын +66%, палладий +73%) Ұлт қоры мен бюджетке қосымша буфер қалыптастырып, мұнайға тәуелділікті жұмсартты.
Салық маневрі және инфляция
ХВҚ бағалауынша, ҚҚС пен корпоративтік салықтың артуы, сондай-ақ ТКШ тарифтерінің өсуі 2026 жылы инфляцияны шамамен 11% деңгейіне итермелеуі мүмкін. Алайда ЕАДБ пікірінше, бірқалыпты қатаң ақша‑несие саясаты жыл соңына қарай инфляцияны 9,7% шамасына дейін төмендетуге қабілетті.
Бұл Ұлттық банктің базалық мөлшерлемені жоғары ұстауын талап етеді. Ал жоғары ставка — теңгелік депозиттердің нақты кірісін сақтайтын негізгі фактор.
ФРЖ бағыты және капитал ағыны
АҚШ Федералдық резерв жүйесі 2025 жылы үш рет, 2026 жылы тағы екі рет мөлшерлемені төмендететін жұмсарту циклына өтті. АҚШ қазынашылық облигациялары табыстылығының төмендеуі жаһандық инвесторларды дамушы нарықтарға бағыттайды: ставка айырмасы тенгеге капитал тартуға мүмкіндік береді.
АФҚ мәліметінше, осы ортада қазақстандық қор нарығы 2025 жылы 24,4% өсім көрсетті, бұл ішкі активтердің тартымдылығын айқындайды.
Сарапшылар пікірі: доллардан гөрі теңге
Freedom Holding Corp. басшысы Тимур Турлов 2026 жылы теңгенің беріктігін, ал доллар бағамының «биік секіріс» жасамайтынын айтады. Ұлттық банк те инвестициялар ағымы мен мұнай бағасының тұрақтылығы ұлттық валютаның позициясын күшейтіп отырғанын жеткізеді.
Айырбас шығыны: жасырын минус
Қолма‑қол валюта сатып алғанда айырбас айырмасы мен комиссиядан бірден 3–4% жоғалтасыз. Теңге дәл осынша әлсірегенше бұл шығын өтелмейді. Ал теңгелік депозит комиссиясыз‑ақ бірінші күннен табыс жазады.
Қорытынды: рационалды таңдау
ЕАДБ, ХВҚ және ФРЖ траекториясына сүйенсек, 2026 жылы жинақты сақтау үшін теңге — қисынды нұсқа. «Матрас астындағы» доллар мазасыздық символы ретінде қала бергенмен, нақты есеп пен банктік депозит алдында ұтылуда.