InfoHub Logo

Жаздың аптап ыстығы мен нөсерлі жаңбырды қатар күтуге тура келеді. Себебі, Тынық мұхитындағы Эль-Ниньо құбылысының әсерінен ауа райы күрт өзгеруі мүмкін. Бұл туралы Біріккен Ұлттар Ұйымының (БҰҰ) метеорологиялық агенттігі хабарлады.

Бұл туралы Infohub.kz ақпарат агенттігі хабарлайды.

Эль-Ниньо деген не?

Эль-Ниньо – бұл Тынық мұхитындағы тұрақты желдердің әлсіреуінен туындайтын құбылыс. Әдетте, бұл желдер жылы суды батысқа қарай ысырып, орталық және шығыс бөліктерінде суық судың жиналуына жағдай жасайды. Алайда, Эль-Ниньо кезінде бұл процесс бұзылып, жылы су мұхиттың орталық және шығыс бөліктерінде жинақталады. Бұл атмосферадағы ауа мен ылғалдың қозғалысын өзгертіп, әлемдік ауа райына әсер етеді. Оның салдарынан кейбір аймақтарда нөсер жаңбыр жауса, енді бірінде құрғақшылық немесе аптап ыстық болады.

Жазғы температура нормадан жоғары болады

Дүниежүзілік метеорология ұйымы (ДМУ) тамыз айына дейін әлемнің көптеген аймақтарында температураның нормадан жоғары болатынын болжап отыр. Ұйымның мәліметінше, Эль-Ниньо құбылысы қараша айына дейін созылуы мүмкін.

«Біз әлеуетті күшті Эль-Ниньоға дайындалуымыз керек. Бұл құрғақшылық пен нөсер жаңбырды күшейтіп, құрлықтағы және мұхиттағы аптап ыстық толқындарының қаупін арттырады», – деді ДМУ бас хатшысы Селеста Сауло.

Бұған дейінгі Эль-Ниньо 2024 жылды тарихтағы ең ыстық жылдардың бірі етуге ықпал еткен болатын.

Орталық Азияға қандай қауіп төніп тұр?

ДМУ-ның хабарлауынша, Эль-Ниньо Оңтүстік Американың оңтүстігі, АҚШ-тың оңтүстігі, Африка мүйізінің кейбір аудандары және Орталық Азияда жауын-шашынның көбеюіне әкелуі ықтимал. Алайда, Австралия, Орталық Америка, Индонезия және Оңтүстік Азияның кейбір бөліктерінде құрғақшылық қаупі артады. Бұл құбылыс Тынық мұхитының орталық және шығыс бөліктеріндегі дауылдарды күшейтуі де мүмкін.

БҰҰ бас хатшысы Антониу Гутерриш бұл жағдайды «климаттық шұғыл ескерту» деп атады. Ол елдерді қазба отындарын пайдаланудан бас тартып, жаңартылатын энергия көздеріне көшуге шақырды.

ДМУ мамандары климаттың өзгеруі Эль-Ниньо құбылысын жиілететіні немесе күшейтетіні туралы дәлел жоқ екенін атап өтті. Дегенмен, жаһандық жылыну оның салдарларын, соның ішінде экстремалды ыстық пен қатты жаңбырды күшейтуі мүмкін.

Бұған дейін синоптиктер Қазақстанда маусым мен тамыз айларында температураның нормадан 1-2 градус жоғары болатынын, ал оңтүстікте +45 градусқа жетуі мүмкін екенін болжаған еді. Маусым айында ыстық ауа райы жаңбыр, найзағай, бұршақ және шаңды дауылдармен алмасып отырады. Ал еліміздің оңтүстігінде кей күндері +46 градус ыстық күтіледі.