InfoHub Logo

Алматы қаласында 2026 жылдан бастап автокөліктердің қоршаған ортаға зиянды шығарындылары азайтылған аймақтар (Low Emission Zone, LEZ) құру бойынша пилоттық жоба іске қосылмақ. Бұл туралы қалалық экология басқармасы хабарлады.

Бұл жоба аясында экологиялық талаптарға сай келмейтін көліктердің қалаға кіруіне шектеу қойылуы мүмкін. Жобаның негізгі мақсаты – Алматыдағы ауаның ластану деңгейін төмендету.

Ақылы кіру 2026 жылы енгізілмейді

Алматы қаласы әкімінің орынбасары Алмасхан Сматлаев бұған дейін 2026 жылы Алматыға ақылы кіру енгізілмейтінін мәлімдеген болатын. Ақылы кіруді енгізу үшін Экологиялық кодекске өзгерістер енгізу қажет. Дегенмен, қалалық мәслихат 2025 жылдың соңында «Атмосфералық ауаны қорғау ережелерін» бекітіп, экологиялық класы төмен көліктерге шектеулер енгізген болатын.

Пилоттық жоба қашан басталады?

Алматы қаласының экология және қоршаған ортаны қорғау басқармасының хабарлауынша, 2026 жылы LEZ аймақтарын енгізу бойынша пилоттық жобаны іске қосу жоспарлануда. Аймақтардың нақты шекаралары әзірге әзірленіп жатыр. Пилоттық режим тиімділікті бағалауға және одан әрі даму стратегиясын анықтауға мүмкіндік береді.

Көліктер қалай тексеріледі?

Көліктердің экологиялық класы техникалық байқау станцияларында (СТО) анықталады. Егер белгіленген экологиялық нормалар бұзылса, заңнамаға сәйкес шаралар қабылданады.

Ескі көліктерді сатып алу жоспары

Экология және табиғи ресурстар министрлігінің мәліметінше, Алматыдағы жалпы шығарындылардың 60%-ы автокөліктерге тиесілі. LEZ жобасы аясында Euro-0 – Euro-4 экологиялық класына жататын ескі көліктерді сатып алу бағдарламалары қарастырылуда. Көлікті тапсырғаны үшін өтемақы мөлшерін қала әкімдігі белгілейді. Сондай-ақ, жаңа көлік сатып алуға жеңілдіктер сияқты қосымша ынталандырулар берілуі мүмкін.

Шығарындыларды бақылау

«Қазгидромет» Алматыдағы ауа сапасын бақылауды жүзеге асырады. Қалада 16 стационарлық бақылау бекеті жұмыс істейді. Әкімдік Наурызбай, Жетісу және Түрксіб аудандарына тағы үш автоматты станция орнатуды жоспарлап отыр. Шығарындылар туралы ақпарат ай сайын жарияланып, ластану деңгейі жоғары болған жағдайда тиісті органдарға хабарланады.

Алматыдағы LEZ енгізу – халықаралық тәжірибеге сүйенген шара. Қазіргі таңда мұндай шара Қазақстанда тек Алматыда ғана жоспарлануда.

Егер пилоттық жоба тиімді болмаса, министрлік кәсіпорындарға экологиялық және фискалдық талаптарды қатайту, автоматтандырылған бақылау жүйелерін енгізу және айыппұлдарды арттыру сияқты қосымша шараларды қолдануды қарастырады.