InfoHub Logo

Мемлекеттік бюджеттің кірістері жоспарланғаннан 335 миллиард теңгеге кем түсті. Бұл туралы Жоғары аудиторлық палатаның (ЖАП) төрағасы Әлихан Смаилов мәлімдеді. Оның айтуынша, бұл жағдай бюджетті жоспарлаудағы кемшіліктер мен салықтық болжамдардың тым оптимистік болуынан туындаған.

Бұл туралы Infohub.kz ақпарат агенттігі хабарлайды.

Әлихан Смаиловтің сөзіне қарағанда, 2025 жылы ЖІӨ нақты көлемі болжамнан 9 триллион теңгеге асып түскенімен, бюджет 335 миллиард теңгеге кем түскен. Бұған негізгі себеп – бюджет қалыптастыру кезінде салықтық түсімдердің күтілетін көлемін асыра бағалау.

Салықтық болжамдардағы кемшіліктер

«Мұның бәрі жоспарлаудағы кемшіліктер мен салықтық болжамдардың шамадан тыс оптимистік болуының салдары», - деді Смаилов.

ЖАП басшысы бұған дейін аудитшілердің кірістерді болжау әдістемесіндегі бұзушылықтарға тоқталғанын еске салды. Оның айтуынша, есептеулер кезінде асыра бағаланған параметрлер, сондай-ақ қолданыстағы әдістемеде қарастырылмаған қосымша түсімдер пайдаланылған.

Бюджет тапшылығы мен қарыздар

Әлихан Смаилов асыра бағаланған болжамдардың келесі жылдары салық базасының қысқаруына әкеп соғатынын атап өтті.

Жоғары аудиторлық палатаның бағалауы бойынша, 2025 жылы бюджетке 2026 жылға тиесілі 154 миллиард теңге төлемдер түскен. Сонымен қатар, мемлекет салық төлеушілерге қосылған құн салығы бойынша 900 миллиард теңгеге жуық соманы қайтармаған. Палата төрағасының айтуынша, тіпті мұндай шаралар да бюджеттің кірістері мен шығыстарын теңестіре алмаған.

«2025 жылдың қорытындысы бойынша жоспарланған 244 миллиард теңге бөлінбеді, сондай-ақ айтарлықтай кредиторлық берешек қалыптасты», - деді ол.

Смаилов бюджет тапшылығы әлі де елеулі екенін де атап өтті. Оны қысқарту бойынша жоспарлар қабылданғанымен, аудиторлар олардың орта мерзімді перспективада орындалуы екіталай деп санайды.