Tengrinews.kz / Турар Казангапов
- 04 нау. 2026 12:30
- 22
2026 жылға арналған су тасқыны болжамы: Қазақстанның қай аймақтары қауіп төндіреді?
2026 жылы Қазақстанның бірқатар аймақтарында су тасқыны қаупі артуы мүмкін. «Қазгидромет» мамандары алдын ала болжам жасап, еліміздің қай өңірлеріне қатер төніп тұрғанын анықтады.
Биылғы гидрологиялық болжам бойынша, ең жоғары қауіпті аймақтар қатарына Ақмола, Қарағанды, Солтүстік Қазақстан, Шығыс Қазақстан және Абай облыстары кіреді. Қостанай, Павлодар, Алматы және Ақтөбе облыстарында су тасқынының орташа деңгейдегі қаупі күтілуде.
Бұл болжам көп жылдық гидрометеорологиялық бақылаулар негізінде жасалған. Ол үшін күзгі топырақ ылғалдылығы, тоңдану тереңдігі, қардың қалыңдығы және көктемгі қар еру кезіндегі ауа райы жағдайлары ескерілді. Мамандардың айтуынша, қолайсыз ауа райы жағдайында өзендердегі су деңгейі көтеріліп, еріген қар суынан елді мекендер, ауыл шаруашылығы алқаптары мен инфрақұрылым нысандары су астында қалуы ықтимал.
Бұл туралы Infohub.kz ақпарат агенттігі хабарлайды.
Ақмола облысы
Мұнда Есіл, Қалқұтан, Жабай және Сұлы өзендерінде су деңгейінің нормадан асу қаупі бар. Әсіресе, Астрахан, Бұланды, Аршалы, Целиноград, Атбасар аудандары мен Қосшы қаласы осал болып саналады.
Қарағанды облысы
Бұл өңірде Нұра және Шерубай-Нұра өзендері бассейндеріне ерекше назар аударылады. Бұқар Жырау, Нұра және Ақтоғай аудандарында су тасқынының жоғары қаупі сақталады.
Солтүстік Қазақстан облысы
Сергеев су қоймасынан төменгі ағыстағы аумақтарға бақылау күшейтілді. Г. Мүсірепов атындағы, Шал ақын, Есіл, Қызылжар аудандары мен Петропавловск қаласы жоғары қауіпті аймақтарға жатқызылды.
Шығыс Қазақстан облысы және Абай облысы
Күзде топырақтың ылғалдылығы жоғары болуы, тоңданудың тереңдігі және қардың мол жиналуы қауіпті арттырады.
Шығыс Қазақстан облысында Алтай, Глубокое, Зайсан, Тарбағатай, Самар, Ұлан және Үлкен Нарын аудандары, ал Абай облысында Ақсуат, Аягөз, Бесқарағай, Бородулиха, Жарма және Көкпекті аудандары қауіпті аймаққа енді.
Орташа қауіпті аймақтар
Қостанай облысы
Аймақтың көп бөлігінде күзгі топырақ ылғалдылығы нормадан төмен. Тоңдану 140 сантиметрге дейін жетеді, кейбір аудандарда бұл өткен жылғы көрсеткіштен асып түседі. Солтүстік және орталық аудандарда қардың қалыңдығы нормадан жоғары.
Тобыл өзені бассейнінде қар еріген кезде жоғарғы Тобыл және Қаратомар су қоймаларына еріген судың келуі ықтимал. Жалпы, жергілікті су басу қаупімен орташа қауіп деңгейі болжанады.
Павлодар облысы
Топырақ ылғалдылығы нормадан жоғары. Тоңдану кей жерлерде 200 сантиметрден асады. Қардың қалыңдығы нормадан 27-106 пайызға артық.
Су тасқыны кезінде еріген судың мол болуы, Шүлбі және Сөлеті су қоймаларының жұмыс режимі, сондай-ақ Ертіс өзенінде мұз кептелістерінің пайда болуы мүмкін. Бірқатар аудан мен Ақсу қаласы үшін орташа қауіп болжанады.
Алматы облысы
Күзгі топырақ ылғалдылығы негізінен нормадан төмен. Оңтүстік аудандарда топырақ толық еріген, қалған аумақта тоңдану 1-76 сантиметрді құрайды.
Наурызда күрт жылынып, қатты жауын жауса, тау өзендерінде еріген және жаңбыр суынан болатын тасқындар болуы мүмкін. Алматы қаласы мен оған жапсарлас аудандар орташа қауіп аймағына жатқызылды.
Ақтөбе облысы
Топырақ ылғалдылығы нормадан төмен, тоңдану 24-150 сантиметрді құрайды. Қардың жиналуы климаттық мәндерден төмен.
Қар еру кезінде беткі ағын қалыптасып, ойпаң жерлерде жергілікті су басуы мүмкін. Көптеген аудан мен Ақтөбе қаласы үшін орташа қауіп деңгейі болжанады.
Жағдай нақтыланатын болады
«Қазгидромет» наурыз-сәуір айларындағы температура режимі мен жауын-шашын мөлшеріне байланысты су тасқыны жағдайының өзгеретінін атап өтті. Өзендердегі мұз еруі басталғаннан кейін мамандар мемлекеттік органдар мен халықты хабардар ету үшін апта сайын қысқа мерзімді гидрологиялық болжамдарды жариялайтын болады.
Естеріңізге сала кетейік, бұған дейін Президент Қасым-Жомарт Тоқаев су тасқынына қарсы іс-шаралар жоспарының нақты болуы керектігін айтқан болатын. Мемлекет басшысы үкіметке және әкімдіктерге көктем басталғанша барлық су тасқынына қарсы шараларды сапалы жүзеге асыруды тапсырды.