InfoHub Logo

Астана қаласының әкімі Жеңіс Қасымбек «Вечерняя Астана» газетінде жарияланған мақаласында елорданы дамытудың негізгі бағыттары мен Президенттің саясатын жүзеге асыру туралы егжей-тегжейлі баяндады. Оның айтуынша, қала саясатының негізі – «Адамға арналған қала» қағидаты, онда тұрғындардың өмір сүру сапасы, қолжетімді және инклюзивті орта басымдыққа ие.

Бұл туралы Infohub.kz ақпарат агенттігі хабарлайды.

Бас жоспардың басымдықтары

Әкімнің атап өтуінше, 2025 жылы елорда экономикасына шамамен 2,5 триллион теңге инвестиция тартылған. Бұл көрсеткіш бойынша Астана өңірлер арасында алдыңғы орында, негізгі капиталға салынған инвестициялардың өсімі 21,3 пайызды құрады, оның 65 пайызы – жеке инвестициялар.

Шағын және орта бизнес қаланың жалпы өңірлік өнімінің 74 пайызын және жұмыс орындарының шамамен 70 пайызын қамтамасыз етеді. Астана халқының саны белсенді өсіп келеді, қазірдің өзінде 1,6 миллион адамнан асып, жыл сайын шамамен 100 мың адамға көбейіп отыр. Күн сайын елордаға 200 мыңнан астам адам келеді. Осыған байланысты қалада тұрғын үй құрылысы қарқынды жүріп жатыр: 2025 жылы 4,8 миллион шаршы метр тұрғын үй пайдалануға берілді, бұл елдегі жалпы көлемнің төрттен бір бөлігін құрайды. Әлеуметтік инфрақұрылымды дамыту, абаттандыру және жасыл аймақтар құруға басымдық беріледі.

Тіршілікті қамтамасыз ету инфрақұрылымы

Астана әкімі тіршілікті қамтамасыз ету инфрақұрылымын дамытуға ерекше назар аударылатынын атап өтті. Жақында №3 сорғы-сүзгі станциясы мен Астана су қоймасынан екінші су құбырының құрылысы аяқталды. Бұл қалаға тәулігіне қосымша 100 мың текше метрден астам ауыз су алуға мүмкіндік берді. Қазіргі уақытта тәулігіне 60 мың текше метрден астам су артық. Өткен жылы Нұра кен орнынан су құбырын салу жобасы әзірленді. Сонымен қатар, ұзақ мерзімді шаралар аясында Сәтпаев атындағы каналдан жаңа су құбырын салу басталды. Тәулігіне 342 мың текше метр су алатын бұл құбыр қалаға қосымша сумен қамтамасыз етеді.

Канализациялық-тазарту станциясы №1-нің қуаттылығы арттырылып, №2 станцияның құрылысы басталды. Сондай-ақ, Көктал, Өндіріс тұрғын алаптары мен Индустриалды паркте жергілікті тазарту құрылыстарын салу жобалары жүзеге асырылуда. Бұл жобалар 2028-2029 жылдары аяқталып, қаланың сенімді су бұру жүйесін ұзақ мерзімді перспективада қамтамасыз етеді.

Жылумен жабдықтау және газдандыру жүйелерін жаңғырту жалғасуда. Екі жылда қаланың жылу жүйесінің қуаттылығы 34 пайызға артты, ал газдандыру деңгейі 95 пайызға жетті. Елорданы газдандыруды толық аяқтау биыл жоспарлануда.

Көлік инфрақұрылымы

Көлік инфрақұрылымын дамыту – маңызды бағыттардың бірі. Қалада 2035 жылға дейінгі көлік жүйесін дамытудың кешенді бағдарламасы жүзеге асырылуда. Соңғы жылдары қоғамдық көлік жаңартылуда: тек 2025 жылы 422 автобус сатып алынды, ал жалпы автобус паркі 1749 бірлікке жетті.

Әкімнің айтуынша, қоғамдық көліктің танымалдылығы да артып келеді. Соңғы екі жылда жолаушылар ағыны 40 пайызға жуық – тәулігіне 800 мыңнан 1,2 миллион жолаушыға дейін өсті.

Жақында LRT желісі іске қосылады деп күтілуде, ол қазір сынақ режимінде. Жобаны іске асыру қала бойынша қозғалыс жылдамдығы мен ыңғайлылығын айтарлықтай арттырады.

Бұған қоса, Қабанбай батыр көшесі бойымен екі деңгейлі жол жобалау жұмыстары басталды. Бұл жол Республика даңғылымен Богенбай батырға дейін 12,4 шақырымға созылады. Құрылыс 2027 жылы басталады. Мұндай жылдамдық дәліздері Сеул, Мәскеу, Токио, Бейжің, Бангкок және Париж қалаларында табысты жүзеге асырылған. Әкімнің айтуынша, екі деңгейлі жол кептелістерді азайтады деп күтілуде.

Өткен жылы Астанада 14 шақырым жаңа жол салынды, 60 шақырым жол жөнделді. Бұған дейін екі көпір салынды. Айтматов, А62, Мұхамедханов, Қонаев көшелерінде қозғалыс ашылды. Айтматов көшесінде қозғалыстың ашылуы Тұран даңғылындағы жүктемені 12 пайызға азайтты.

Сонымен қатар, қалада қаланы басқарудың цифрлық технологиялары белсенді енгізілуде. Smart City жобасы аясында жағдай орталығы және қалалық қызметтер мен 60 мыңнан астам бейнебақылау камераларының деректерін біріктіретін бірыңғай цифрлық платформа құрылуда. Бұл қалалық қызметтердің қауіпсіздік деңгейі мен тиімділігін арттырады.

Әлеуметтік сала

Әлеуметтік салада білім беру және медициналық нысандардың құрылысы белсенді жалғасуда. Соңғы жылдары елордада 109 мың оқушы орнына арналған 44 мектеп салынды, оның 23-і «Келешек мектептері» ұлттық жобасы аясында. Бас жоспарға сәйкес 2035 жылға дейін 138 жаңа мектеп қарастырылған.

Осылайша, елорда әкімінің айтуынша, Президенттің оқушы орындарының тапшылығын жою және жайлы білім беру ортасын құру бағытындағы саясаты жүйелі түрде жүзеге асырылуда.

Сондай-ақ, балабақшалар, студенттер жатақханалары және жаңа медициналық мекемелер салынуда. 2026 жылы 2099 орынға арналған 7 балабақша ашу жоспарлануда: оның 3-еуі мемлекеттік (750 орын) және 4-еуі жеке (1349 орын). 2029 жылға дейін Астанада 14 мың орынға арналған 60 балабақша салу жоспарланған.

Колледж студенттеріне арналған мыңға жуық орындық жатақхананың құрылысы аяқталды, оны биылғы бірінші тоқсанда пайдалануға беру жоспарлануда. Бұл шаралар жастар үшін жайлы жағдай жасауға және елдің негізгі ресурсы – адам капиталын дамытуға бағытталған.

Соңғы жылдары 21 медициналық нысан, соның ішінде ұлттық орталықтар мен жаяу қолжетімділіктегі емханалар салынды. Әрқайсысы 250 төсектік екі перинаталдық орталық, №3 жаңа көпбейінді аурухана және жедел жәрдем нысандарын салу жоспарланған.

Абаттандыру

Елорданы абаттандыруға және көгалдандыруға үлкен көңіл бөлінуде. Жеңіс Қасымбек соңғы үш жылда қалада 500-ден астам қоғамдық және аула аумақтары абаттандырылып, 2,5 миллионнан астам жасыл желек (бұталар, ағаштар, көшеттер және т.б.) отырғызылғанын атап өтті. Жаңа саябақтар, жаяу жүргіншілер бульварлары және қоғамдық кеңістіктер жобалары жүзеге асырылуда. Құрылыс салушылардың отырғызу көлемін 2,5 есе арттырған Көгалдандыру Жарғысы қабылданды, ағаштарды компенсациялық отырғызу және үш жылдық күтім тетіктері енгізілді, әр ағашқа QR-коды бар электронды паспорт беріледі.

Абаттандырудың жарқын мысалдары: толығымен жаңартылған Ұлытау аллеясы, жаңартылған «Қазақ елі» алаңы, Greenline жаяу жүргіншілер бульвары және Бейбітшілік пен Келісім саябағы.

Мұндай қалаға деген ұқыпты қарым-қатынастың негізі – тұрғындардың күнделікті өмірінде тазалыққа, тәртіпке және табиғатқа қамқорлық жасау дағдысын қалыптастыратын «Таза Қазақстан» жалпыұлттық жобасы болып табылады.

2026 жылы Астанада қоғамдық кеңістіктерді кешенді абаттандыру және көгалдандыру, жайлы және қауіпсіз қалалық ортаны құру жалғасады. Әр ауданда 39 ірі жобаны қоса алғанда, шамамен 173 қалалық орынды өзгерту жоспарлануда.

Қорытындылай келе, Астана әкімі Жеңіс Қасымбек елорда алдында экономиканы одан әрі дамыту, көлік жүйесін жаңғырту және әлеуметтік инфрақұрылымды кеңейту бойынша ауқымды міндеттер тұрғанын атап өтті.

Қасымбектің айтуынша, Астананың дамуы Президент белгілеген стратегиялық бағытқа сәйкес жалғасады және жоғары өмір сүру сапасы мен тұрақты қалалық инфрақұрылымы бар заманауи мегаполисті құруға бағытталған.