Photo: Daniela Elena Tentis (https://www.pexels.com/@daniela-elena-tentis-118658) / Pexels
- 17 ақп. 2026 13:00
- 21
Freedom Holding мен Тимур Тұрловқа 7 жыл бойы жүргізілген шабуыл: 20 миллион доллардан асты
Қазақстандық "Курсив" басылымы Freedom Holding компаниясы мен оның негізін қалаушы Тимур Тұрловқа қарсы 7 жыл бойы жүргізіліп жатқан ақпараттық шабуылдың ауқымы мен шығынын талдады. Шабуылдың жалпы құны 20 миллион доллардан асуы мүмкін.
Бұл туралы Infohub.kz ақпарат агенттігі хабарлайды.
Ақпараттық шабуылдың ауқымы мен мазмұны
Freedom Holding және Тимур Тұрловқа қарсы шабуылдың негізгі арналары – Telegram арналары мен әртүрлі сайттар. 2025 жылы компания туралы 72 мыңнан астам жалған ақпарат таратылған. Бұл көрсеткіш қазақстандық медиа нарығындағы басқа да жағымсыз кампаниялармен салыстырғанда аса ауқымды. Атап айтқанда, 2025 жылдың мамыр айында бір күнде 12 мыңға жуық жалған ақпарат жарияланған. Бұл көрсеткіш күндізгі уақытта жұмыс істейтін толыққанды жаңалықтар агенттігінің өнімділігімен пара-пар. Алайда, бұл жаңалықтардың барлығы тек жағымсыз ақпарат таратуға бағытталған.
Ақпараттық шабуылдардың негізгі тақырыптары – "қаржы пирамидасы", офшорға ақша шығару, санкцияларды айналып өту, компанияның кез келген мәмілесін "ғасыр аферасы" ретінде көрсету. Сонымен қатар, Telegram арналарындағы жазбалар көбінесе жасанды интеллект арқылы жасалған, мағынасыз және кездейсоқ құрастырылған ақпараттардан тұрады. Мұндай жазбалардың басты мақсаты – іздеу жүйелеріндегі компания туралы ақпаратты жағымсыз сөздермен толтыру.
Шабуылдың құны және оның себептері
Сарапшылардың бағалауы бойынша, Freedom Holding және Тимур Тұрловқа қарсы 7 жылға созылған ақпараттық шабуылдың жалпы құны 20-50 миллион доллар аралығында бағаланады. Бұл сома қазақстандық медиа нарығындағы жеке PR-акциялар емес, ірі корпорацияның ұзақ мерзімді коммуникациялық бағдарламасымен теңеседі. Мұндай ауқымды шабуылдарды ұйымдастыруға тек аса бай компаниялардың немесе тұлғалардың ғана шамасы келеді.
Мұндай шабуылдардың себебі ретінде Freedom Holding компаниясының бизнес-экспансиясы мен нарықтағы бәсекелестігі аталады. Тимур Тұрловтың нарыққа жаңа ойыншы ретінде келіп, бұрыннан бар компаниялардың үлесін алуы, олардың бизнесіне ықпал етуі жағымсыз ақпараттардың таралуына себеп болуы мүмкін. Кейбір сарапшылардың пікірінше, Тұрловтың тез байып кетуі және оның өмірбаянының бұрын белгісіз болуы оны жала жабуға ыңғайлы нысанаға айналдырған.
Ақпараттық шабуылдың сипаты
Сарапшылар бұл жағдайды жай ғана ақша бопсалау емес, керісінше, бәсекелестің репутациясын жоюға бағытталған әрекет деп санайды. Шабуылдың мақсаты – клиенттер мен серіктестердің компаниядан бетін бұруына ықпал ету. Бұл үшін арнайы мамандар тобы жұмыс істейді, олардың күнделікті міндеті – компанияның беделіне нұқсан келтіру.
Тимур Тұрловтың өзі 2019 жылдан бері ақпараттық қысымның тоқтамағанын айтқан. Ол заңды әдістерді қолдануға тырысатынын және ақпараттық соғыста теңдей жауап қайтарудың дұрыс емес екенін атап өтті. Компанияның басшылығы мен Тимур Тұрловтың ашық түрде жұртшылықпен байланыс жасап, сұрақтарға жауап беруі, анонимді Telegram арналарының жағымсыз ақпараттарын жоққа шығаруға көмектеседі.
Сот процестері
Freedom Holding компаниясы "ҚазТАГ" агенттігінің өзіне және Тимур Тұрловқа қатысты жариялаған 259 жағымсыз материалға қатысты сотқа жүгінген. Компания бұл материалдардың шындыққа сәйкес келмейтінін мәлімдеген. Қазақстанның Мемлекеттік кеңесшісі Ерлан Карин де "ақпараттық рэкетті" қолдамайтынын және мұндай әрекеттерді жартылай қылмыстық модель деп атағанын айтқан.