InfoHub Logo

Бұрынғы кәсіпкер, үш баланың анасы Мадина Кантемирова есірткі сақтағаны үшін 10 жылға сотталып, жақында бостандыққа шықты. Ол өмірінің күрт өзгергенін, түрмедегі ауыр жағдайларды, отбасының қолдауын және бостандықтың қадірін қалай түсінгенін Tengrinews.kz тілшісіне ашық баяндады.

Бұл туралы Infohub.kz ақпарат агенттігі хабарлайды.

Кәсіпкерліктен сотталғанға дейін

Мадина Кантемированың өмірі пандемияға дейін гүлденген еді. Ол бизнесімен, қайырымдылықпен айналысып, үш бала тәрбиелеп отырған. Алайда, 2020 жылдан кейін бизнесі тоқтап, табыс табудың жолдарын іздей бастаған. Ақыры, есірткі сақтағаны үшін ұсталып, 10 жылға бас бостандығынан айырылған.

«Менің көлігімнің артқы орындығында екі бала, бесігінде бір сәби отырған еді. Балаларды асырау үшін амалсыз осылай жұмыс істеуге мәжбүр болдым. Бірақ бұл менің заңсыз әрекетімді ақтамайды», - дейді Мадина.

Алғашқы күндер: ИВС пен СИЗО

Ұсталғаннан кейін Мадинаны алдымен уақытша ұстау изоляторына (ИВС) қамаған. Ол алғашқы үш күнді есін жия алмай, жылап өткізгенін айтады. «Бұл маған түсірілген бір сұмдық түстей көрінді», - деп еске алады ол.

Кейін Мадинаны тергеу изоляторына (СИЗО) ауыстырған. Ондағы жағдайды «тұрмысқа қолайсыз» деп сипаттайды. Камерадағы төрт немесе сегіз-он адаммен бірге тұру, таңғы алтыда тұрып, кешкі он екіде ұйықтау, нашар тамақ – мұның бәрі оған оңай тимеген.

«Біз терезелерді пленкамен жаптық, жылытқыштарды пайдаландық. Үнемі суық тиіп ауыратынмын. Серуендеуге арналған арнайы камера болғанымен, оның өзінде ашық аспан көрінетін темір тор бар еді. Түскі ұйқыға рұқсат жоқ. Біз бейнекамераның көзі түспейтін бұрыштарды тауып алып, ұйықтап қалатынбыз», - дейді Мадина.

Құқықты білудің маңызы

Мадинаның айтуынша, түрмедегі ең маңызды сабақтардың бірі – адамдардың өз құқықтарын қаншалықты аз білетіні. «Заңдарды оқыңдар! Бұл кітаптар бізді қорғайды. Телефон пароліңізді беруге міндетті емессіз. Обвинение актісіне қол қоймас бұрын қылмыстық ісіңізбен танысыңыз», - деп кеңес береді ол.

Колониядағы өмір

2024 жылдың наурыз айында Мадинаны Алматы облысы Жаңашашты кентіндегі әйелдер колониясына ауыстырған. Алғашқы екі апта карантинде өткен. Ол жердегі қатаң тәртіп, жұмыс және басқа да тұтқындармен қарым-қатынас туралы айтып берді.

«Колонияда әйелдердің бәрі бірдей емес. Біреулер кісі өлтіргені үшін, біреулер алаяқтық үшін отыр. Бірақ көбінесе тұрмыстық жағдайларға байланысты жанжалдар болады екен. Бір әйел пышақпен кеудесіне соққы жасап, кішкентай жарадан адам қайтыс болған жағдайды естідім», - дейді Мадина.

Түрмеде уақытты тиімді өткізу үшін Мадина әртүрлі іс-шараларға қатысып, тіпті модельер-тігінші мамандығы бойынша колледжді бітірген. Сондай-ақ, визажист курстарын оқып, би студиясына да барған.

Бостандыққа шығу және жаңа өмір

2025 жылдың қараша айында Мадинаны колония-поселениеге ауыстырған. Ал 2026 жылдың қаңтар айында кәмелетке толмаған балалары бар әйелдерге берілетін мерзімді кейінге қалдыру туралы заңнамаға енгізілген өзгерістердің арқасында бостандыққа шыққан.

«Бостандыққа шыққаннан кейін ең қиыны – үлкен ұлыммен қарым-қатынастың бұзылуы болды. Ол менің басымнан өткен жағдайды ауыр қабылдады. Бірақ уақыт өте келе бәрі ретке келеді деп үміттенемін», - дейді Мадина.

Ол өзінің өмірін қайтадан бастауға мәжбүр болғанын, бірақ бұл сынақтар оған айналасындағы адамдардың қолдауының қаншалықты маңызды екенін көрсеткенін айтады. «Енді мен әрбір минутты бағалаймын. Әрбір сәтті өткізіп алғым келмейді», - дейді ол.

Мадинаның айтуынша, әйелдерге түрмеге түсуге болмайды, өйткені олар онда қатыгез болып шығады. «Ең бастысы – отбасымен бірге болу және еркіндік. Тек еркіндік адамға өзін-өзі болуға мүмкіндік береді», - деп түйіндеді ол.