ИА «NewTimes»/Турар Казангапов
- 26 ақп. 2026 17:00
- 24
12 наурыздан бастап қазақстандықтарды жаппай автоматты айыппұлдар күтіп тұр
12 наурыздан бастап Қазақстанда Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодекске енгізілген өзгерістер күшіне енеді. Бұл жаңалықтар қазақстандықтарды көбірек айыппұлдармен таныстырады, өйткені енді камералар тек жол ережесін бұзғаны үшін ғана емес, басқа да әкімшілік құқық бұзушылықтар үшін айыппұл сала алады.
Бұл туралы Infohub.kz ақпарат агенттігі хабарлайды.
Бұрын автоматты жүйелер көбінесе жылдамдықты асырған немесе қызыл жарықтан өткен жүргізушілерді жазаласа, енді бұл жүйе техникалық құралдармен тіркеуге болатын кез келген бұзушылыққа қолданылады. Егер камера немесе басқа тану жүйесі мемлекеттік дерекқор арқылы тұлғаны анықтаса, дереу қаулы шығарылуы мүмкін.
Кім жауапты болады?
Автокөлікпен жасалған құқық бұзушылықтарда, әдетте, көлік иесі жауапты болады. Алайда, ол айыппұлдан босатылуы мүмкін. Бұл үшін бұзушылық жасалған сәтте көлікті басқа адам пайдаланғанын немесе көлік ұрланғанын дәлелдеу қажет. Заңда тек сертификатталған, тексерілген және киберқауіпсіздік талаптарына сай техникалық құралдарды қолдану керектігі нақты көрсетілген.
Қандай айыппұлдар қарастырылған?
Айыппұлдар мөлшері айлық есептік көрсеткішке (АЕК) байланысты есептеледі. 2026 жылы 1 АЕК 4 325 теңге болады. Сондай-ақ, әртүрлі бұзушылықтар үшін айыппұлдар мынадай:
Бұл бұзушылықтарды камералар, тану жүйелері және мемлекеттік дерекқорлар арқылы автоматты түрде тіркеуге болады.
Бұл іс жүзінде нені білдіреді?
Қалалық бейнебақылау жүйелері, соның ішінде «Сергек» кешендері, бұрынғыдан да көп бұзушылықтарды анықтай алады. Егер бұрын жазбалар дәлел ретінде қолданылса, енді күнделікті әкімшілік бұзушылықтар үшін автоматты айыппұлдар шығару мүмкін болады. Бұл цифрлық инфрақұрылымның қауіпсіздік құралы ғана емес, күнделікті бақылау тетігіне айналатынын көрсетеді.
Басқа елдерде бұл қалай жұмыс істейді?
Мұндай жүйелер шетелде бұрыннан қолданылып келеді. Мысалы, Қытайда бет-әлпетті танитын камералар жол ережесін бұзғаны үшін айыппұл салады. Сингапурда бейнебақылау желісі тығыз және патрульдік роботтар қолданылады. Дубайда да интеллектуалды радарлар мен бақылау жүйелері бар.
Естеріңізге сала кетейік, міндетті сақтандыру полисінсіз көлік жүргізгені үшін 10 АЕК (43 250 теңге) айыппұл қарастырылған. Техникалық тексеруден өтпеген көлікті пайдалану бірінші рет бұзушылық жасалса 5 АЕК (21 625 теңге), ал бір жыл ішінде қайталанса 20 АЕК (86 500 теңге) болады.